ΔΟΜΕΣ ΠΟΥ ΕΥΕΡΓΕΤΗΣΑΝ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΡΕΘΥΜΝΟΥ
Από Εύα Λαδιά
Πόσα από τα παιδιά της «Παιδικής Στέγης» δεν έγιναν επιστήμονες και χρηστά μέλη της κοινωνίας μας
• Η παράδοση της Αγάπης στην ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΣΤΙΑ συνεχίζεται
Θύματα κάθε πολέμου κυρίως τα παιδιά Βλέπουμε και πρόσφατα εικόνες φρίκης από τη Γάζα, παιδιά αποσκελετωμένα που ζητούν την αγάπη μας.
Ο τελευταίος πόλεμος δοκίμασε ανελέητα και τα παιδιά του Ρεθύμνου. Πρώτα η σχολή Ασωμάτων και μετά το Ορφανοτροφείο σκέπασαν ταλαιπωρημένα πλασματάκια, ορφανά κυρίως.
Και μετά τον πόλεμο η σκληρή φτώχεια γέμισε άγχος επιβίωσης πολλές οικογένειες και μάλιστα πολύτεκνες.
Εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν επιδόματα ούτε καν στήριξη από την πολιτεία. Υπήρχαν όμως άνθρωποι με όραμα που ήθελαν να βλέπουν πέρα από το καθήκον της φιλανθρωπίας. Άνθρωποι που σέβονταν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια όπως ο παπα Γιάννης Πίτερης.
Συνεχίζοντας τα γυρίσματα ντοκιμαντέρ που αναφέρεται στη ζωή και το έργο του μας καθηλώνει κάθε φορά η διήγηση κάποιου που ωφελήθηκε από τη δομή αυτή. Και πόσοι δεν είναι αυτοί Άνθρωποι που σήμερα κοσμούν την επιστήμη, την εκπαίδευση, την κοινωνική ζωή. Κάποτε όμως οι συνθήκες σκληρές και απάνθρωπες τους στερούσαν πέρα από το καθημερινό κάθε όνειρο για περαιτέρω εξέλιξη.
Ο παπα Γιάννης όμως με τους υπέροχους συνεργάτες του έπαιρναν παιδιά οικογενειών που χρειάζονταν στήριξη και πέρα από φαγητό και οικογενειακή θαλπωρή τα ενθάρρυναν να κυνηγήσουν τα όνειρά τους.
Για τη σημαντικότητα της ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΣΤΕΓΗΣ όπως ονομαζόταν η σπουδαία αυτή κοινωνική δομή αναφέρει ο μεγάλος χρονογράφος της εποχής του Κώστας Μαμαλάκης.
«Σ’ ένα έργο που τείνει να γίνει γιγάντιο, αν λάβουμε υπ’ όψη μας πως ξεκίνησε και τις ευεργετικές επιπτώσεις του στο Ρέθεμνος και την ενδοχώρα του, θα αναφερθούμε σήμερα.
Και σ’ ένα φλογισμένο ιεραποστολικό ράσο, που θυμίζει τη δράση του την κοινωνική, όταν το γένος ήταν σκλαβωμένο.
Στην «Παιδική Στέγη» και τον Παπα Γιάννη Πίτερη.
Εμπνευστής και θεμελιωτής της «Παιδικής Στέγης» ιθύνων νους και ψυχή της τώρα, πάθος σκοπός του βίου του έχει γίνει, που λειτουργεί άψογα και παρέχει σε πάνω από 300 αγόρια και κορίτσια στέγη, τροφή και χριστιανική αγωγή.
Ένας φωτισμένος λειτουργός του Υψίστου με εμπνεύσεις δημιουργικές, μόρφωση, μελετηρός ώστε είναι ενήμερος σε όλα τα σύγχρονα προβλήματα παιδαγωγικής και ψυχολογίας, ακάματη εργατικότητα, ποιμαντορική ικανότητα, χριστιανική αγάπη και αγιότητα. Τυχερές οι κοινωνίες που έχουν τέτοιες ηθικές προσωπικότητες και παράγοντες προόδου στους κόλπους των.
Ο παπα Γιάννης Πίττερης συνέλαβε ένα τολμηρό σχέδιο. Το εκμυστηρεύτηκε σ’ έναν άνθρωπο που βαθιά εκτιμούσε. Είπαν «στ’ όνομα του Θεού» και ξεκίνησαν οι δυο τους, χωρίς πεντάρα, χωρίς σίγουρη προοπτική, να κυνηγήσουν μια ωραία χίμαιρα. Συνάντησαν εμπόδια, δυσκολίες ανυπέρβλητες, ετράβηξαν πολλά. Χτύπησαν πολλές πόρτες. Η πρώτη πόρτα ήταν το Δεσποτικό που χτύπησαν. Άνοιξε πρόθυμα κι έδωσε την εισφορά του ο Μητροπολίτης Αθανάσιος. Ύστερα ο παπα Γιάννης άρχισε να περιοδεύει «αποστολικά» τα χωριά, προπαγανδίζοντας την ωραία ιδέα.
Και μάζευε σ’ ένα ασκί λάδι, αποδεχόμενος και τον οβολό του φτωχού, το υστέρημα της χήρας, ας ήταν και μια κούπα λαδάκι.
Ξεκίνησαν με πίστη ακράδαντη στην ιδέα και θέληση σιδερένια αυτοί οι δυο άνθρωποι και στο τέλος η χίμαιρα αυτή έγινε πραγματικότητα. Ιδρύθηκε, εστερεώθηκε η «Παιδική Στέγη».
Ο παπα Γιάννης Πίτερης και ο Κώστας Αντωνάκης, ο «στιβαρός βραχίονάς μου» όπως τον αποκαλούσε ο Παπα Γιάννης ήταν αυτοί οι άνθρωποι.
Νομικός σύμβουλος της «Παιδικής Στέγης» ο Αντωνάκης παραστέκει ολόψυχα σε όλα της τα ζητήματα.
Πάνω από 300 αγόρια και κορίτσια έχουν εξασφαλίσει στέγη και τροφή».
Δεν έλειπαν όμως τα προβλήματα. Και αναφέρει στη συνέχεια ο Κώστας Μαμαλάκης:
«Δεν υπήρχαν χρήματα κι ήταν Σάββατο.
Εκείνη τη μέρα είδα στο γραφείο κίνηση, εργάτες που δουλεύουν για τις προκαταρκτικές εργασίες ανέγερσης των νέων κτιρίων να περιμένουν πληρωμή και την ευγενέστατη σύμβουλο της «Παιδικής Στέγης» κυρία Μαρία Λιονή μαζί με τον παπα Γιάννη.
Δεν υπήρχαν εκείνη τη στιγμή χρήματα να πληρωθούν τα δεδουλευμένα δύο εβδομάδων ημερομίσθια. Κι ήταν Σάββατο.
Τα προβλήματα και οι ανάγκες των εργατών τα βάσανά των -είχαν κι αρρώστους δύο με τρεις στα σπίτια τους- είναι φυσικό να μην τους αφήνουν περιθώρια να σκεφθούν τον ιερό σκοπό της «παιδικής στέγης». Κι όμως μόλις αντιλήφθηκαν την ειλικρινή λύπη του παπα Γιάννη, όλοι τους με συγκινητική προθυμία άρχισαν να τον παρηγορούν αυτοί, ότι θα τα βολέψουν με βερεσέ.
Ο ιερέας είχε γίνει κατάχλομος από τη στενοχώρια του.
– Όχι παιδιά θα σας δώσω ότι έχω πάνω μου και θα τρέξω να βρω λεφτά. Ποιοι έχουν αρρώστους; Ποιοι έχουν ανάγκη;
Τρεις τέσσερις με τα πολλά ομολογήσανε ότι είναι σε δύσκολη θέση. Οι άλλοι συναγωνιζόντουσαν ποιος να πρωτοαποποιηθεί την προσφορά του Παπα-Γιάννη. Η σκηνή με γέμισε συγκίνηση και θαυμασμό!
Αθάνατο Κρητικό φιλότιμο! Ευαίσθητη εργατιά του Ρεθέμνου!
Και τον ιερό σκοπό της Στέγης συλλογάσαι. Και τον παπα Γιάννη ευλαβείσαι».
Κι όμως μια φωτεινή προσωπικότητα έδωσε λύσεις στο μεγάλο αυτό πρόβλημα. Η Βιργινία Τσουδερού.
Αναφέρει σε επόμενο σημείωμά του ο Κώστας Μαμαλάκης.
«Μια κυρία με έντονη προσωπικότητα η διακεκριμένη Δημοσιολόγος Βιργινία Τσουδερού-Παπαδάτου, με το καθαρό και γόνιμο «Τσουδέρειο» μυαλό της, συνέλαβε, μελέτησε και έθεσε σε εφαρμογή ένα καταπληκτικό σχέδιο, που δίδει προεκτάσεις στο έργο της «Παιδικής Στέγης» που ονειρευόμαστε.
Και το αποτέλεσμα είναι να έχουν ήδη αρχίσει οι εργασίες για τη δημιουργία ενός έργου τεράστιου, με επιπτώσεις σωστικές για την άπορη «μαθητιώσα νεολαία» και το Ρέθεμνος.
Η κ. Τσουδερού έχει θέσει στην υπηρεσία της «Στέγης» όλη τη δραστηριότητά της, όλες τις γνώσεις της.
Το σπουδαιότερο δε από όλα είναι ότι με το ορθολογιστικά οργανωμένο σχέδιό της, η Παιδική Στέγη, θα έχει Οικονομική αυτάρκεια στο εγγύς μέλλον. Τα υπό ανέγερση κτίριά της θα στεγάζουν τα καλοκαίρια ξένους φοιτητές.
«Μ’ ένα σμπάρο πολλά τρυγόνια». Γιατί θα τονώνεται και η τουριστική κίνηση και θα είναι και ένα μόνιμο μέσο προβολής του Ρεθέμνου-τουριστικής προπαγάνδας του.
Για το σκοπό αυτό εξασφάλισε τη γενναία συνδρομή της ΧΕΝ, του Οργανισμού Τουρισμού και την τεχνική βοήθεια του στρατού.
Συνεπίκουρος και ο Σύλλογος των εν Αθήναις Ρεθυμνίων το «Αρκάδι».
Ο παπα Γιάννης όμως χάρις στην πίστη του συνέχιζε το θεάρεστο έργο του που μόνο προβλήματα με δύσκολη λύση του δημιουργούσε Η Θεία Πρόνοια όμως ποτέ δεν τον εγκατέλειψε. Χαρακτηριστικό το παρακάτω δημοσίευμά του που διαχέεται από τη γοητεία της τόσο γλαφυρής πένας του
Ανέλπιστο δώρο
«Πέρασε το πρωί από τη Στέγη μας ο άξιος Ρεθεμνιώτης Γεώργιος Βογιατζάκης. «Θέλω να δω τη Στέγη» λέγει.
Είχε μαζί του τον ξεχωριστό επίσης και πνευματικό Ρεθεμνιώτη κ. Νίκο Ανδρουλιδάκη. «Την Στέγη θέλομε να δούμε», είπε κι αυτός.
Εμείς αλήθεια έπρεπε να νοιώσουμε από αυτήν την επίσκεψη το χτυποκάρδι που νοιώθει εκείνος που χρωστάει, όταν τον επισκέπτεται ο δανειστής του και μάλιστα το χτυποκάρδι, εκείνου που χρωστά πολλά και δεν ημπορεί να τα πληρώσει. 65.000 χρωστούμε στον Κύριο Βογιατζάκη, μας τα δάνεισε για την αγορά του Οικοπέδου, νοιώθουμε ευγνωμοσύνη για τον άνθρωπο, μα και ντροπή τώρα που τον αντικρίσαμε, την ντροπή που νοιώθει εκείνος που δεν φάνηκε συνεπής στις υποχρεώσεις του, όταν…ένας λόγος, ένα χαμόγελό μας έβγαλε από την απορία, έλυσε το μυστήριο.
