Η ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ
Λ. ΚΟΥΣΟΥΛΑ – Χ. ΜΗΛΙΩΝΗ – Γ. ΠΑΓΑΝΟΥ – Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛ/ΛΟΥ
Έκδοση Παπαζήση Αθήναι 1976 σελίδες 280
Του ΑΝΔΡΕΑ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑΚΗ
Τούτο το βιβλίο, είναι γραμμένο για σχολική χρήση. Για τα Λύκεια. Απευθύνεται
προς διδάσκοντες και διδασκόμενους. Καθηγητές Μέσης Εκπαιδεύσεως και μαθητές των
νεοσύστατων Λυκείων.
Οι συγγραφείς του διακεκριμένοι Καθηγητές Λουκάς Κούσουλας, Χ. Μηλιώνης, Γ.
Παγανός και Ν. Τριανταφυλλόπουλος προέβησαν στην έκδοσή του έπειτα από το κενό που
παρουσιάστηκε στα Γυμνάσια μετά την Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση και την καθιέρωση
της Δημοτικής Γλώσσας σ’ όλες τις βαθμίδες Εκπαιδεύσεως.
Περιλαμβάνει τριάντα διδακτικά δοκίμια, από τα οποία 20 σε ποιήματα και 10 σε
πεζά. Τα θέματά του είναι παρμένα από τα έργα των κορυφαίων ποιητών και πεζογράφων
μας. Παλαμάς, Καβάφη, Σικελιανού, Βάρναλη, Σεφέρη, Παπατσώνη, Παπαδιαμάντη,
Θεοτοκά, Μυριβήλη, Μπεράτη κλπ.
Όσα τα θέματα του βιβλίου, τόσες και οι αναλύσεις. Δεν έχουν την αξίωση οι
συγγραφείς να δώσουν στερεότυπα καλούπια διδασκαλίας. Προσφέρουν όμως μια, με
πολλή επιμέλεια δουλεμένη, «εργασία» από την οποία οι διδάσκοντες θα κρατήσουν κατ’
απόλυτη επιλογή ότι υιοθετούν και θ’ απορρίψουν τα υπόλοιπα.
Ομολογούν στον πρόλογό τους με παρρησία, πως δεν διεκδικούν τον τίτλο της
πρωτοπορείας. «Άλλοι ήταν -γράφουν- οι πρώτοι και οι δεύτεροι και οι τρίτοι διδάξαντες».
-«Η ιδέα να ετοιμασθή ο Τόμος αυτός γεννήθηκε 2-3 χρόνια πριν από την εισαγωγή
των νέων Κειμένων στα Αναγνώσματα, όταν οι τέσσερεις συγγραφείς του βρέθηκαν στην
ίδια σειρά του Διδασκαλείου Μέσης Εκπαιδεύσεως. Διαπίστωσαν ότι τα Νέα Ελληνικά
υποφέρουν ακόμη και σε σπουδαία σχολεία».
Να ο λόγος που τους παρακίνησε. Να καλύψουν ένα κενό. Να βοηθήσουν για μια
καλύτερη εκπαίδευση τα Λύκεια, στα οποία τόσες ελπίδες στηρίζομε.
Αξιέπαινη, είναι η σκέψη τους. Αξιόλογη, η προσπάθειά τους. Οι τίτλοι μερικών από
τα αναλυόμενα θέματα αποτελούν απόδειξη της επιτυχούς εκλογής των. Αναλύουν μεταξύ
των άλλων.
ΠΟΙΗΜΑΤΑ: Ερασιτέχνης. Ι. Πολυλά – Τα πρωτοβρόχι Γ. Δροσίνη – Αθήνα. Κ.
Παλαμά – Ιθάκη. Κ. Καβάφη – Εσπερινός. Λ. Πορφύρα – Δείπνος. Άγγελου Σικελιανού κλπ.
ΠΕΖΑ: Άνθος του γιαλού Παπαδιαμάντη. – Η Γοργόνα Καρκαβίτσα – Η μυστική
παπαρούνα. Μυριβήλη – Η μάνα μου η θάλασσα. Φ. Κόντογλου. – Η κηδεία του Παλαμά. Γ.
Θεοτοκά – Χρονικό 1942. Ηλία Βενέζη κλπ.
Και για την πρόληψη πιθανών παρεξηγήσεων αναπτύσσουν γιατί τα τιτλοφόρησαν
«Διδακτικά» και «Δοκίμια».
Η ανάλυση, η Ερμηνεία, τα σχόλια που ακολουθούν τα κείμενα, ποιήματα ή πεζά,
δεν έχουν την ίδια διάρθρωση γιατί καθένας από τους τέσσερες σχολιαστές δούλεψαν
ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο. Διαφορετική πορεία ακολούθησε καθένας. Βέβαια, δεν
αποτελούν τα δοκίμια έτοιμη ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ, για τους διδάσκοντες ή ένα είδος «λύσεων» για
τους ώριμους μαθητές. Προορίζονται για σχολική χρήση. Δεν έπεται, όμως εκ τούτου ότι
πρέπει να γίνουν «τυφλοσύρτες» ή «παγίδες» όπως ορθώς οι ίδιοι τα χαρακτηρίζουν.
Εκτιμώ, ιδιαιτέρως σαν εκπαιδευτικός την εργασία του τόμου αυτού. Αποτελεί
σημαντική προσφορά. Θα συμβάλη στην προαγωγή του έργου αμφοτέρων των
παραγόντων της Αγωγής.
Θα ανεβάση την παιδευτική στάθμη στα Λύκεια, μια κατάλληλη και μεθοδική του
χρήση, προς το καλό της σπουδάζουσας Νεότητος, που τόσο έχει δεινοπαθήσει μέχρι
σήμερα.
Α.Σ. ΣΤΑΥΡΟΥΛΑΚΗΣ
ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΡΩΣΗ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 1977