Του Στέργιου Σπανάκη και της ομάδας ΚΡΗΤΗ ΑΦΙΕΡΩΜΑ
Οικισμός της κοινότητας Δαμαβόλου Μυλοποτάμου, κτισμένος σε υψόμ. 290μ., έχει σήμερα 70 κατοίκους. Το 1890 στους Αβδανίτες κατοικούσαν κυρίως Τούρκοι και ο δήμος έφερνε το όνομα «Δήμος Αβδανιτών» (106 κάτοικοι).
Ο Λαμπρινάκης στη «Γεωγραφία» του, το 1890, γράφει ότι «ο δήμος ούτος είναι μεν εύφορος και τερπνός αλλά νοσώδης αν και ευρίσκεται υπό τους πρόποδας της Ίδης, οι δε άνθρωποι ισχνοί και κατακίτρινοι εις πολλά τούτου μέρη».
Το όνομα πιθανώς προέρχεται από το Αβδού – Αβδανό, απ’ όπου προέρχεται το πατριδωνυμικό Αβδανίτης.
Αβδανίτες, οι. Οικισμός της κοινότ. Δαμαβόλου, επαρχ. Μυλοποτάμου, ν. Ρεθύμνου, κατ. (1981) 84., υψ. 290μ. σε τερπνή πεδινή περιοχή. (Τελευταία καθιερώθηκε να αναφέρεται το υψόμετρο κάθε οικισμού. Δυστυχώς μερικά δεν είναι ακριβή). Απέχει από το Ρέθυμνο 37 χλμ., διακλάδωση στο 30 χλμ. του παλιού δρόμου Ρεθύμνου-Ηρακλείου.
Αναφέρεται στην επαρχία Μυλοποτάμου το 1577 από το Fr. Barozzi, (fo 27v) Avdhanites, από τον Καστροφύλακα (Κ172) Avdanites με 131 κατ. το 1583, και από το Βασιλικάτα το 1630 (Μνημεία Κρητ. Ιστ. τομ. V, σ. 131) Evdhanites. Στην τουρ. Απογραφή του 1671 αναφέρεται Avdanites με 26 χαράτσια. Στην απογραφή του 1881 αναφέρεται Αυδανίταις με 27 Χριστιανούς και 72 Τούρκους κάτ. στο δήμο Αυδανιτών. Το 1900 αναφέρεται Αυδανίτες στο δήμο Αυδανιτών με 66 κάτ. Αλλά έδρα του δήμου είναι οι Αλιάκες. Το 1928 αναφέρεται Αβδανίτες στην κοινότητα Αλιάκες με 95 κάτ. Το 1940 αναφέρεται στην κοινότ. Δαμαβόλου με 119 κάτ. Η πληθυσμιακή εξέλιξή του τα επόμενα χρόνια είναι: 1951 κάτ. 142, 1961 κάτ. 97, 1971 κάτ. 84.