Μου χρωστάτε 65.000 δραχμές. Σας τις χαρίζω. Αλήθεια μάντεψε όπως ο Χριστός τις σκέψεις των μαθητών του «Τι διαλογίζεσθε εν ταις καρδίαις υμών;» τι σκέπτεστε τα χρήματα; Εγώ σας τα χαρίζω και χωρίς εμείς να έχωμεν πει τίποτα σχετικόν και συνεχίζει:
«Θα προσφέρω τόσο όσα χρειάζεται να γίνει το Αναγνωστήριον της Στέγης σ’ένα από αυτά τα οικήματα του Οίκου Νεότητος, εις μνήμην των Γονέων μου και ο εγγονός μου κ. Ραφαήλ δραχ. 5.000- για τη λειτουργία της Παιδικής Στέγης»
Μετά από αυτό ο παπα Γιάννης που ήθελε να μάθει στα παιδιά την υποχρέωση να αναγνωρίζουν μια ευεργεσία και να πράττουν με έργα καρδιάς επισκέφθηκε με τη σειρά το τον Βογιατζάκη στο ΞΕΝΙΑ που είχε καταλύσει κι εκεί μια φιλοξενούμενη της δομής πρόσφερε μια ανθοδέσμη στον ευεργέτη τους λέγοντας:
«Σεβαστέ μας Κύριε Βογιατζάκη.
Με τη χαρά και τη συγκίνησι που νοιώθουμε στο πέρασμα σας από τον τόπο μας, σας προσφέρουμε λίγα λουλούδια μαζί με την αγάπη μας.
Πάντοτε πρέπει με λουλούδια να στρώνωμε τον δρόμο σας και πρέπει η αγάπη μας και η προσοχή μας να σας συνοδεύη παντού. Είσθε για μας και Πατέρας και Προστάτης και Αδελφός .
Θα σας ενθυμούμεθα στην αγάπη και στην προσευχή και ο καλός Θεός να σας χαρίζει υγείαν και να κατευθύνη τα βήματά σας για το συμφέρον όλων μας»
Αφάνταστα συγκινημένος ,γράφει στη συνέχεια ο παπα Γιάννης, ο ευγενής ευεργέτης του Ρεθύμνου , πήρε στα χέρια του τα λουλούδια με πραγματική ευλάβεια σαν κάτι που του το προσφέρει η γή που τόσο αγάπησε, που το άρωμά της, η νοσταλγία της, δεν τον αφήνει να ησυχάσει.
Νοιώσαμε και μείς με τη σειρά μας τόση συγκίνηση, ποιόν να ευχαριστήσωμεν, τον Θεόν πρώτον που έστειλεν τον ευγενή δωρητήν και τον κατευθύνη, ώστε να προσφέρει στον τόπο του, που και τόση ανάγκη έχει και τόσο πόθο να θέλη να ζήσει, να σταθεί ψηλά, να γίνει άξιος και της Ιστορίας του.
Φύγαμε από το Ξενία με τόση χαρά και αγάπη, θα θέλαμε μονάχα να μπορούσαμε να προσφέραμε κάτι πιο πολύ από τα λουλούδια, πιο πάνω από τα δάκρυα, πιο πολύ από τη καρδιά μας, κάτι να είναι ίσο με την ψυχή και με του Θεού την ευλογία και το Άγιόν Του, θέλημα….».
Όσο για τα αισθήματα των παιδιών που φιλοξενήθηκαν στη ΠΑΙΔΙΚΗ ΣΤΕΓΗ μας είπε σχετικά ο εκλεκτός εκπαιδευτικός κ. Ανδρέας Ταξάκης πρώην διευθυντής Β/θμιας επαίδευσης:
«Στην Παιδική Στέγη βρήκαμε στοργή, αγάπη, θαλπωρή. Οι πολύ σημαντικοί άνθρωποι που εργάζονταν στη στέγη μας τα έδωσαν όλα αυτά απλόχερα. Ήταν ένα μεγάλο σχολείο. Οι εργαζόμενοι στη Στέγη ήταν οι γονείς μας, οι κηδεμόνες μας που ενδιαφέρονταν για την πρόοδο, αλλά και το σημαντικότερο να γίνουμε άνθρωποι, να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας γιατί αυτό ξεχωρίζει τους ανθρώπους. Από την εργασιακή πορεία στο δημόσιο και ιδιωτικό τομέα όλων που είχαν φοιτήσει και είχαν περάσει από την Παιδική Στέγη ο Άγιος Νικόλαος αποδεικνύεται ότι η απλή αυτή Παιδική Στέγη κατάφερε να βγάλει ανθρώπους να βοηθάνε τους συνανθρώπους τους και να μπαίνουν στα παπούτσια του άλλου. Πρέπει ν’ αναφέρω εδώ ότι ο παπά Γιάννης ενδιαφερόταν πολύ για την επιτυχία των τελειόφοιτων σε σχολές και πανεπιστήμια και γι’ αυτό γινόταν φροντιστηριακή στήριξη στο τότε φροντιστήριο του αείμνηστου Δημήτρη Χαλκιαδάκη με ειδικές τιμές. Επιπλέον οφείλω να πω ότι ο αείμνηστος Πίτερης ενδιαφερόταν και στη συνέχεια της αποφοίτησης από το γυμνάσιο».
χρειάζονται.
Ο Πρόεδρος της Ενορίας Αγίου Νικολάου, Πατήρ Ιωάννης Πίτερης, είπε μια μέρα κατά το
θέρος 1962, σ’ έναν κύκλο χριστιανικόν εις τον Ναόν του Αγίου Νικολάου, «Είναι καιρός πλέον
να ξεκινήσωμεν να κάνωμεν έργον, ό,τι εδιδάχθημεν αυτά τα δύο χρόνια της λειτουργίας του
κύκλου μας. Να κάνωμεν κάτι για το παιδί που σπουδάζει, που θέλει να συναντήση τον εαυτό
του, τον Θεόν, να μορφωθή και να τελειωθή εν Κυρίω.
Ο χρόνος έφθασε, η ανάγκη επιτακτική. Υπάρχει το παιδί, δοκιμάζεται σκληρά, μένει σε
καταγώγια, πουλεί την τιμή του αντί πινακίου φακής, αυτοκτονεί και έχομεν δυστυχώς θλιβερά
παραδείγματα.
Εδοκίμησα σαν μαθητής την φτώχεια και την στέρηση και ξέρω πόσο φοβερό είναι να πεινά
κανείς και να θέλη να μάθη να θεμελειώση το πνεύμα, σ’ ένα σώμα που το μαστίζει η φτώχεια και
το τυραννεί.
Τα παιδιά αναζητούν τον Θεόν και έχομεν χρέος να τον δώσωμεν όχι μόνον σαν διδασκαλία,
αλλά σαν βίωμα σαν ζωή, πρέπει να τους δώσωμεν πρότυπα που θα μιμηθούν και θα
ακολουθήσουν, έχει ανάγκην από αγάπην το παιδί, από θυσία από αφοσίωσιν».
Τα λόγια αυτά του Ιερέως άναψαν μιάν άσβεστη φλόγα στους ολίγους που παρακολούθησαν
την ομιλία του. Δεθήκανε κάτω από την ιδέα της δημιουργίας μιας Παιδικής Στέγης που να φέρη
το ’νομα του Αγίου Νικολάου του προστάτου της Ενορίας.
Την 10ην Ιουνίου 1962 έγινεν η πρώτη συνάντησις των ιδρυτικών μελών ταύτης και
παραθέτω κατωτέρω αντίγραφον του υπ’ αριθ. 1 πρακτικού.
Υπάρχει αντίγραφον.
Κατά την 15ην-6-62 συνετάχθη το καταστατικό και κατετέθη εις το Πρωτοδικείον Ρεθύμνης
προς έγκρισιν.
Το Πρωτοδικείον Ρεθύμνης διά της υπ’ αριθ. 130 της 18/9/62 αποφάσεώς του διατάσσει την
έγγραφήν του Σωματείου τούτου εις το παρά τω Δικαστηρίω τούτω τηρούμενον δημόσιον
βιβλίον ανεγνωρισμένων Σωματείων.
Την 4/11/62 συνεκλίθη Γεν. Συνέλευσις των εγγραφέντων 300 μελών αυτού και εξελέγη
εννεαμελές Διοικ. Συμβούλιον το οποίον την 10η/11/62 συνεκροτήθη εις σώμα ως κάτωθι.
- Ιωάννης Πίτερης, Ιερεύς, Πρόεδρος
- Εμμανουήλ Σταγάκης, Βιομήχανος, Αντιπρόεδρος
- Μαρία Λιονή, Πολιτική Συνταξιούχος, Ταμίας
- Στυλιανός Συγγελάκης, Αυτοκινητιστής, Γραμματεύς
- Παντελής Φραϊδάκης, Διδάσκαλος, Γενικός Έφορος
- Ευλαμπία Πισκοπάκη, Οικοκυρά, Μέλος
- Γεώργιος Γύπαρης, Ιδιωτικός Υπάλληλος, Μέλος
- Ελένη Ψυχογιουδάκη, Οικοκυρά, Μέλος
- Θεανώ Μακρή, Οικοκυρά, Μέλος
ΕΞΕΛΕΚΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ - Ιωάννης Ρουσάκης
- Κασσιανή Ζαμπετάκη
- Εμμανουήλ Καλησπεράκης
Ο σκοπός της Στέγης αυτής ήτο η προστασία των απόρων παιδιών της υπαίθρου εχόντων
έφεσιν και ικανότητας διά την πνευματικήν και ηθικήν ανάπτυξιν αυτών προς απόκτησιν
μορφώσεως, τεχνικών γνώσεων και εν γένει χριστιανικής και Ελληνοπρεπούς αγωγής διά της
φοιτήσεως των εις τα Γυμνάσια και Τεχνικάς Σχολάς και η παροχή στέγης και τροφής και η
Παρακολούθησις της ανελλιπούς φοιτήσεως των εις τα Γυμνάσια.
Έτσι εσκεφθήκαμεν ότι θα κερδίσωμεν το παιδί να ξεπεράση τα εμπόδια που στέκονται
αιώνιοι γρίφοι για να δημιουργήση το μέλλον του και να πάρη την θέσιν του εις την ζωήν.
Πήραμε την απόφασιν και ξεκινήσαμεν. Είχαμεν εξασφαλίσει 300 συνδρομητάς και ένα σπίτι επ’
ενοικίω που θα ηδύνατο να στεγάση 30 παιδιά.
Κατά τας αρχάς του σχολικού έτους 1962-63 εισήχθησαν 17 άρρενες μαθηταί αλλά μέχρι τον
Δεκέμβριον 1962 είχον γίνει 50 και κατά τον Απρίλιον 1963 εδημιουργήθη και τμήμα θηλέων με
30 οικοτρόφους σύνολον 80. Έκαστος οικότροφος έδιδε μια συμβολική συνδρομή από 50-100
δρχ. μηνιαίως και όσοι μπορούσαν να την δίδουν.
Η κοινωνία αγάπησε και εξετίμησε πολύ την προσπάθεια αυτήν και εβοήθησε ποικιλοτρόπως
(βλ. υπ. αριθ. 47 έγρ. Διδασκαλικού Συλλόγου κ.λπ.).
Εξεκινήσαμεν χωρίς τίποτα με μόνη την ελπίδα και την λαχτάρα να βοηθήσωμεν το παιδί και
ο Θεός το έθεσεν υπό την προστασίαν Του διότι η παρουσία Του εφάνη εις την πορεία της
Στέγης.
Από τον Νοέμβριον 1962 κατόπιν ενεργειών του Κέντρου Κοινωνικής Προνοίας
συμπεριελήφθη η Στέγη εις τα προγράμματα βοηθείας της Αμερικανικής Οργανώσεως ανά τον
κόσμο CARE.
Η βοήθεια την οποίαν μας έδωσε η Αμερικανική Οργάνωσις CARE
Η βοήθεια την οποίαν μας έδωσε η Αμερικανική Οργάνωσις CARE μας έδωσε θάρρος και
κάθε χρόνο ηύξανε η δύναμις των οικοτρόφων έως που έφθασαν στους 300.
