ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Γ. ΓΕΝΕΡΑΛΙ
Γυμνασιάρχου και Γενικού Επιθεωρητού των σχολείων της Κρήτης
ΠΡΟΣ ΧΡΗΣΙΝ
ΤΗΣ ΕΝ ΤΟΙΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΙΣ ΣΧΟΛΕΙΟΙΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ
ΣΠΟΥΔΑΖΟΥΣΗΣ ΝΕΟΤΗΤΟΣ ΑΜΦΟΤΕΡΩΝ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ
ΕΚΔΟΣΙΣ ΕΒΔΟΜΗ
Εν όλω τω κόσμο δεν υπάρχει τόπος εμπεριέχων τοσαύτα
Πραγματικά αγαθά, όσα η Κρήτη
(Σαβαρη Επιστολαί)
ΕΝ ΑΘΗΝΑΙΣ
ΕΚΔΟΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Δ. ΚΟΛΛΑΡΟΣ
ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΝ ΤΗΣ «ΕΣΤΙΑΣ»
44 – ΕΝ ΟΔΩ ΣΤΑΔΙΟΥ – 44
1909
ΝΟΜΟΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ
(59 291 κατ.).
Ο νομός Ρεθύμνης περιλαμβάνει την πόλιν Ρεθύμνης και τας επαρχιακάς
περιφερείας Ρεθύμνης, Αγίου Βασιλείου, Μυλοποτάμου και Αμαρίου.
Ορίζεται δε προς Β. υπό του Κρητικού πελάγους . προς Ν. υπό του Λιβυκού
πελάγους, της Πυργιωτίσσης και μέρους του Μαλεβιζίου, προς Α. υπό του Μαλεβιζίου,
Καινουρίου και Πυργιωτίσσης . Και προς Δ. υπό του Αποκορώνου και των Σφακίων.
ΡΕΘΥΜΝΑ
(9 308 κατ.)
Η Ρέθυμνα μετά των Περιβολίων, του Μασταμπά, του Λωβοχωρίου και τινών
μετοχίων αποτελεί τον Δήμον Ρεθύμνης. Τούτου πρωτεύουσα είναι η Ρέθυμνα, έδρα του
νομού, του επισκόπου Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, υποπροξένων, κακουργιοδικείου,
πρωτοδικείου, ειρηνοδικείου, τελωνείου, ταχυδρομείου, τηλεγραφείου, λιμεναρχείου,
υποκαταστήματος της Κρητικής Τραπέζης κλπ.
Δημόσια οικοδομήματα εν Ρεθύμνης είναι το διοικητήριον – ευρυχωρότατον
κτίριον περιλαμβάνον τας δικαστικάς αρχάς, το υποθηκοφυλακείον, το κοινωφελές
ταμείον, στρατώνα της χωροφυλακής, πρώην κατοικίαν του ηγεμόνος, μέγας στρατών
κατεχόμενος υπό των Ρώσων, στρατιωτικόν νοσοκομείον, αποθήκαι εν τη ακροπόλει
(Φορτέτζα) κλπ.
Κοινοτικά δε χριστιανικά μεν είναι η δημογεροντία, η νεόδμητος περικαλλής
επισκοπή, ανεγερθείσα δαπάνη του αυτοκράτορος της Ρωσίας, το δημ. Σχολείον, το
παρθεναγωγείον, το Μοσχάκειον γυμνάσιον και πέντε ναοί, εξ ων ο μητροπολιτικός με
λαμπρόν κωδωνοστάσιον, ομοίως δε ο ωραίος ναός των καθολικών και ωραίον ιδιωτικόν
θέατρον.
Μωαμεθανικά δε εκπαιδευτήρια αρρένων εις το παλαιόν ενετικόν διοικητήριο
(Μαρέτι), ωραίον παρθεναγωγείον, εξ τεμένη, ως τα πέντε ήσαν χριστιανικοί ναοί, οκτώ
τεκέδες, εξ ων δύο εκτός της πόλεως, κατάστημα εβκαφίου και βωμός (μεμπέρ) εις τον
κήπον Ιμάμ πασά, όπου ανεπέμφθη ο πρώτος ύμνος (ιζάνι) αλωθείσης της πόλεως υπό των
Τούρκων.