Ήτοι κατά το σχολικόν έτος 1962-63 προσελήφθησαν οικότροφοι 80 και επλήρωναν 50-100
μην. συμβολική συνδρομή και όσοι μπορούσαν να την πληρώνουν.
Το 1963-64 200 οικότροφοι και επλήρωναν 150 δρχ. μηνιαίως
Το 1964-65 250 οικότροφοι και επλήρωναν 200 δρχ. μηνιαίως
Το 1965-66 250 οικότροφοι και επλήρωναν 250 δρχ. μηνιαίως
Το 1966-67 300 οικότροφοι και επλήρωναν 250 δρχ. μηνιαίως
Το 1967-68 260 οικότροφοι και επλήρωναν 300 δρχ. μηνιαίως
Το 1968-69 210 οικότροφοι και επλήρωναν 350 δρχ. μηνιαίως
Τα παιδιά εστερούντο ιματισμού, κλινοσκεπασμάτων και τότε εσκέφθη ο Πατήρ Ιωάννης
Πίτερης και έγραψε στην κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου και της εγνώρισεν την ίδρυσιν της
Παιδικής Στέγης και τον σκοπόν αυτής και την παρεκάλει όπως ενεργήση μέσω του Ελληνικού
Ερυθρού Σταυρού και αποστείλη βοήθειαν. Πράγματι κατόπιν ενεργειών της κ. Βιργινίας
Τσουδερού – Παπαδάτου και του αδελφού της Βουλευτού τότε κ. Ιωάννου Τσουδερού
απεστάλησαν εις την Παιδικήν Στέγην παρά του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού διάφορα είδη
εστιάσεως, φάρμακα και 100 κλινοσκεπάσματα.
Δημιουργία Βιβλιοθήκης
Παρά την στενότητα του χρήματος εσκεφθήκαμε ότι έπρεπε να βοηθήσωμεν τα παιδιά και
πνευματικώς. Εζητήσαμεν από πολλά μέρη βιβλία. Μάς έστειλαν, η κ. Βιργινία Τσουδερού –
Παπαδάτου και ο αδελφός της κ. Ιωάννης Τσουδερός 9 βιβλία της Πηνελόπης Δέλτα, ο Δ/της
Χωροφυλακής και οι Αξιωματικοί και οπλίται της Δ/νσεως Ρεθύμνης 10 τόμους εκλεκτών βιβλίων
και κατά το 1964 ο κ. Ανδρέας Τσουδερός κατόπιν ενεργειών του παρά τω Υπ. Παιδείας
απέστειλεν 40 σειράς βιβλίων των Α’, Β’, Γ’ και Δ’ τάξεων Γυμνασίου ως και 60 μορφωτικά βιβλία.
Δωρηταί εις Χρήμα και είδος
βλ. κατάστασιν
Κατά το 1964 η κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου επεσκέφθη την Παιδική Στέγη και τόσο
πολύ συνεκινήθη με την προσπάθεια που εγίνετο για την προστασία αυτών των παιδιών, ώστε
άρχισε να σκέπτεται τι μπορούσε να κάμη ώστε να καλλιτερεύση η διαβίωσις των παιδιών εις
την Παιδικήν Στέγην. Κατά πρώτον εσκέφθη να βοηθήση τα άπορα παιδιά που δεν μπορούσαν
να πληρώνουν τα τροφεία τους. Εφρόντιζε και εύρισκε κατοίκους Αθηνών, Κρητικούς και μη και
ανελάμβανον να πληρώνουν αυτοί τα τροφεία εις ωρισμένα παιδιά τα οποία ήσαν άπορα και
ορφανά και δεν μπορούσαν να τα πληρώνουν.
Από το 1966 μέχρι τον Ιούνιον του 1969 εισεπράχθησαν από υποτροφίες Αθηνών δρχ.
235.725 χάρις εις τας ενεργείας της κ. Βιργινίας Τσουδερού – Παπαδάτου και των ευγενών
φιλανθρώπων.
Τότε εσκέφθη ότι η Χ.Ε.Ν. λόγω πείρας και γοήτρου θα μπορούσε να βοηθήση και να γίνη μια
συνεργασία μαζί της.
Κατά το 1965 ο Πρόεδρος Πατήρ Ιωάννης Πίτερης και Γραμματεύς κ. Γ. Γύπαρης μετέβησαν
εις Αθήνας ίνα φροντίσουν διά Κρατικήν επιχορήγησιν.
Τότε έγινεν από κοινού σύσκεψις εις τα γραφεία της Χ.Ε.Ν. και η Παιδική Στέγη δι’ αιτήσεως
της εζήτησεν επισήμως την συνεργασίαν μετά της Χ.Ε.Ν. Ελλάδος. Συνεφώνησαν τότε να
επισημανθούν 2-3 τοποθεσίες και να κατέβη η κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου με
εκπροσώπους της Χ.Ε.Ν. να γίνη η επιλογή του μέρους διά την ανέγερσιν οικοτροφείου.
Συγχρόνως τότε έδωσαν εις την κ. Βιργινίαν Τσουδερού – Παπαδάτου αντίγραφον του υπ’ αριθ.
61 της 17-10-65 πρακτικού της Παιδικής Στέγης, διά του οποίου εξουσιοδοτείται ίνα επιληφθή
πάντων των ζητημάτων της Π.Σ. ενεργούσα κατ’ εντολήν και διά λογαριασμόν του Δ.Σ. να
δύναται να λαμβάνουν αποφάσεις αφορώντας την Παιδικήν Στέγην, εφ’ όσον αυταί εξυπηρετούν
τον σκοπό και το έργον αυτής.
Μετά πρώτη φορά ήλθεν η τότε Πρόεδρος της Χ.Ε.Ν.Ε. κ. Ι. Σώνδερς και η Δις
Παπαθεοφύλου και η κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου. Διά του υπ’ αριθ. 70 3-2-66 πρακτ.
της Π.Σ. αποφασίζεται η αγορά οικοπέδου εις θέσιν Χάτζαλη Χαλέπα παρά των κληρονόμων
Ιωάννου Γιανούλη εκτάσεως 13.700 στρέμματα αντί τιμήματος δρχ. 171.250. Ομοίως διά του υπ’
αριθ. 72 της 22/2/66 αποφασίζεται η αγορά και άλλου οικοπέδου 1.429 τ.μ. προς δρχ. 12.50 τ.μ.
παρά των τέκνων Ανδρέου Γαβαλά ήτοι δρχ. 17.862.50.
Διά την αγορά των οικοπέδων ελάβομεν δάνειον 100.000 παρά του κ. Γ. Βογιατζάκη,
επληρώσαμεν τις 35.000 και το υπόλοιπον μας το εχάρισεν.
Διά του υπ’ αριθ. 74 29-3-66 πρακτικού του Δ.Σ. ανακηρύσσει την Βιργινία Τσουδερού –
Παπαδάτου επίτιμον μέλος της Π.Σ. συμφώνως τω άρθρω 4 του καταστατικού ως και επίτιμον
μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου. Διά του υπ’ αριθ. 80 της 1/8/66 πρακτ. ο Πρόεδρος Πατήρ
Ιωάννης Πίτερης ανακοινώνει ότι χάρις εις τας ενεργείας της κ. Βιργινίας Τσουδερού –
Παπαδάτου, το Γεν. Επιτελείον Στρατού ανέλαβε διά στρατιωτικής Μονάδος τας χωματουργικάς
εργασίας εις τα αγορασθέντα εις θέσιν Τ. Σταυρός οικόπεδα της Π.Σ. και Χ.Ε.Ν.Ε. και άρχισε τας
εργασίας του προ δεκαπενθημέρου διά την ισοπέδωσιν του χώρου ένθα πρόκειται να ανεργερθή
ο οίκος Νεότητος εν συνεργασία με την Χ.Ε.Ν. Ελλάδος. Διά του πρακτικού αυτού γίνεται
σύστασις Μικτής Επιτροπής εκ των δύο Οργανώσεων 5/λούς. Δύο μέλη από την Π.Σ. και 2 από
την Χ.Ε.Ν. και ένα μέλος κοινής εμπιστοσύνης. Τα τρία μέλη της επιτροπής (1 ΧΕΝ, 1 ΠΣ και 1
κοινής εμπιστοσύνης) να εδρεύουν εις το Ρέθυμνον και τα άλλα δύο στην Αθήνα. Το Δ.Σ.
προτείνη ως εκπρόσωπον της τον Αν/ον κ. Στυλιανόν Συγγελάκην με αναπληρωτήν τον κ. Εμμ.
Σταγάκην διά το Ρέθυμνον και την κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου επίτιμον μέλος του Δ.Σ.
με αναπληρωτήν τον Γεν. Γραμματέα του εν Αθήναις Συλλόγου Ρεθυμνίων «ΤΟ ΑΡΚΑΔΙ» κ.
Ιωάννην Αρετάκην διά τας Αθήνας. Διά του πρακτικού αυτού το Δ.Σ. αποφασίζει ομοφώνως και
συναινεί όπως προς ασφάλειαν της υπό του ΕΟΤ χορηγηθησομένης πιστώσεως υπέρ της
Χ.Ε.Ν. Ελλάδος ποσού δρχ. 4.000.000 όπερ θα χρησιμοποιηθή διά το άνω έργον εγγραφή
υποθήκη υπέρ του ΕΟΤ επί του εις το ημέτερον Σωματείον ανήκοντος και εις την ανωτέρω θέσιν
κειμένου οικοπέδου και εξουσιοδοτεί τον Πρόεδρον αυτού όπως ως εκπρόσωπος του Δ.Σ.
υπογράφη σχετικήν πράξιν εγγραφής της υποθήκης εις τα βιβλία του υποθηκοφυλακείου
Ρεθύμνης υπέρ του ΕΟΤ.
Η Μικτή επιτροπή ήρχισεν τας εργασίας της από 13 Ιουλίου 1966 μέχρι 5 Μαΐου 1967 ότε
ανέλαβεν η Αστική Εταιρεία Ανεγέρσεως Κέντρου Νεότητος. Η Μικτή Επιτροπή είχεν έξοδα καθ’
όλον αυτό το διάστημα δραχμάς 375.991.05.
Είχε δε δωρεάς τα εξής:
1.Βογιατζάκης Γ., Δ/ντής Ασφαλιστικής Εταιρίας «ΦΟΙΝΙΞ» δρχ. 102.000
2.Μποδοσάκης Αθανασιάδης μέσω συλλόγου Ρεθ. ΑΡΚΑΔΙ δρχ. 40.000
3.Εκ Κρατικών Λαχείων δρχ. 15.000
4.Από Ίδρυμα Α. Κουταβά δρχ. 25.000
5.Σύλλογος Ρεθυμνίων το «ΑΡΚΑΔΙ» δρχ. 20.000
ΣΥΝΟΛΟΝ 202.000
Κατά τας αρχάς Ιανουαρίου 1967 ελήφθη μία επιστολή παρά του κ. Γ. Βογιατζάκη έχουσα
ούτω.
Προς την Μικτήν Επιτροπήν
Οικοτροφείου Νεότητος Ρεθύμνης
Αγαπητοί φίλοι
Από καιρό παρακολουθώ με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και συγκίνησιν τις προσπάθειες των
σωματείων «Παιδική Στέγη ο Άγιος Νικόλαος» και της Χ.Ε.Ν. Ελλάδος να δημιουγήσουν εις την
ιδιαιτέραν μου πατρίδα πρότυπο οικοτροφείο Νεότητος και Πνευματικό Κέντρο.
Η ανέγερσιν ενός τέτοιου συγκροτήματος σε μια από τις πτωχότερες επαρχίες της χώρας μας,
όπου όμως υπάρχει παλαιά και πλούσια πνευματική παράδοσις, πιστεύω πως όχι μόνον θα
ωφελήση άμεσα την σπουδάζουσα νεότητά της αλλά και θα χρησιμεύση σαν παράδειγμα προς
μίμησιν απ’ άλλες επαρχίες της χώρας μας. Μόνο η ανύψωσις του πνευματικού επιπέδου στις
επαρχίας μας, θα εξασφαλίση μια καλλιτέρα αύριο για τους νέους της Ελλάδος. Ως έμπρακτο
απόδειξι της αναγνωρίσεως του έργου σας θέλω με την παρούσα επιστολή μου να σας
αναγγείλω την απόφασίν μου όπως δωρήσω εις μνήμην των γονέων μου Παναγιώτου και
Αμαλίας Βογιατζάκη, το ποσόν των δρχ. 265.000, που όπως επληροφορήθηκα θα καλύψη το
κόστος της ανεγέρσεως της Βιβλιοθήκης του Κέντρου.
Παράκλησίς μου είναι όπως η αίθουσα αυτή ονομασθή αίθουσα Παναγιώτου και Αμαλίας
Βογιατζάκη.
Με θερμοτάτους φιλικούς χαιρετισμούς
Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΑΚΗΣ
Διά του υπ’ αρ. 91 της 4-3-67 της Π.Σ. και εξελεκτικής Επιτροπής παρούσης της κ. Βιργινίας
Τσουδερού – Παπαδάτου εγκρίνεται και σύστασις εταιρείας προς τον σκοπόν της από κοινού
μετά της Χ.Ε.Ν.Ε. εκτελέσεως και αποπερατώσεως του ανεγειρομένου Κτιριακού
Συγκροτήματος υπό την επωνυμίαν Αστική Εταιρεία Ανεγέρσεως Κέντρου Νεότητος Αγίου
Νικολάου Χ.Ε.Ν. Ελλάδος με έδραν το Ρέθυμνον συμφώνως των σχεδίων εταιρικού
Συμφωνητικού εξέλεξεν δε αντιπροσώπους του οίτινες θα καταβάλουν το αξίωμα του Προέδρου,
του Αντιπροέδρου και Ταμίου τους 1) διά το αξίωμα του Προέδρου τον Αιδεσιμώτατον Ιερέα κ.
Ιωάννη Πίτερη 2) διά το αξίωμα του Αντιπροέδρου τον κ. Στ. Συγγελάκην και 3) διά το αξίωμα
του ταμίου την κ. Μαρία Λιονή, ως εκπρόσωπον δε του Αγίου Νικολάου εις Αθήνας ορίζει την
Σύμβουλον της Π.Σ. κ. Βιργινία Τσουδερού – Παπαδάτου.
Παρά της Χ.Ε.Ν.Ε. ωρίσθησαν εις Αστικήν Εταιρίαν 1) κ. Ε. Γρηγοριάδου, Γ. Γραμματέα 2)
Εμμ. Τσιριμονάκην και Γ. Σταγάκη, υπάλληλο Νομαρχιακού Ταμείου ομοίως διά της αυτής
αποφάσεως προσελήφθη ο Μηχ. κ. Εμμανουήλ Ανυφαντάκης ως επιβλέπων Μηχανικός εις το
υπό ανέγερσιν κτίριον με μηνιαία αποζημίωσιν δρχ. 4.000.
Κατά τον Ιούλιον 1967 ήλθε μία ομάς Αμερικανοπαίδων υπό την αρχηγία του TOWLER διά να
προσφέρουν εργασίαν εις το Κέντρον Νεότητος ούτοι διέμενον εις τα επί ενοικίω οικήματα της
Παιδικής Στέγης δωρεάν, τα έξοδα διατροφής όσα δικά τους. Διά του υπ’ αρ. 108/20-9-68 πρακτ.
προσελήφθη εις το Δ.Σ. της Π.Σ. ο Καθηγητής κ. Νικ. Παδουβάς εις αντικατάστασιν κ. Π.
Φραϊδάκη μετατεθέντος εις Χανιά.
Από τις 7 π.μ. μέχρι 1 μ.μ. προσέφερον ούτοι την εργασίαν των εις το Κέντρο Νεότητος.
Επίσης κατά το θέρος 1968 άλλη ομάς Αμερικανών παίδων υπό την αρχηγίαν του προσέφερεν
εργασίαν εις το Κέντρον.
Διά την ανέγερσιν του Κτιρίου αυτού εκτός των 4.000.000 του ΕΟΤ ελήφθησαν καιάλλες δωρεές
Αναμνήσεις από την Παιδική Στέγη «Άγιος Νικόλαος» Τμήμα
Θηλέων
Βαθιά συγκινημένη γυρνώντας πολλά χρόνια πίσω και προσπαθώντας να τραβήξω απ’ το
συρτάρι του μυαλού μου όσα περάσαμε και ζήσαμε στην παιδική Στέγη, βρίσκομαι εδώ και στη
σκέψη μου είναι ο Σεβάσμιος Γέροντάς μας, ο παπα-Γιάννης μας, ο παπα-Γιάννης της καρδιάς
μας.
Θα αναφερθώ όσο μπορώ πιο σύντομα στα χρόνια εκείνα και στο πλούσιο, φιλανθρωπικό και
πνευματικό έργο του παπα-Γιάννη και σε όσους φυσικά τον βοήθησαν με κάθε τρόπο.
Ήταν Άνοιξη του σχολικού έτους 1963 και συγκεκριμένα μετά το Πάσχα που στο Γυμνάσιο
πληροφορηθήκαμε για την ίδρυση της Παιδικής Στέγης. Ρωτηθήκαμε μάλιστα από τις
καθηγήτριες των θρησκευτικών ποια παιδιά έχουν περισσότερες δυσκολίες, ποια δυσκολεύονται
στο να πληρώνουν το ενοίκιο, και αν θέλουν να πάνε στην «Παιδική Στέγη». Βρέθηκαν αρκετά
και με αυστηρά κριτήρια διάλεξαν είκοσι ένα μαθήτριες.
Έτσι λοιπόν σε λίγες μέρες βρεθήκαμε όλες μας σε μια ζεστή φωλιά στο ισόγειο μιας
μονοκατοικίας με μεγάλο κήπο και συγκεκριμένα απέναντι από την παλιά Εφορία.
Μάλιστα εκεί βρεθήκαμε να μας περιμένει ένας φύλακας άγγελος, η δασκάλα μας η κα
Πελαγιώ Αθανασιάδου, βοηθός σε κάθε μας πρόβλημα και ακούραστη συνεργάτιδα του παπα-
Γιάννη. Επίσης αρκετές κυρίες του συμβουλίου που βοηθούσαν καθεμιά όπως μπορούσε, στην
κουζίνα, στους εράνους κ.λπ. Έτσι σιγά – σιγά κύλησε η σχολική χρονιά.
Την επόμενη σχολική χρονιά 1963-64 ο παπά-Γιάννης βρέθηκε με πολλές έγνοιες και
δυσκολίες.
Εμείς, τα κορίτσια πάνω από εξήντα στον αριθμό και τα αγόρια άλλα τόσα και παραπάνω και
εκείνος ακούραστος να τρέχει για την εύρεση Στέγης, δασκάλων, μαγείρων και τόσων άλλων.
Πολύς κόπος και θυσία μαζί.
Τα κορίτσια εγκατασταθήκαμε στην οδό Κριάρη, άλλα από εμάς στο ισόγειο του κ. Θοδωρή
Αγγελιδάκη και άλλα στον πρώτο όροφο του κ. Μανούσου Κλάδου. Τα σπίτια δίπλα – δίπλα.
Η δασκάλα μας πάντοτε κοντά μας, λύνοντας κάθε μας πρόβλημα και ανησυχία. Αργότερα
βέβαια με τον διορισμό της, εμείς γνωρίσαμε έναν άλλο φύλακα άγγελο την κα Ελισάβετ
Περδικάκη, με ευθύνες και έννοιες άλλες τόσες, αφού ο αριθμός των κοριτσιών μεγάλωνε. Ο
χώρος παραμονής ελάχιστος, γι’ αυτό είκοσι κορίτσια στεγαστήκαμε στο σπίτι της κυρίας Μαρίας
Λιονή της Αρχόντισσας εκείνης που εκτός από το σπίτι της άνοιξε και την αγκαλά της και μας
αγκάλιασε με αγάπη και στοργή σαν μάνα μας. Δίπλα της, βοηθός της, ο σύζυγός της, ο κύριος
Γιώργος που για κάθε μας πρόβλημα πάντα πρόθυμος έτρεχε. Ας είναι αιωνία η μνήμη τους.
Εκτός όμως από εμάς, ο παπα-Γιάννης φρόντιζε επίσης για άλλα τριάντα με σαράντα παιδιά,
που κάθε μέρα η γλυκυτάτη κυρία Πολύμνια Μπαλιάν, μία δεύτερη μαγείρισσα, ετοίμαζε το
φαγητό που τα παιδιά έπαιρναν κάθε μεσημέρι στο δωμάτιό τους. Μέγιστο έργο για εκείνη την
εποχή της φτώχειας και της ανέχειας.
Όλα τα κορίτσια βοηθούσαμε όπως μπορούσαμε κάθε μέρα πρωί – πρωί πριν το σχολείο την
μαγείρισσά μας, την Αγαπημένη μας κα Μαρία Πίτερη, μία εξαίρετη και καλοσυνάτη Κυρία, να
καθαρίσουμε, να πλύνουμε, ότι ο κ. Μανώλης Πίτερης (ακούραστος συνεργάτης κι εκείνος του
παπα-Γιάννη) έφερνε για να ετοιμαστεί το μεσημεριανό μας.
Ξεχωριστές ήταν οι γιορτές των Χριστουγέννων που κάναμε, με τραγούδια, με σκετς και για
μουσική το ακορντεόν μας, που η κα Μαρίτα Γρηγοριάδου είχε φροντίσει να μάθουμε, κάνοντάς
μας ιδιαίτερα μαθήματα στο σπίτι της. Πλήθος κόσμου μας παρακολουθούσε στην Αίθουσα του
Λυκείου Ελληνίδων.
Επίσης γιορτή κάναμε στη Στέγη στη λήξη κάθε σχολικής χρονιάς, κάτω από τη φροντίδα του
παπα-Γιάννη, της δασκάλας μας και των Κυριών του Συμβουλίου με μεγάλη επιτυχία.
Βοηθός πάντοτε όλων, κοριτσιών και αγοριών, ο παπα-Γιάννης σε κάθε δυσκολία μας, με τη
συμβουλή, πίστη και αγάπη στον Θεό και στον προστάτη μας «Άγιο Νικόλαο», που η εικόνα του
δεν έλειπε από καμία αίθουσα της Παιδικής Στέγης.
Τελειώσαμε και φύγαμε από κοντά του. Εκείνος συνέχισε με άλλα παιδιά, πολύ περισσότερα,
για πολλά χρόνια. Τα λόγια του ακόμα ηχούν.
Πίστη και αγάπη στον συνάνθρωπο.
Τελειώνοντας ο παπα-Γιάννης για μας τα παιδιά που μάζεψε κα προστάτεψε κάτω από τις
φτερούγες του εκείνη την εποχή, ήταν ο πατέρας και η μάνα, ήταν ένα παράδειγμα για μας πώς
να γίνομε καλύτεροι μεγαλώνοντας.
Τον ευγνωμονούμε γι’ αυτό και ευχόμαστε αιωνία η μνήμη του.
ΕΙΡΗΝΗ ΤΖΑΝΟΥΔΑΚΗ
Αύγουστους 2019
ΠΛΗΘΟΣ ΚΟΣΜΟΥ ΣΤΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ
Συγκίνηση και δέος για το έργο του αείμνηστου
Ιερέα Ιωάννη Πίτερη
Σε κλίμα συναισθηματικής φόρτισης πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 18 Αυγούστου 2019 η
τελετή αποκαλυπτηρίων του τιμητικού μνημείου για τον αείμνηστο κληρικό, Ιωάννη Πίτερη, ο
οποίος είχε ιδρύσει την παιδική στέγη «Άγιος Νικόλαος».