Εβραϊκά δε η συναγωγή.
Εκτός δε της πόλεως είναι νεκροταφεία χριστιανών και μωαμεθανών, το δημοτικό
νοσοκομείον, όπερ ανεγερθέν δαπάνη του αυτοκράτορος της Ρωσίας εδωρήθη εις τον
δήμον, η δεξαμενή, το γυμναστήριον, ανεγερθέν υπό του γυμναστικού συλλόγου, και τα
κρεοπωλεία.
Λειτουργούσι δε δημοτικόν σχολείον αρρένων, παρθεναγωγείον και ημιγυμνάσιον .
τουρκικά δε παρθεναγωγείον και των αρρένων αντιστοιχούντα προς τα δημοτικά. Επ’ ίσης
φιλεκπαιδευτικός σύλλογος με βιβλιοθήκην, φιλαρμονικήν και μουσείον, και γυμναστικός
σύλλογος.
Αι οδοί αυτής είναι ευθείαι και λιθόστρωτοι, έχει τρεις ευρυχώρους πλατείας,
μικρόν λιμένα και οχυράν ακρόπολιν.
Οι κάτοικοι της πόλεως είναι 9308 ασχολούμενοι εις το εμπόριον και τας τέχνας .
είναι δε φιλόμουσοι, φιλόπονοι και οικονόμοι.
Ιστορία. – Η πόλις κείται επί της παλαιάς Ριθύμνης ή Ριθυμνίας, επινείου του
Αγρίου. Κατά τους παλαιούς χρόνους ήτο αφανής, αλλά κατά τον μεσαίωνα και μετά την
άλωσιν του Βυζαντίου ήκμασε μεγάλως και μάλιστα εις τα γράμματα. Το 1645 εκυριεύθη
υπό των Τούρκων. Τω 1801 και 1822 εγένετο σφαγή των χριστιανών, ότε ο επίσκοπος
Περδικάρις εσχίσθη ζων . τω δε 1824 εμαρτύρησαν οι εκ Μελάμπων τέσσαρες
Νεομάρτυρες.
Περιβόλια, παράλιος κώμη με πολλούς κήπους. Ενταύθα ετάφησαν οι τέσσαρες
Νεομάρτυρες.
ΡΕΘΥΜΝΗ (επαρχία)
(76 χωρία και 14449 κατ.).
Η επαρχία Ρεθύμνης ορίζεται προς Β. υπό του Κρητικού πελάγους . προς Ν. υπό του
Αγίου Βασιλείου και Αμαρίου . προς Α. υπό του Μυλοποτάμου . και προς Δ. υπό του
Αποκορώνου.
Διαιρείται δε εις 5 δήμους, Λαππαίων, Ρουστίκων, Ατσιποπούλλου, Βρυσιναίων και
Αρκαδίου.
Λαππαίων. Ο δήμος ούτος έχει 10 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι
Αργυρούπολις, έδρα του δήμου επί της αρχαίας Λάππας. Παρά ταύτην κείται το
Χαϊνόσπηλιον, από του οποίου εκρημνίσθησαν ο Σκουλούδης και Μπουμπουλάκις, δια να
μη πέσωσιν εις τους Τούρκους. Επισκοπή, μεγάλη και εύφορος κώμη, ένθα η
μεταπολιτευτική επιτροπή ενίκησε τον τουρκικόν στρατόν τον Οκτώβριον του 1895 και τον
Μάρτιον του 1896. Αρκούδαινα, κατάφυτος κώμη, ένθα ο Τομπάζης συνεκρότησε το 1823
σύνοδον των αρχηγών της Κρήτης.
Ρουστίκων. Ο δήμος ούτος έχει 14 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Ρούστικα,
έδρα του δήμου και ειρηνοδικείου. Παρά ταύτην κείται η ομώνυμος μονή του Προφήτου
Ηλιού. Άγιος Κωνσταντίνος, με ενετικά ερείπια, πατρίς του περικλεούς Μουσούρου .
Ζουρίδι, επί ωραίας τοποθεσίας, έδρα ελληνικού σχολείου.