Την εκδήλωση οργάνωσαν η Ιερά Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου και η Επιτροπή
Ανεγέρσεως του Μνημείου του Ιερέως Ιωάννου Πίτερη, το οποίο τοποθετήθηκε στον αύλειο
χώρο του Ιερού Ναού των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης της πόλης μας.
Το πρωί τελέστηκε Όρθρος κα Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, ιερουργούντος του Σεβ.
Μητροπολίτου Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. ΕΥΓΕΝΙΟΥ και ακολούθησε Ιερό Μνημόσυνο των
αοιδίμων π. Ιωάννου Πίτερη και των συνεργατών του στην Παιδική Στέγη. Στην εκδήλωση, που
άνοιξε με χαιρετισμό από τον Γενικό Αρχιερατικό Επίτροπο της Μητροπόλεως μας π. Νικόλαο
Νικηφόρο, μίλησαν στελέχη της επιτροπής ανεγέρσεως του μνημείου, τα αποκαλυπτήρια του
οποίου τέλεσε, ο Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Ευγένιος, που εξήρε το έργο και
την προσωπικότητα του τιμώμενου.
Παράλληλα, στην αίθουσα του Ιερού Ναού φιλοξενήθηκε έκθεση φωτογραφιών καΙ ενθυμίων
από την Παιδική Στέγη.
Η Παιδική Στέγη «Άγιος Νικόλαος» ιδρύθηκε το 1962 από τον παπα-Γιάννη Πίτερη και μια
ομάδα συνεργατών – ενοριτών του. Χωρίς οικονομικούς πόρους και μόνο με φιλανθρωπίες και
χορηγίες προσέφερε φιλοξενία, στοργή και προστασία, μέσα σε χριστιανικό περιβάλλον, σε
χιλιάδες παιδιά της επαρχίας που φοιτούσαν στα Γυμνάσια της πόλης του Ρεθύμνου.
Εκείνα τα παιδιά, τα παιδιά της Παιδικής Στέγης, ως ένδειξη ευγνωμοσύνης, υλοποίησαν και
το αφιερωματικό μνημείο. Η Επιτροπή Ανεγέρσεως, που είχε τη σχετική πρωτοβουλία και έφερε
εις πέρας το εγχείρημα αυτό, αποτελείται από τους: Γεώργιο Ματθαιακάκη, Επαμεινώνδα
Κόκκινο, Κωνσταντίνο Καλλέργη, Ειρήνη Κουρνιανού – Τζανουδάκη, Ιωάννα Ταταράκη –
Σταυρακάκη και Γεωργία Γεωργουλάκη – Καραβάνου.
ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΑΝΔΡΕΑ ΤΑΞΑΚΗ
Μιλώντας για την προσφορά του τιμώμενου, ο συνταξιούχος εκπαιδευτικός κ. Ανδρέας
Ταξάκης, είπε τα εξής:
«Η τιμή που γίνεται σήμερα στον αείμνηστο ιερέα Πίτερη τιμά και τους διοργανωτές και όλους
που βοήθησαν και είχαν την ιδέα της οφειλόμενης τιμής με την σημερινή εκδήλωση. Δεκαετίες
60-70, χρόνια πέτρινα για το Ρέθυμνο τότε, καμιά σχέση με το σημερινό Ρέθυμνο της ευμάρειας.
Σκληρές συνθήκες για τους γονείς των περισσοτέρων στα χωρά.
Ο αείμνηστος παπά Γιάννης Πίτερης, με τους συνεργάτες του, ανθρώπους της προσφοράς
και της αγάπης, έπιασε την αναγκαιότητα δημιουργίας μιας Παιδικής Στέγης στην πόλη του
Ρεθύμνου για τα παιδιά που ήθελαν να μάθουν γράμματα και να προκόψουν. Η εγγραφή στη
στέγη είχε σκοπό την ανθρώπινη στήριξη των παιδιών που φοιτούσαν στα Γυμνάσια της πόλης.
Τα παιδιά από την επαρχία (εκτός πόλης) το είχαν πολύ ανάγκη αυτό. Δύσκολες καταστάσεις
είχαν περάσει πολλές οικογένειες στα χωριά και η Παιδική Στέγη αγκάλιασε όλα ανεξαιρέτως τα
παιδιά κι αυτό ήταν πολύ σημαντικό. Αυτή την αρχή έχει και σήμερα η τοπική εκκλησία δίνοντας
το στίγμα ο εμπνευσμένος Ιεράρχης Ευγένιος.
Στην Παιδική Στέγη βρήκαμε στοργή, αγάπη, θαλπωρή. Οι πολύ σημαντικοί άνθρωποι που
εργάζονταν στη στέγη μάς τα έδωσαν όλα αυτά απλόχερα. Ήταν ένα μεγάλο Σχολείο. Είχε
Δασκάλες, Δασκάλους, ιερείς που στήριζαν σε ότι είχαν ανάγκη οι μαθητές. Βοηθούσαν στις
σχολικές εργασίες και τα μαθήματα όπως και οι μαθητές των μεγάλων τάξεων του Γυμνασίου
βοηθούσαν τα πρωτάκια και τους μαθητές των μικρότερων τάξεων. Οι εργαζόμενοι στη Στέγη
ήταν οι γονείς μας, οι κηδεμόνες μας, που ενδιαφέρονταν για την πρόοδο αλλά και το
σημαντικότερο να γίνουμε άνθρωποι να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας, γιατί αυτό ξεχωρίζει
τους ανθρώπους. Από την εργασιακή πορεία στο Δημόσιο και Ιδιωτικό τομέα όλων που είχαν
φοιτήσει και είχαν περάσει από την Παιδική Στέγη ο Άγιος Νικόλαος (έτσι ήταν το όνομα τα
οικοτροφείου) αποδεικνύεται ότι η απλή αυτή Παιδική Στέγη κατάφερε να βγάλει ανθρώπους να
βοηθάνε τους συνανθρώπους τους και να μπαίνουν στα παπούτσια του άλλου.
Πρέπει ν’ αναφέρω εδώ ότι ο παπά Γιάννης ενδιαφερόταν πολύ για την επιτυχία των
τελειόφοιτων σε Σχολές και Πανεπιστήμια και γι’ αυτό γινόταν φροντιστηριακή στήριξη στο τότε
Φροντιστήριο του αείμνηστου Δημήτρη Χαλκιαδάκη με ειδικές τιμές. Έτσι βγήκαν εξαίρετες
Δασκάλες, Δάσκαλοι, Δικηγόροι, Γεωπόνοι, Καθηγητές, Οικονομολόγοι, Δημόσιοι Υπάλληλοι
κ.ά., αλλά πάνω απ’ όλα άνθρωποι. Επιπλέον οφείλω να πω ότι ο αείμνηστος Πίτερης
ενδιαφερόταν και στη συνέχεια της αποφοίτησης από το Γυμνάσιο. Για την αδερφή του Άννα,
παράδειγμα, ενδιαφέρθηκε και μετά την εισαγωγή της στην ΑΣΟΕΕ ώστε να βοηθάει τις
εργασίες του σπιτιού τη Λέλα Ι. Κούνουπα στην Αθήνα, μητέρα του αείμνηστου φαρμακοποιού
Ανδρέα Ι. Κούνουπα, για να σπουδάσει. Ήταν πολύ σημαντικό αυτό για μια πολύτεκνη
οικογένεια, γιατί και ο αδελφός μας Γιώργος σπούδαζε τότε φαρμακοποιός και βοηθούσε και
αυτός τον αγγειοπλάστη θείο μας Αδάμη Ταξάκη στο Περιστέρι για να μπορέσει να τελειώσει τη
Σχολή.
Επειδή από την οικογένειά μου, εκτός της αδερφής μου Άννας, και η σύζυγός μου και εγώ
φοιτήσαμε στην Παιδική Στέγη όφειλα ως ελάχιστο χρέος με ευγνωμοσύνη και αναγνώριση για
ότι γίναμε να πω αυτά τα λόγια για τον Άνθρωπο με την εμβληματική μορφή ιερέα Πίτερη. Για
την ευαίσθητη ομάδα μαθητριών του Οικοτροφείου είχε γράψει τα παρακάτω δίστιχα η μαθήτρια
Μαρία Ταταράκη, αδελφή της δασκάλας Ιωάννας Ταταράκη, που δείχνουν τη σημαντική
προσφορά του Οικοτροφείου. Από τη συνεργασία που είχα με τα παιδιά του τιμώμενου είδα να
τα διακρίνει η εντιμότητα, η ακεραιότητα και η ανθρωπιά, αποτέλεσμα των ευγενών και
ανθρώπων της προσφοράς γονιών τους. Πρέπει να είναι πολύ υπερήφανοι οι συγγενείς του
τιμώμενου, όπως και όλοι οι Ρεθεμνιώτες για την εμβληματική αυτή μορφή για όσα προσέφερε
την εποχή εκείνη».
Φτάνοντας στο σήμερα, τα παιδιά της παιδικής στέγης, άνδρες και γυναίκες να είναι
καταξιωμένοι επιστήμονες, επιτυχημένοι οικογενειάρχες αλλά πάνω απ’ όλα πνευματικά
κοσμήματα της κοινωνίας μας!
Σε μια εποχή όπου οι θεσμοί δοκιμάζονται, οι σχέσεις διαμορφώνονται, τα πλαίσια
λειτουργίας της κοινωνίας μας βρίσκονται αντιμέτωπα με νέες προκλήσεις, έχομε ανάγκη να
αναδεικνύουμε τα φωτεινά παραδείγματα του παρελθόντος, δημιουργώντας φόρους ζωής για
μας και τα παιδιά μας!
Στο τελείωμα αυτής της πολύ όμορφης εκδήλωσης, θα θέλαμε ως οικογένεια (παιδιά, εγγόνια
και δισέγγονα) να εκφράσουμε ένα μεγάλο και ειλικρινές ευχαριστώ σ’ αυτούς που είχαν την
έμπνευση για την ανέγερση αυτού του μνημείου κα κυρίως σ’ αυτούς που την ολοκλήρωσαν, ως
ένδειξη ευγνωμοσύνης στον πατέρα μας και τους συνεργάτες του, όπως αναφέρει και η
επιγραφή στη βάση του μνημείου.
Ιδιαίτερα θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε:
- Τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ.κ. Ευγένιο για την αγάπη
του και την αμέριστη συμπαράστασή του. - Τον κ. Γεώργιο Μαθαιακάκη που είχε την αρχική ιδέα και ανέλαβε την πρωτοβουλία να
τμήσει τον πατέρα μας. - Τα μέλη της επιτροπής:
- κ. Κόκκινο Επαμεινώνδα, Μηχανικό
- κ. Καλλέργη Κωνσταντίνο, Δικηγόρο
- κα Ταταράκη – Σταυρακάκη Ιωάννα, Δασκάλα
- κα Κουρνιανού – Τζανουδάκη Ερήνη
- κα Γεωργουλάκη – Καραβάνου Γεωργία, στενή συνεργάτιδα του πατέρα μας επί σειρά ετών,
που με επιμονή και υπομονή έφεραν σε πέρας το δύσκολο έργο της υλοποίησης και
ολοκλήρωσης του μνημείου.
- Όλους και όλες που πρόσφεραν χρήματα, επώνυμα ή ανώνυμα, στην επιτροπή ανέγερσης
του μνημείου. - Τους ομιλητές μη μέλη της επιτροπής:
- κ. Μαρκαντώνη Νικόλαο, Θεολόγο
- κ. Ταξάκη Ανδρέα, τέως Δ/ντή Β’ βάθμιας Εκπαίδευσης, παιδί της παιδικής στέγης καθώς και
τον - πρωτοπρεσβύτερο Πατέρα Νικόλαο Νικηφόρο, που ανέλαβε τον συντονισμό της εκδήλωσης
- Τους ιερείς του Ιερού Ναού Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης:
- Πρωτοπρεσβύτερο Δημοσθένη Καραγιαννάκη και τον
-Πατέρα Εμμανουήλ Καμαρίτη
για τη βοήθεια τους και την καλή συνεργασία τους.