Ατσιποπούλλου. Ο δήμος ούτος έχει 15 χωρία ευφορώτατα εις βαλανίδι, των
οποίων επισημότερα είναι . Ατσιπόπουλλον, έδρα του δήμου, μεγάλη κώμη (885 κατ.), με
ναόν του Αγ. Ελευθερίου, δημοτ. Σχολείον κλπ. Πρινές, πατρίς του ιερολοχίτου του
Δραγατσανίου Καλούδη, όστις αφήκε την περιουσίαν του προς μόρφωσιν δημοδιδασκάλων
Ρεθυμνίων . Γάλλου, κατάφυτος κώμη, παρά την οποίαν εφονεύθη το 1822 ο φιλέλλην
Βαλέστρας . Κάστελλος, πατρίς του θερμού φιλοπάτριδος Βιβυλάκι.
Βρυσιναίων. Ο δήμος ούτος έχει 24 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Αρμένοι,
έδρα του δήμου, πλουσία κώμη, παρά την οποίαν τω 1822 εφονεύθη ο Δεληγιαννάκις, τω
δε 1828 εφονεύθησαν 200 Τούρκοι. Χρωμαναστήρι, εύανδρος κώμη . Όρος, επί της θέσεως
του παλαιού Αγρίου, του οποίου επίνειον ήτο η Ρέθυμνα. Άνωθεν τούτου επί του
οροπεδίου Ορνιθέ εφονεύθησαν το 1867 ο αρχηγός Αμαρίου Μοσχοβίτης και ο αρχηγός
Αγίου Βασιλείου Τσελεπάκις. Αμπελάκι, μικρά κώμη, παρά την οποίαν έγινε φονική μάχη
των 1878.
ΣΗΜ. Εις τον δήμον τούτον και εις τον του Ατσιποπούλλου εγένοντο πολλαί συμπλοκαί τω
1896 και 1897, εφονεύθη δε παρά το χωρίον Σωματάν ο ηρωικός Τσοκινάς.
Αρκαδίου. Ο δήμος ούτος έχει 17 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Λούτρα,
έδρα του δήμου, κατάφυτος κώμη παράγουσα ωραία κίτρα. Αμνάτος, με ερείπια ενετικού
πύργου, πατρίς του Γ. Δασκαλάκι (Αμνατσανού). Παρά ταύτην κείται η ευκλεής μονή
Αρκαδίου, κτισθείσα τω 395 επί του αυτοκράτορος Αρκαδίου, επίσημος δια την εκουσίαν
ολοκαύτωσιν 1000 Ελλήνων τω 1896. Αύτη μόνη εν Κρήτη είχε δικαίωμα να κρούη κώδωνα
(τσανλή μοναστήρ) δοθέν τω 1669 υπό του Κιοπρουλή, πορθητού της Κρήτης. Μέση,
πατρίς των λογίων Χορτάτζιδων . Χάρκια, πατρίς του Βενιανάκι . Πηγή, ωραία κόμη
ονομασθείσα εκ πηγής, ήτις εστείρευσε δια σεισμού . Άδελε, πατρίς του Γιαμπουδάκι, όστις
ανήψε την πυριτιδαποθήκην του Αρκαδίου τω 1866. Πλησίον του χωρίου τούτου εφονεύθη
τω 1897 ο ηγούμενος Αρσανίου Γαβριήλ. Άγιος Δημήτριος, με ομώνυμον ναόν βυζαντιακού
ρυθμού. Μαρουλάς, επί υψηλού λόφου με οχυρόν πύργον, εις ον οι Τούρκοι κατέφευγον
κατά τας επαναστάσεις. Εις τον δήμον τούτον κείται η μονή Αρσανίου, όπου λειτουργεί
γεωργικός σταθμός.
ΑΓΙΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ
(41 χωρία και 10254 κατ.)
Ο Άγιος Βασίλειος ορίζεται προς Β. υπό του Αποκορώνου, Ρεθύμνης και Αμαρίου .
προς Ν. υπό του Λιβυκού πελάγους . προς Α. υπό του Αμαρίου και της Πυργιωτίσσης . και
προς Δ. υπό των Σφακίων.