- Τέλος, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλους εσάς που παρευρεθήκατε στην τελετή των
αποκαλυπτηρίων για να τιμήσετε τον πατέρα μας και τους συνεργάτες του και να σας ευχηθούμε
από καρδιάς υγεία και κάθε επιτυχία στη ζωή σας».
ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΡΙΑ ΟΜΙΛΙΑ
ΠΙΤΕΡΗ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥ – ΝΙΚΟΛΑΟΥ
Τα παιδιά του αοίδιμου κληρικού, κ.κ. Χαράλαμπος και Νικόλαος Πίτερης, στην ευχαριστήρια
ομιλία τους, ανέφεραν τα εξής:
«Πώς να μην φορτισθούμε συναισθηματικά και πώς να μην αισθανθούμε υπερήφανοι για
άλλη μια φορά, όταν ακούμε τόσα ωραία πράγματα για τον πατέρα μας!
Έναν καθημερινό συνοδοιπόρο της ζωής μας!
Σήμερα μέσα από τις μαρτυρίες των εξαίρετων ομιλητών, οι περισσότεροι των οποίων ήταν
μέλη της παιδικής στέγης, μας μετέφεραν νοερά το κλίμα της εποχής εκείνης και προσεγγίσαμε
το μέγεθος αυτής της πολυδιάστατης κοινωνικής και πνευματικής προσφοράς.
Προσφορά η οποία δεν ήταν μόνο η στέγαση, δεν ήταν μόνο η παροχή φαγητού, ήταν η
πνευματική φιλοξενία και ανατροφή σε μια κυψέλη αγάπης. Μια κυψέλη αγάπης που
λειτούργησε υποδειγματικά, στην οποία ο καθένας είχε το ρόλο του τον οποίο υποστήριξε με
πάθος ψυχής.
Αναφέρω υποδειγματικά διότι έχομε ανάγκη σήμερα όσο ποτέ άλλοτε την ανάδειξη
παραδειγμάτων που να καλλιεργούν την σκέψη μας κριτικά. Οφείλουμε να γνωρίζουμε και να
αναγνωρίζουμε ότι φτάσαμε στο σήμερα, διότι κάποιοι άνθρωποι σ’ ένα κρίσιμο σημείο της
διαδρομής μας πρόσφεραν ένα χέρι βοήθειας και συνέβαλλαν να ανακαλύψομε τις πραγματικές
δυνατότητές μας, ανιδιοτελώς, ανοίγοντας μας νέους δρόμους και ευκαιρίες.
Αυτό σημαίνει το μνημείο αυτό, να μας θυμίζει πως ένα όραμα προσφοράς γίνεται πράξη
μέσα από την έμπνευση, την πίστη, τη συνεργατικότητα και τη συλλογικότητα, δίδοντας την
ευκαιρία σε χιλιάδες παιδιά να πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους.
Σεβασμώτατε!
Η σημερινή ημέρα δεν είναι ημέρα τιμής μόνο για τον πατέρα μας, είναι πρωτίστως ημέρα
τιμής για την τοπική εκκλησία και την εκκλησία της Κρήτης, διότι ο πατέρας μας ότι εμπνεύστηκε
και έπραξε, το έπραξε πάνω απ’ όλα ως ιερέας και ως μέλος της εκκλησίας του Ρεθύμνου,
υπηρετώντας με αφοσίωση και πάθος αυτό το οποίο συνειδητά επέλεξε!
Όχι μόνο!
Η σημερινή ημέρα αποτελεί συνάμα τιμή για την τοπική κοινωνία του Ρεθύμνου, η οποία από
την πρώτη στιγμή στήριξε και αγκάλιασε το τολμηρό αυτό εγχείρημα, διότι χωρίς την πολύτιμη
και καθοριστική συνδρομή της τίποτε απ’ όλα αυτά δεν θα είχε γίνει! Μην ξεχνάμε άλλωστε ότι
εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν προγράμματα στήριξης εκτός από μεμονωμένες περιπτώσεις. Το
εγχείρημα αυτό δεν στηρίχτηκε μόνο από αυτούς που είχαν την οικονομική δυνατότητα αλλά
κυρίως από αυτούς που δεν είχαν, από απλούς καθημερινούς ανθρώπους του μόχθου!
Αυτή είναι η πραγματική διάσταση της παιδικής στέγης ότι αναγνωρίστηκε από την τοπική
κοινωνία, την ευαισθητοποίησε και έδωσε την ευκαιρία στους κατοίκους του Ρεθύμνου, και όχι
μόνο, να προσφέρουν!
Να γίνουν ακόμα καλύτεροι άνθρωποι!
Σε μια σχέση προσφοράς, αυτός που κερδίζει περισσότερα δεν είναι μόνο ο λαμβάνων,
δηλαδή αυτός που παίρνει, είναι κυρίως αυτός που δίνει!
Έδωσαν την ευκαιρία στους κατοίκους αυτής της μικρής πόλης να γίνουν καλοί Σαμαρείτες
διότι πείστηκαν ότι η προσπάθεια αυτή θα οδηγήσει την κοινωνά μας να κάνει ένα βήμα
παραπέρα.
Αυτό αποδεικνύουν τα παιδιά που φιλοξενήθηκαν σ’ αυτή την κυψέλη αγάπης!
Στον π. Γιάννη Πίτερη
δάκρυ ευγνωμοσύνης
Την οφειλόμενη Τιμή και την Ευγνωμοσύνη
στον παπα-Γιάννη Πίτερη η Κοινωνία δίνει.
Πρωτοβουλία πήραμε για να στηθεί Μνημείο!
Σ’ αυτόν που ήταν προσφορά, σε όλο του τον βίο.
Θεόπνευστη στο διάβα του εχάραξε πορεία!
Στο ήθος και στην Αρετή και στη Φιλανθρωπία.
Έχτισε αηδονοφωλιά, μ’ ήθος και παρρησία.
Ο παπά-Γιάννης Εμπνευστής! Μαζί κι η Εκκλησία.
Υπόδειγμα στην ανθρωπιά! Στη γενναιοφροσύνη!
που ετίμησε τα ράσα του και την Ιερωσύνη!
Μέσα σε δύσκολους καιρούς! Μέσ’ την απελπισία,
παλληκαρήσια όρθιος έδινε προστασία.
Σαν του Χριστού πάνω στη Γη, ήταν το πέρασμά του,
κι έδινε Ελπίδας Δύναμη, με τα διδάγματά του!
Στα χρόνια της υπομονής, έδινε το κουράγιο,
Κι ήταν ο λόγος του γλυκύς κι απάνεμο μουράγιο!
Το Έργο του πολύτιμο, η Ιστορία λέγει.
Φτωχόπαιδα προστάτευε στην Παιδική τη Στέγη.
Πολλά Γυμνασιόπαιδα, μεσ’ στην ανημποριά τους,
βρίσκανε Στέγη και τροφή, μακρυά απ’ τα χωριά τους.
Πολλά Ρεθεμνιωτόπουλα ξέφυγαν απ’ τα νοίκι.
Στον παπα-Γιάννη Πίτερη κάθε Τιμή ανήκει.
Μπόρεσαν να σπουδάσουνε και να βοηθηθούνε.
Και στα Πανεπιστήμια πολλά να οδηγηθούνε.
Στη σκέψη μας μαζί μ‘ αυτόν, τιμώνται οι Συνεργάτες.
Πού στάθηκαν πολύτιμοι, δίπλα του Πρωτεργάτες.
Δίπλα σ’ αυτόν ακούραστα, προσέφεραν θυσίες,
άνθρωποι με αισθήματα και με ευαισθησίες!!
Ποιός δεν θυμάται την Λιονή, δίπλα στον παπά Γιάννη!
Ακούραστη! Αλύγιστη! κι ότι μπορεί να κάνει.
Πάντα με το χαμόγελο και πνεύμα καλοσύνης!!!!
Υπόδειγμα υπομονής και γενναιοφροσύνης.
Κι η Βιργινία η Τσουδερού, η Ιστορία λέγει.
Τον παπά-Γιάννη στήριξε στην Παιδική τη Στέγη.
Το έργο της πολύτιμο και οι υπηρεσίες.
Αθόρυβα χωρίς τιμές και τυμπανοκρουσίες.
Υποτροφίες μάζευε και έδινε ανάσα
Στου παπα-Γιάννη τ’ Άγια! Τα τιμημένα ράσα.
Κι ο Βογιατζάκης στήριξε πλούσια και γενναία,
εις την υπερπροσπάθεια για μία Στέγη Νέα.
Κι η ΧΕΝ ΕΛΛΑΔΟΣ έγινε, Σύμμαχος στον αγώνα.
Και έφερε την Άνοιξη, στη μέση του Χειμώνα.
̈Ένα μεγάλο Ευχαριστώ! Θελήσαμε να πούμε
Σ’ αυτούς που στις καρδιές μας ζουν
και πάντα θ’ αγαπούμε.
Κι ως ταπεινό αντίδωρο της τόσης καλοσύνης!
αυθόρμητο προσφέρουμε, δάκρυ Ευγνωμοσύνης!
Κι ένα ακόμη Ευχαριστώ θα πω για τα παιδιά του,
για όσα για μας στερήθηκαν κ αυτά κι η παπαδιά του.
Ρέθυμνο 18-8-2019
ΚΩΣΤΗΣ Ι.Γ. ΚΑΛΛΕΡΓΗΣ (ΚΙΓΚ)
Οικότροφος στην ΠΑΙΔΙΚΗ ΣΤΕΓΗ από το 1967-1972
και Υπότροφος Ανδρέα Τσουδερού (Χάριν ΒΙΡΓΙΝΙΑΣ ΤΣΟΥΔΕΡΟΥ)
ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΑ ΤΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΙΔΡΥΤΗ ΤΗΣ «ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΣΤΕΓΗΣ»
Τιμή και ευγνωμοσύνη για τον αείμνηστο ιερέα Ιωάννη
Πίτερη
Ημέρα μνήμης και συγκίνησης ήταν η Κυριακή 18 Αυγούστου 2019, όταν
έγιναν τα αποκαλυπτήρια του μνημείου τιμής ενός ανθρώπου που άφησε
ανεξίτηλη την σφραγίδα του στο Ρέθυμνο, ενός ανθρώπου που σκόρπισε αγάπη
και την πήρε πίσω πολλαπλάσια επί δεκαετίες. Μπορεί να έφυγε, παραμένει
όμως ζωντανός στη θύμηση όλων όσων τον γνώρισαν και είχαν την ευκαιρία να
τον ζήσουν από κοντά.
Ο αείμνηστος ιερέας Ιωάννης Πίτερης τιμήθηκε στην εκδήλωση που
οργάνωσαν η Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου και η επιτροπή
ανέγερσης του μνημείου της «Παιδικής Στέγης» για την ίδρυση και το έργο της
Παιδικής Στέγης Άγιος Νικόλαος.
Σε κλίμα συναισθηματικής φόρτισης πραγματοποιήθηκε η τελετή
αποκαλυπτηρίων της προτομής του ιερέα Ιωάννη Πίτερη για την ίδρυση και την
προσφορά της παιδικής στέγης «Άγιος Νικόλαος». Συναισθήματα χαράς,
συγκίνησης αλλά κυρίως ευγνωμοσύνης πλημμύρησαν τους μαθητές της
«Παιδικής Στέγης», για τον π. Ιωάννη και τους συνεργάτες του και προς όλους
όσοι βοήθησαν για να έχουν εκείνοι μια πορεία καλύτερη από εκείνη που τους
επέτρεπαν τα στενά όρια του χωριού τους.
Η παιδική στέγη «Άγιος Νικόλαος» ιδρύθηκε το 1962 από τον π. Ιωάννη
Πίτερη και μια ομάδα συνεργατών – ενοριτών του. Χωρίς οικονομικούς πόρους
και μόνο με φιλανθρωπίες και χορηγίες προσέφερε φιλοξενία, στοργή και
προστασία μέσα σε χριστιανικό περιβάλλον, σε χιλιάδες παιδιά της επαρχίας
που φοιτούσαν στα γυμνάσια της πόλης του Ρεθύμνου.
Τα ίδια αυτά παιδιά αποφάσισαν να αφιερώσουν το μνημείο της παιδικής
στέγης, το οποίο πλέον κοσμεί τον περίβολο της εκκλησίας Κωνσταντίνου και
Ελένης, ως ένδειξη ευγνωμοσύνης στο πρόσωπο του αείδιμου Ιωάννη Πίτερη και
των συνεργατών του.
Τι διδαχθήκαμε και ποια η ουσιαστική προσφορά στη ζωή μας και της
παιδικής Στέγης (οικοτροφείο)
Η τιμή που γίνεται σήμερα στον αείμνηστο ιερέα Πίτερη, τιμά και τους διοργανωτές και όλους
που βοήθησαν και είχαν την ιδέα της οφειλόμενης τιμής με την σημερινή εκδήλωση. Δεκαετίες
’60-’70, χρόνια πέτρινα για το Ρέθυμνο τότε, καμία σχέση με το σημερινό Ρέθυμνο της
ευμάθειας. Σκληρές συνθήκες για τους γονείς των περισσοτέρων στα χωριά. Ο αείμνηστος
παπά Γιάννης Πίτερης με τους συνεργάτες του, ανθρώπους της προσφοράς και της αγάπης,
έπιασε την αναγκαιότητα δημιουργίας μιας Παιδικής Στέγης στην πόλη του Ρεθύμνου για τα
παιδιά που ήθελαν να μάθουν γράμματα και να προκόψουν. Η εγγραφή στη στέγη είχε σκοπό
την ανθρώπινη στήριξη των παιδιών που φοιτούσαν στα Γυμνάσια της πόλης. Τα παιδιά από την
επαρχία (εκτός πόλης) το είχαν πολύ ανάγκη αυτό. Δύσκολες καταστάσεις είχαν περάσει πολλές
οικογένειες στα χωριά και η Παιδική Στέγη αγκάλιασε όλα ανεξαιρέτως τα παιδιά κι αυτό ήταν
πολύ σημαντικό. Αυτή την αρχή έχει και σήμερα η τοπική εκκλησία δίνοντας το στίγμα ο
εμπνευσμένος Ιεράρχης Ευγένιος. Στην Παιδική Στέγη βρήκαμε στοργή, αγάπη, θαλπωρή. Οι
πολύ σημαντικοί άνθρωποι που εργάζονταν στη στέγη μας τα έδωσαν όλα αυτά απλόχερα. Ήταν
ένα μεγάλο Σχολείο. Είχε Δασκάλες, Δασκάλους, Ιερείς που στήριζαν σε ότι είχαν ανάγκη οι
μαθητές. Βοηθούσαν στις σχολικές εργασίες και τα μαθήματα όπως και οι μαθητές των μεγάλων
τάξεων του Γυμνασίου βοηθούσαν τα πρωτάκια και τους μαθητές των μικρότερων τάξεων. Οι
εργαζόμενοι στη Στέγη ήταν οι γονείς μας, οι κηδεμόνες μας που ενδιαφέρονταν για την πρόοδο
αλλά και το σημαντικότερο να γίνουμε άνθρωποι να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας γιατί
αυτό ξεχωρίζει τους ανθρώπους.
Από την εργασιακή πορεία στο Δημόσιο και Ιδιωτικό τομέα όλων που είχαν φοιτήσει και είχαν
περάσει από την Παιδική Στέγη ο Άγιος Νικόλαος (έτσι ήταν το όνομα του οικοτροφείου)
αποδεικνύεται ότι η απλή αυτή Παιδική Στέγη κατάφερε να βγάλει ανθρώπους να βοηθάνε τους
συνανθρώπους τους και να μπαίνουν στα παπούτσια του άλλου. Πρέπει ν’ αναφέρω εδώ ότι ο
παπά Γιάννης ενδιαφερόταν πολύ για την επιτυχία των τελειόφοιτων σε Σχολές και Πανεπιστήμια
και γι’ αυτό γινόταν Φροντιστηριακή στήριξη στο τότε Φροντιστήριο του αείμνηστου Δημήτρη
Χαλκιαδάκη με ειδικές τιμές. Έτσι βγήκαν εξαίρετες Δασκάλες, Δάσκαλοι, Δικηγόροι, Γεωπόνοι,
Καθηγητές, Οικονομολόγοι, Δημόσιοι Υπάλληλοι κ.ά. αλλά πάνω απ’ όλα άνθρωποι. Επιπλέον
οφείλω να πω ότι ο αείμνηστος Πίτερης ενδιαφερόταν και στη συνέχεια της αποφοίτησης από το
Γυμνάσιο. Για την αδελφή μου Άννα, παράδειγμα, ενδιαφέρθηκε και μετά την εισαγωγή της στην
ΑΣΟΕΕ ώστε να βοηθάει τις εργασίες του σπιτιού τη Λέλα Ι. Κούνουπα στην Αθήνα, μητέρα του
αείμνηστου Φαρμακοποιού Ανδρέα Ι. Κούνουπα, για να σπουδάσει. Ήταν πολύ σημαντικό αυτό
για μια πολύτεκνη οικογένεια, γιατί και ο αδελφός μας Γιώργος σπούδαζε τότε Φαρμακοποιός και
βοηθούσε και αυτός τον αγγειοπλάστη θείο μας Αδάμη Ταξάκη στο Περιστέρι για να μπορέσει να
τελειώσει τη Σχολή. Επειδή από την οικογένειά μου, εκτός της αδελφής μου Άννας και η σύζυγός
μου και εγώ φοιτήσαμε στην Παιδική Στέγη όφειλα ως ελάχιστο χρέος με ευγνωμοσύνη και
αναγνώριση για ότι γίναμε να πω αυτά τα λόγια για τον Άνθρωπο με την εμβληματική μορφή
ιερέα Πίτερη.
Για την ευαίσθητη ομάδα μαθητριών του Οικοτροφείου είχε γράψει τα παρακάτω δίστιχα η
μαθήτρια Μαρία Ταταράκη, αδελφή της δασκάλας Ιωάννας Ταταράκη που δείχνουν τη σημαντική
προσφορά του Οικοτροφείου.
Στο Ρέθυμνον ιδρύθηκε ένα οικοτροφείο
για να μορφώνη τις ψυχές και είναι έργο θείο.
Με τη βοήθεια του Θεού και των καλών ανθρώπων
το έργον ευδοκήμησε μετά μεγάλων κόπων.
Καλούς ανθρώπους έστειλεν ο Θεός να βοηθήσουν
και με αξία περισσή την πόλιν να στολίσουν.
Αν μας εστέρησ’ ο Θεός τη μάνα ή τον πατέρα
πολύ στοργή ευρήκαμε στη Στέγη εδώ πέρα.
Και δε θα πάψωμε ποτέ να σας ευγνωμονούμε
και σαν καλούς γονέους μας να σάσε θεωρούμε.
Πολλά ’ναι τα ευχαριστώ που λέει η καρδιά μας
γιατί μας προστατέψατε σταθήκατε κοντά μας.
Μέρα και νύκτα το Θεό όλες παρακαλούμε
Υγεία χαρά και προκοπή σ’ όλους εσάς να δούμε.
Από το Συμβούλιο ζητούμε μία χάρη
του χρόνου εις την Στέγην του να μάσε ξαναπάρει.
Από τη συνεργασία που είχα με τα παιδιά του τιμώμενου είδα να τα διακρίνει η εντιμότητα, η
ακεραιότητα και η ανθρωπιά, αποτελέσμα των ευγενών και ανθρώπων της προσφοράς γονιών
τους.
Πρέπει να είναι πολύ υπερήφανοι οι συγγενείς του τιμώμενου όπως και όλοι οι Ρεθεμνιώτες
για την εμβληματική αυτή μορφή για όσα προσέφερε την εποχή εκείνη.
Εύχομαι Υγεία και κάθε καλό σε όλους
Ρέθυμνο 18/08/19
ΑΝΤΡΕΑΣ ΤΑΞΑΚΗΣ
ΑΡΧΕΙΟ: ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ (ΠΕΜΠΤΗ 22 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2019)
ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ «ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΣΤΕΓΗΣ»
Η επιτροπή ανεγέρσεως του μνημείου της παιδικής στέγης απαρτίζεται από
τους Γεώργιο Ματθαιάκακη, Επαμεινώνδα Κόκκινο, Κωνσταντίνο Καλλέργη,
Ειρήνη Κουρνιανού – Τζανουδάκη, Ιωάννα Ταταράκη – Σταυρακάκη, Γεωργία
Γεωργουλάκη – Καραβάνου.
Στην ομιλία του ο κ. Αντρέας Ταξάκης παρουσίασε τη δυσκολία της εποχής
για τα παιδιά της επαρχίας, τα οποία επιζητούσαν την μόρφωση αλλά
αδυνατούσαν να σπουδάσουν λόγω οικονομικών δυσκολιών. Συγκεκριμένα
ανέφερε:
«Η εγγραφή στη στέγη είχε σκοπό την ανθρώπινη στήριξη των παιδιών που
φοιτούσαν στα Γυμνάσια της πόλης. Τα παιδιά από την επαρχία το είχαν πολλή
ανάγκη αυτό. Δύσκολες καταστάσεις είχαν περάσει πολλές οικογένειες στα
χωριά και η Παιδική Στέγη αγκάλιασε όλα ανεξαιρέτως τα παιδιά κι αυτό ήταν
πολύ σημαντικό. Στην Παιδική Στέγη βρήκαμε στοργή, αγάπη, θαλπωρή. Οι πολύ
σημαντικοί άνθρωποι που εργάζονταν στη στέγη, μας τα έδωσαν όλα αυτά
απλόχερα. Ήταν ένα μεγάλο Σχολείο. Οι εργαζόμενοι στη Στέγη ήταν οι γονείς
μας, οι κηδεμόνες μας που ενδιαφέρονταν για την πρόοδο, αλλά και το
σημαντικότερο να γίνουμε άνθρωποι, να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας γιατί
αυτό ξεχωρίζει τους ανθρώπους. Από την εργασιακή πορεία στο Δημόσιο και
Ιδιωτικό τομέα όλων που είχαν φοιτήσει και είχαν περάσει από την Παιδική
Στέγη ο Άγιος Νικόλαος, αποδεικνύεται ότι η απλή αυτή Παιδική Στέγη κατάφερε
να βγάλει ανθρώπους να βοηθάνε τους συνανθρώπους τους και να μπαίνουν
στα παπούτσια του άλλου. Πρέπει ν’ αναφέρω εδώ ότι ο παπά Γιάννης
ενδιαφερόταν πολύ για την επιτυχία των τελειόφοιτων σε Σχολές και
Πανεπιστήμια και γι’ αυτό γινόταν Φροντιστηριακή στήριξη στο τότε
Φροντιστήριο του αείμνηστου Δημήτρη Χαλκιαδάκη με ειδικές τιμές. Επιπλέον
οφείλω να πω ότι ο αείμνηστος Πίτερης ενδιαφερόταν και στη συνέχεια της
αποφοίτησης από το Γυμνάσιο».
Η κα Ιωάννα Ταταράκη – Σταυρακάκη συνταξιούχος εκπαιδευτικός, μιλάει με
ευγνωμοσύνη και αγάπη για το έργο το οποίο η παιδική στέγη προσέφερε σε
παιδιά όπως αυτή, η οποία ήθελε να σπουδάσει και η οικογένεια της
αδυνατούσε οικονομικά να στηρίξει τις βλέψεις της αυτές:
«Ο πατήρ Ιωάννης Πίτερης και οι συνεργάτες του, εκείνα τα χρόνια έπρατταν
έργο υψίστης σημασίας για όλους εμάς που είχαμε την τύχη να ζήσουμε στη
στέγη και να περάσουμε χρόνο μαζί τους. Πρόσφεραν πολύ μεγάλη βοήθεια σε
όλα τα παιδιά από τα χωριά που αποφασίζαμε να έρθουμε στο Ρέθυμνο να
σπουδάσουμε και αντιμετωπίζαμε οικονομικές δυσκολίες και όχι μόνο. Μιλάμε
για ένα έργο εξαιρετικής σημασίας, το οποίο η κοινωνία το αγκάλιασε και το
βοήθησε μαζί με τους συνεργάτες του, όπου είχε ως αποτέλεσμα για αρκετά
χρόνια πολλά παιδιά να βρίσκουν στέγη, φαγητό, προστασία, αλλά προπαντός
ένα εξαιρετικό περιβάλλον για να διαμένουμε, πάντα με αρωγό την εκκλησία.