Διαιρείται δε εις τέσσαρας δήμους . Μελάμπων, Αγίου Πνεύματος, Λάμπης και
Φοίνικος.
Μελάμπων. Ο δήμος ούτος έχει 4 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Μέλαμπες,
έδρα του δήμου, πατρίς των 4 Νεομαρτύρων, με 1185 κατοίκους. Πλησίον τούτων
κατεστράφη ο Χάνιαλις τω 1822 με 1400 Τούρκους. Κρύα Βρύση, πατρίς του Ασουμανή,
του φονεύσαντος τον Χάνιαλιν . Ορνέ, μικρά κώμη, επί της άλλοτε ακμαίας Χοιροβοσκού.
Εις τον δήμον τούτον ανήκει ο συνοικισμός Άγιος Γαλήνης, επί ομωνύμου όρμου, ασκών
ικανόν εμπόριον, με υποτελωνείον. Κείται δε επί της αρχαίας Σουλίας, της οποίας ερείπια
ανευρίσκονται . πλησίον τούτου υπάρχει το σπήλαιον του μυθολογουμένου Δαιδάλου.
Παρά το ακρωτ. Μέλισσαν έκειτο η παλαιά πόλις Ψύχιον.
Αγίου Πνεύματος. Ο δήμος ούτος έχει 11 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι .
Άρδακτος, έδρα του δήμου . Κούμια, πατρίς του Τσελεπάκι . Πλατανές, μικρά κώμη, παρά την
οποίαν ηττήθη ο στρατός του Πετροπουλλάκι τον Δεκέμβριον του 1868, ότε έληξεν η
τριετής επανάστασις. Πλησίον τούτου κείται το μονύδριον του Πρέβελη. Άγιον Πνεύμα,
έδρα του επισκόπου Λάμπης και Σφακίων και ελληνικού σχολείου. Εις την υπεράνω τούτου
ράχιν του Κεδρίου Τράχηλαν ηττήθησαν κατά κράτος οι Τούρκοι τω 1867.
Λάμπης. Ο δήμος ούτος έχει 16 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Σπήλι, έδρα
ειρηνοδικείου και ταχυδρομικού γραφείου, ωραία κώμη με λαμπράς οικοδομάς,
κατάφυτος και κατάρρυτος . Λαμπηνή, η πρότερον έδρα της επισκοπής . Κοξαρέ, έδρα του
δήμου (Πύργος) . Λάκκος, μικρά κώμη, παρά την οποίαν εξορύσσονται γαιάνθρακες.
Φοίνικος. Ο δήμος ούτος έχει 8 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Πλακιάς,
έδρα του δήμου, μικρός παράλιος συνοικισμός με εμπορικάς αποθήκας και τελωνειακόν
σταθμόν . Σελλιά, επί υψηλής τοποθεσίας. Ενταύθα η μεταπολιτευτική επιτροπή ενίκησε τον
τουρκικόν στρατόν τον Απρίλιον του 1896. Μύρθιος, πατρίς των Χατζιδάκιδων . Ασώματος,
πατρίς των Τσουδερών . Ροδάκινον, εύανδρος κώμη, παρά την οποίαν εις θέσιν Αγίου
Αντωνίου Χάλαρα υπέστη τω 1828 πανωλεθρίαν ο Μουσταφά πασάς. Εις τον δήμον τούτον
ανήκει ο όρμος Δαμνόνι, με μικρόν εμπορικόν συνοικισμόν και τελωνειακόν σταθμόν .
ωσαύτως δε η ευαγής μονή Πρέβελη, ήτις ενθέρμως υπεστήριζε τας επαναστάσεις.
ΑΜΑΡΙΟΝ (ΠΑΝΑΚΡΑ)
(40 χωρία και 7939 κατ.)
Το Αμάριον ορίζεται προς Β. υπό του Μυλοποτάμου και της Ρεθύμνης . προς Ν. υπό
του Αγ. Βασιλείου . προς Α. υπό της Πυργιωτίσσης . και προς Δ. υπό του Αγ. Βασιλείου και
της Ρεθύμνης.