Όλο αυτό το έργο κράτησε αρκετά χρόνια και βοήθησε αρκετά παιδιά. Είμαστε
όλοι ευγνώμονες, τους ευχαριστούμε και ευχόμαστε η μνήμη τους να είναι
αιώνια», παραθέτει η ίδια.
Γεμάτα αγάπη, συγκίνηση είναι και τα λόγια του Επαμεινώνδα
Κόκκινου, συνταξιούχου πολιτικού μηχανικού, ο οποίος αναφέρθηκε στα
δύσκολα εκείνα χρόνια και πως η παιδική στέγη «Άγιος Νικόλαος» ήταν η
μοναδική διέξοδος για τα παιδιά της επαρχίας όπου επιθυμούσαν να
ακολουθήσουν το δρόμο των γραμμάτων.
«Ένα πολύ μεγάλο μέρος της εξέλιξης μας και των σπουδών μας την
οφείλουμε σε αυτό τον άνθρωπο που είχε αυτή την πρώτη ιδέα, διότι πολύ
φοβάμαι ότι θα μέναμε στα χωριά μας και θα είχαμε την τύχη των υπόλοιπων
συγχωριανών μας, διότι μιλάμε για πολύ δύσκολα χρόνια, όπου δεν τολμούσε ο
καθένας να στείλει το παιδί του μακριά, μην μπορώντας και οι περισσότεροι να
αντέξουν αυτά τα έξοδα. Σήμερα ζήσαμε πρωτόγνωρα πράγματα, θυμηθήκαμε
αυτά τα όμορφα χρόνια που μπορεί να ήταν φτωχά αλλά ήταν ευλογημένα, μας
δόθηκε η ευκαιρία να δείξουμε την βαθειά μας ευγνωμοσύνη στο πατήρ Ιωάννη
αλλά και στους συνεργάτες του. Είμαστε ευγνώμονες βέβαια σε όλους τους
Ρεθεμνιώτες, οι οποίοι βοήθησαν με κάθε τρόπο, ιδιαίτερα θα ήθελα να
μνημονεύσω το Δημήτρη Χαλκιαδάκη που μας βοήθησε κάνοντας στα παιδιά
του οικοτροφείου ιδιαίτερα μαθήματα σχεδόν δωρεάν».
Σημαντική προσθήκη στην τελετή ήταν και η αφιέρωση των παρακάτω στίχων
από τον δικηγόρο Κωστή Καλλέργη στη μνήμη του π. Ιωάννη Πίτερη:
ΣΤΟΝ ΠΑΠΑ ΓΙΑΝΝΗ ΠΙΤΕΡΗ
ΔΑΚΡΥ ΕΥΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ
Την οφειλόμενη Τιμή και την Ευγνωμοσύνη
στον παπά Γιάννη Πίτερη η Κοινωνία δίνει.
Πρωτοβουλία πήραμε για να στηθεί Μνημείο,
σ’ αυτόν πού ήταν προσφορά, σε όλο του τον βίο.
Θεόπνευστη στο διάβα του εχάραξε πορεία,
στο ήθος και στην Αρετή και στη Φιλανθρωπία.
Έχτισε αηδονοφωλιά, με ήθος και παρρησία.
Ο παπά Γιάννης Εμπνευστής, μαζί κι η Εκκλησία,
υπόδειγμα στην ανθρωπιά, στη γενναιοφροσύνη,
πού ετίμησε τα ράσα του και την Ιεροσύνη!
Μέσα σε δύσκολους καιρούς! Μεσ’ την απελπισία,
παλληκαρήσια όρθιος έδινε προστασία.
Σαν του Χριστού πάνω στη Γη, ήταν το πέρασμά του,
κι έδινε Ελπίδας Δύναμη, με τα διδάγματά του!
Στα χρόνια της υπομονής, έδινε το κουράγιο,
κι ήταν ο λόγος του γλυκύς κι απάνεμο μουράγιο!
Το Έργο του πολύτιμο, η Ιστορία λέγει,
φτωχόπαιδα προστάτευε στην Παιδική τη Στέγη.
Πολλά Γυμνασιόπαιδα, μέσ’ στην ανημποριά τους,
βρίσκανε Στέγη και τροφή, μακριά απ’ τα χωριά τους.
Πολλά Ρεθεμνιωτόπουλα ξέφυγαν απ’ το νοίκι,
στον παπά Γιάννη Πίτερη κάθε Τιμή ανήκει.
Μπόρεσαν να σπουδάσουνε και να βοηθηθούνε,
και στα Πανεπιστήμια πολλά να οδηγηθούνε.
Στη σκέψη μας μαζί μ’ αυτόν, τιμώνται οι Συνεργάτες,
πού στάθηκαν πολύτιμοι, δίπλα του Πρωτεργάτες.
Δίπλα σ’ αυτόν ακούραστα, προσέφεραν θυσίες,
άνθρωποι με αισθήματα και με ευαισθησίες!
Ποιός δεν θυμάται τη Λιονή, δίπλα στον παπά Γιάννη
Ακούραστη! Αλύγιστη! κι ότι μπορεί να κάνει.
Πάντα με το χαμόγελο και πνεύμα καλοσύνης,
υπόδειγμα υπομονής και γενναιοφροσύνης.
Κι η Βιργινία η Τσουδερού, η Ιστορία λέγει,
τον παπά Γιάννη στήριξε στην Παιδική τη Στέγη.
Το έργο της πολύτιμο και οι υπηρεσίες,
αθόρυβα χωρίς τιμές και τυμπανοκρουσίες.
Υποτροφίες μάζευε και έδινε ανάσα
στου παπά Γιάννη τ’ Άγια, τα τιμημένα ράσα.
Κι ο Βογιατζάκης στήριξε πλούσια και γενναία,
εις την υπερπροσπάθεια για μία Στέγη Νέα.
Κι η ΧΕΝ ΕΛΛΑΔΟΣ έγινε, Σύμμαχος στον αγώνα,
και έφερε την Άνοιξη, στη μέση του Χειμώνα.
Ένα μεγάλο Ευχαριστώ, θελήσαμε να πούμε
σ’ αυτούς που στις καρδιές μας ζουν και πάντα θ’ αγαπούμε.
Κι ως ταπεινό αντίδωρο της τόσης καλοσύνης,
αυθόρμητο προσφέρουμε, δάκρυ Ευγνωμοσύνης!
Κι ένα ακόμη Ευχαριστώ θα πω για τα παιδιά του,
για όσα για μας στερήθηκαν κι αυτά κι η Παπαδιά του.
ΣΥΓΚΙΝΗΜΕΝΗ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΟΥ ΙΕΡΕΑ
Δεν έκρυψε την συγκίνηση του ο κ. Χαράλαμπος Πίτερης, ένας από τα παιδιά
του αείμνηστου ιερέα, που μίλησε με ευγνωμοσύνη για την τιμή που έγινε στο
πρόσωπο του πατέρα του και τόνισε ότι κυρίως τιμήθηκε το έργο της εκκλησίας,
της οποίας μέλος ήταν και ο πατήρ Ιωάννης:
«Οι μαρτυρίες των ομιλητών εκ των οποίων οι περισσότεροι ήταν μέλη της
παιδικής στέγης, μας μετέφεραν νοερά το κλίμα της εποχής εκείνης και
προσεγγίσαμε το μέλλον αυτής της πολυδιάστατης κοινωνικής και πνευματικής
προσφοράς. Προσφορά που δεν ήταν μόνο η στέγαση και παροχή φαγητού. Ήταν
η πνευματική φιλοξενία και ανατροφή σε μια κυψέλη αγάπης, κυψέλη που
λειτούργησε υποδειγματικά, όπου ο καθένας είχε τον ρόλο του, τον οποίο τον
στήριξε με πάθος ψυχής. Αναφέρω “υποδειγματικά” διότι έχουμε ανάγκη
σήμερα όσο ποτέ την ανάδειξη παραδειγμάτων που καλλιεργούν την σκέψη μας
κριτικά και να μας προβληματίζουν. Το μνημείο αυτό υπάρχει για να μας θυμίζει
πως ένα όραμα προσφοράς γίνεται πράξη μέσα από την έμπνευση, την πίστη, τη
συλλογικότητα και τη συνεργατικότητα. Δίδοντας έτσι την ευκαιρία σε χιλιάδες
νέα παιδιά να πραγματοποιήσουν τα όνειρα τους. Η σημερινή εκδήλωση δεν
είναι μόνο ημέρα τιμής για τον πατέρα μας και τους συνεργάτες του, πρώτιστος
είναι για την τοπική εκκλησία και την εκκλησιά της Κρήτης. Διότι ο πατέρας ότι
εμπνεύστηκε, και ότι έπραξε το έπραξε ως ιερέας, υπηρετώντας με αφοσίωση
και πάθος αυτό που συνειδητά επέλεξαν», ανέφερε.
Ευχαριστώντας όλους όσους βοήθησαν για την εν λόγω εκδήλωση και την
ανέγερση του μνημείου, ο κ. Πίτερης μίλησε για τη σημασία του γεγονότος ότι
το εγχείρημα της Παιδικής Στέγης στέφθηκε με επιτυχία, επειδή η ίδια η
κοινότητα το αγκάλιασε έμπρακτα.
«Το σημαντικό είναι ότι το εγχείρημα αυτό δεν στηρίχτηκε μόνο από αυτούς
που είχαν την οικονομική δυνατότητα, αλλά κυρίως από αυτούς που δεν είχαν,
τους απλούς καθημερινούς ανθρώπους του μόχθου, αυτό είναι το “μπράβο”
στην τοπική κοινωνία. Αυτή είναι η πραγματική διάσταση της παιδικής στέγης,
ότι αναγνωρίστηκε από την παιδική κοινωνία, την ευαισθητοποίησε και έδωσε
την ευκαιρία στους κατοίκους του Ρεθύμνου, και όχι μόνο, να προσφέρουν να
γίνουν ακόμα καλύτεροι άνθρωποι. Διότι σε μία σχέση προσφοράς ξέρετε
αγαπητοί φίλοι αυτός ο οποίος κερδίζει περισσότερα είναι αυτός ο οποίος
προσφέρει, όχι αυτός που παίρνει».
Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν όλα τα παιδιά και εγγόνια του Ιωάννη Πίτερη,
ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι πριν από λίγες ημέρες έφυγε από τη ζωή και η
πρεσβυτέρα Κυριακή Πίτερη.
Τα αποκαλυπτήρια του μνημείου έγιναν από τον Μητροπολίτη Ρεθύμνης και
Αυλοποτάμου, κ. Ευγένιο, ο οποίος εξήρε το έργο και την προσωπικότητα του
μεγάλου αυτού Ρεθυμνιώτη ιερέα. Στα αποκαλυπτήρια βοήθησε και ο εγγονός
του τιμώμενου, ενώ την εκδήλωση άνοιξε ο Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος της
Ι. Μ. Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, πρωτ. Νικόλαος Νικηφόρος.
Ακολούθησαν εκκλησιαστικοί ύμνοι από την χορωδία του Ιερού Ναού, ενώ
στους χώρους της εκκλησίας φιλοξενήθηκε και έκθεση φωτογραφιών από την
Παιδική Στέγη.
ΝΙΚΟΣ ΔΡΟΣΑΝΑΚΗΣ
ΚΡΗΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ – ΤΡΙΤΗ 20 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2019