Διαιρείται δε εις τους δήμους Μέρωνος, Πανακραίων και Κουρήτων.
Μέρωνος. Ο δήμος ούτος έχει 13 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Μέρωνας,
έδρα του δήμου, μεγάλη και κατάφυτος κώμη . Γερακάρι, μεγάλη και κατάφυτος κώμη
παράγουσα τα άριστα εν Κρήτη κεράσια και βύσινα. Ενταύθα τον Φεβρουάριον του 1867
ηττήθησαν οι Τούρκοι. Πατσός, τουρκική κώμη, παρά την οποίαν ανεκαλύφθη το σπήλαιον
του Κραναίου Ερμού και αρχαιότητες . Αντάνασσος, ονομασθείσα εκ ναού Παντανάσσης.
Παρά ταύτην υψούται το βουνόν Βένι, πλησίον του οποίου έκειτο η Βήνη πατρίς του
ποιητού Ριανού. Άγιοι Απόστολοι, κατάφυτος κώμη, παρά την οποίαν τω 249 μ.Χ.
συνελήφθησαν οι Άγιοι Δέκα . Θρόνος, μικρά κώμη, παρά την οποίαν έκειτο η Συβριτία. Εις
τον δήμον τούτον κείται η ιαματική κατά την λιθιάσεως πηγή Νερό της Πέτρας.
Πανακραίων. Ο δήμος ούτος έχει 13 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Αμάρι
(Νέφς), έδρα ταχυδρομικού γραφείου και ειρηνοδικείου με ωραίας οικοδομάς και λαμπρόν
κωδωνοστάσιον . Μοναστηράκι, έδρα του δήμου και ελληνικού σχολείου. Ενταύθα τω 1822
ο Βουρδουμπάς εδολοφόνησε τον Μελιδόνην. Πετροχώρι (Αποσέτι), πατρίς του
Μοσχοβίτου . Βισταγή, μεγάλη κώμη, με ναόν έχοντα ωραίον κωδωνοστάσιον. Προς Ν.
ταύτης κείται η μονή Ασωμάτων, εντός ωραίας κοιλάδος, με αρχαίον ναόν των Ταξιαρχών.
Φουρφουράς, η μεγαλυτέρα κώμη του δήμου . Γουργούθοι, μικρά ορεινή κώμη κατάρρυτος
και σύνδενδρος, λίαν γραφική.
Κουρήτων. Ο δήμος ούτος έχει 14 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι .
Αποδούλου, έδρα του δήμου, με ωραίον οικοδόμημα (κονάκι) κτισθέν υπό Άγγλου
λαβόντος εκείθεν σύζυγον . Βαθειακό, έρημος ήδη τουρκική κώμη, άλλοτε ακμαία. Ενταύθα
ο Μελιδόνης μετημφιεσμένος ως Τούρκος εφόνευσεν εντός του τζαμίου 18 Τούρκους τω
1822. Τω δε 1821 εφονεύθη ο Δελή-Μουσταφάς. Ανωμέρος, ορεινή και εύανδρος κώμη.
Παρά ταύτην σώζονται ερείπια της μονής Καλόειδαινας (Μεταμορφώσεως) άλλοτε
ακμαίας.
ΣΗΜ. Αι κώμαι Κουρούτες, Νίθαυρος, Αγ. Ιωάννης, Αγ. Παρασκευή, Αποδούλου, Βαθειακό,
Άρδακτος, Πλάτανος, Λοχριά, Σάτα, Ρίζικας και Κλήμα ονομάζονται Αμπαδιά, της οποίας οι Τούρκοι
κάτοικοι, οι περιβόητοι Αμπαδιώται, θεωρούνται υπό τίνων απόγονοι των Σαρακηνών.
ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΝ
(87 χωρία και 17341 κατ.)
Το Μυλοπόταμον ορίζεται προς Β. υπό του Κρητικού πελάγους . προς Ν. υπό του
Αμαρίου, Καινουρίου και Πυργιωτίσσης . Προς Α. υπό του Μαλεβιζίου . και προς Δ. υπό της
Ρεθύμνης.
Διαιρείται δε εις 4 δήμους . Ελευθερναίων, Μελιδονίου, Γαράζου και Ανωγείων.
Ελευθερναίων. Ο δήμος ούτος έχει 26 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι .
Πέραμα, παραποτάμιος κώμη, έδρα του ειρηνοδικείου της επαρχίας. Παρά ταύτην
ευρέθησαν αρχαίοι τάφοι. Μαργαρίτες (986 κατ.), έδρα του δήμου, η πολυανθρωποτάτη
της Κρήτης κώμη κατά τον παρελθόντα αιώνα. Παρά ταύτην σώζονται ερείπια ενετικού
πύργου. Τριπόδος (Άνω και Κάτω), μικρά κώμη, επί των ερειπίων της παλαιάς Τριπόδου .
Πρινές, επί των ερειπίων της παλαιάς Ελευθέρνης, ένθα εγεννήθη ο σοφός Διογένης, ο
επιλεγόμενος Απολλωνιάτης. Επί του παρακειμένου λόφου σώζονται δύο λαξευταί
δεξαμεναί και ενετικός πύργος.
Μελιδονίου. Ο δήμος ούτος έχει 24 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι .
Πάνορμος (πρώην Καστέλλι), παράλιος κωμόπολις, έδρα ελληνικού σχολείου,
ταχυδρομικού γραφείου και υποτελωνείου, ασκούσα αρκετόν εμπόριον. Εις την πλησίον
τούτου παραλίαν έκειντο αι πόλεις Πάνορμος, Παντομάτριον και η Αστάλη, εις τον όρμον
Μπαλή, ένθα το ομώνυμον μονύδριον, όπου μονάζει ο Πικράκις . Μελιδόνι (607 κατ.),
ωραία κώμη, έδρα του δήμου, πατρίς του Μελιδόνη. Εις το πλησίον ταύτης σπήλαιον
(Γερόσπηλιο) απέπνιξεν ο Χουσεΐν βέης 370 χριστιανούς τω 1823 δια του καπνού.
Επισκοπή, επί υψηλής τοποθεσίας, όπου ήτο ο πύργος των Κερίμιδων . Καστρί, μικρά κώμη,
παρά την οποίαν σώζονται ερείπια υπό το όνομα Παλαιόκαστρον.
Γαράζου. Ο δήμος ούτος έχει 25 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Γαράζω,
έδρα του δήμου, επί υψηλής τοποθεσίας. Ενταύθα υπάρχει πελώριον βαλανίδι, το
μέγιστον των εν Κρήτη δένδρων. Χελιανά, πατρίς του Κούβου . Κράνα, πατρίς του διασήμου
Παππά-Κρανιώτου. Παρά ταύτην κείται η μονή Δισκούρι (Άγιος Γεώργιος). Εις τον δήμον
τούτον κείνται και αι μοναί Βοσάκου και Χαλέπας.
Ανωγείων. Ο δήμος ούτος έχει 12 χωρία, των οποίων επισημότερα είναι . Ανώγεια
(2363 κατ.), έδρα του δήμου και ταχυδρομικού γραφείου, εύανδρος κώμη, επί υψηλού
οροπεδίου. Προς Ν. των Ανωγείων κείται το οροπέδιον Νίδα, όπου ανεκαλύφθη το Ιδαίον
άντρον (Αρκέσιον) και πλείσται αρχαιότητες. Αξός, επί της παλαιάς Οαξού, όπου
εβασίλευσεν ο Ετέαρχος. Ενταύθα ανεκαλύφθησαν αξιόλογα αρχαιολογήματα.
Καμαριώτης, επίσημος δια την ενταύθα ήτταν του Ομέρ πασά υπό του Πετροπουλλάκι των
1868 . Δαμάστα, επί οροπεδίου, ένθα γίνονται οι άριστοι της Κρήτης υδροπέπονες . Χώνος,
αξιόλογος κώμη δια την ενταύθα τω 1822 σφαγήν των χριστιανών . Φόδελες, παράλιος
κώμη, με τελωνειακόν σταθμόν, παράγουσα τα άριστα εν Κρήτη πορτοκάλλια.
Αφήστε μια απάντηση