ΕΚΤΕΛΕΣΘΕΝΤΑ ΕΡΓΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ Α’ ΠΕΡΙΟΔΟΝ
του κ. Σ. ΨΥΧΟΥΝΤΑΚΙ
ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ Τ.Υ ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ
Κατά την πρώτη περίοδο της Δημαρχιακής περιόδου μου, επρόκειτο να ιδρυθή
Κρατικόν Νοσοκομείον εις το Αγρίνιον, εχρειάζετο όμως να παραχωρήση ο Δήμος Αγρινίου
το οικόπεδον το οποίον δεν παρεχώρησεν και ως εκ τούτου εματαιώθη.
Την ματαίωσιν του Νοσοκομείου τούτου έχων υπ’ όψη του ο τότε Πρόεδρος της
Κυβερνήσεως και Αρχηγός μου κ. Σοφ. Βενιζέλος, μου το κατέστησε γνωστόν και μας
υπεβοήθησε σοβαρώς εις το να ιδρυθή εις την πόλιν μας.
Έπρεπε όμως να παραχωρηθή από τον Δήμον κατάλληλον δια την ανέγερσιν
οικόπεδον και ως τοιούτον εξελέγη από την Επιτροπήν Ειδικών το οικόπεδον επί του
οποίου ανηγέρθη, το οικόπεδον όμως αυτό ανήκεν εις διαφόρους ιδιώτας οίτινες έδειξαν
κατανόησιν κατά την εξαγοράν του και έτσι εξησφαλίσθη η απαραίτητος προϋπόθεσις δια
την ίδρυσιν του Νοσοκομείου.
Με κεραυνοβόλον ταχύτητα εξηγοράσαμεν το οικόπεδον εκτάσεως 6.000 τ.μ. αντί
του ποσού των δραχμών 560.000 το οποίον εξεύρεν ο Δήμος Ρεθύμνης, επί του οποίου
ανηγέρθη δαπάναις των Κρητών της Αμερικής και του Δημοσίου, το σημερινόν Κρατικόν
Νοσοκομείον το οποίον είναι σοβαρώτατον έργον.
ΠΑΙΔΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ
Ο Παιδικός Σταθμός που λειτουργεί σήμερον όπως θα γνωρίζουν οι αγαπητοί μου
συνδημότοι είναι επίσης ένα σοβαρώτατον Ίδρυμα στο οποίον βρίσκουν περίθαλψη και
προστασία τα παιδιά των εργαζομένων και των απόρων συμπολίτιδων μας.
Όταν ανέλαβα την διοίκησιν του Δήμου, υπήρχαν αι προϋποθέσεις δια την
ανέγερσιν του Παιδικού Σταθμού, εχρειάζετο όμως η εξεύρεσις οικοπέδου. Εφρόντισα
αμέσως και παρεχωρήθη το οικόπεδον δωρεάν και ούτω ανηγέρθη δαπάναις του
Δημοσίου το ίδρυμα τούτο το οποίον αναμφισβήτητα έχει σοβαρωτάτην κοινωνικήν
αποστολήν.
ΥΠΟΝΟΜΟΙ
Το ζήτημα της αποχετεύσεως της πόλεως είναι αναμφισβήτητα από τα ζητήματα
εκείνα τα οποία χρήζουν ιδιαιτέρας προσοχής. Κατασκεύασα μέσα εις το διάστημα της
πρώτης περιόδου περί τα 1.000 μέτρα υπονόμους εις διάφορα σημεία της πόλεως.
Εξυγίανα πολλά σημεία τα οποία υπήρχαν μολυσματικαί εστίαι δια της κατασκευής
υπονόμων και εφρόντισα επωφελούμενος των εσκαφών λόγω της υδρεύσεως να γίνουν
πολλαί μεταρρυθμίσεις και επισκευαί των υπονόμων όπου ήσαν απαραίτητοι.
ΣΧΕΔΙΟΝ ΤΗΣ ΠΟΛΕΩΣ
Η επέκτασις του σχεδίου της πόλεως προς Ανατολάς Δυσμάς και Νότον αποτελεί
μίαν σοβαράν και επιτακτικήν ανάγκην καθ’ ότι μόνον διά του τρόπου τούτου θα μπορέση
να βγη η πόλις από τον ασφυκτικόν κλειόν της και ν’ αναπτυχθή κανονικώς.
Διήνοιξα κατά την πρώτην περίοδον την προέκτασιν της οδού Δημοσθένους παρά
την Εκκλησίαν των Εισοδίων και διεπλάτυνα την οδόν Ηροδότου παραπλεύρως της
Τραπέζης της Ελλάδος και το σπουδαιότερον όλων ότι επέτυχα την επέκτασιν της Πλατείας
Αγνώστου Στρατιώτου ήτις αποτελεί τον πνεύμονα της πόλεως δια της εξαγοράς τεσσάρων
οικοπέδων. Έχω υπό εκτέλεσιν εις την πόλιν και εις τα προάστεια άνω των 10 διανοίξεων
και δύναμαι να διαβεβαιώσω τους αγαπητούς συμπολίτας μου ότι κατά την νέαν
τετραετίαν εάν ευρίσκομαι επί κεφαλής του Δήμου θα εκτελεσθώσιν όλαι και θα αποκτήση
η πόλις συγχρονισμένη όψη.
ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ
Αποβλέπων εις το πως να εξασφαλίσω την Δημοτικήν περιουσίαν, συγκρότησα
Επιτροπήν Κτηματολογίου ήτις επραγματοποίησε, τη σοβαρά συνδρομή του Προϊσταμένου
της Τ.Υ.Δ.Κ. την σύνταξιν του μέσα εις σύντομον χρονικόν διάστημα το οποίον αποτελεί
αναμφισβήτητα ένα σοβαρώτατον έργον.
ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΟΤΕ
Η Ίδρυσις του Γραφείου ΟΤΕ εις την πόλιν μας είναι ένα λαμπρό έργον εις την
εκτέλεσιν του οποίου δύναμαι να καυχηθώ ότι συνέβαλα αποτελεσματικώς. Ο ΟΤΕ
παρεχώρησε εις τον Δήμον το όπισθεν του Γυμνασιακού Παρθεναγωγείου ευρισκόμενον
οικόπεδον του και ο Δήμος εις αντάλλαγμα παρεχώρησε το παραπλεύρως του
Ταχυδρομείου οικόπεδόν του όπου ανηγέρθη το θαυμάσιο κτίριο του Ο.Τ.Ε το οποίον
αποτελεί δια την πόλιν όχι μόνον ένα στολίδι αλλά είναι συγχρόνως ένα έργο πολιτισμού
και προόδου. Αντικατεστάθη το παλαιόν αναχρονιστικόν σύστημα και απέκτησεν η πόλις
Κέντρον Αυτομάτων τηλεφώνων το οποίον εξυπηρετεί σοβαρώς τους συμπολίτας μου. Θα
απετέλει παράλειψιν σοβαράν εάν δεν ανέφερα ότι συνετέλεσε και υπεβοήθησε την
εκτέλεσιν του έργου τούτου ο αείμνηστος συμπολίτης μας Πρόεδρος Εμμανουήλ
Τσουδερός.
ΑΛΛΑ ΕΡΓΑ
Εφρόντισα δια την αναδιοργάνωσιν της Δημοτικής Μουσικής δια προσλήψεως
διακεκριμένων μουσικών και διά της προμηθείας των απαραιτήτων Μουσικών οργάνων και
κατωρθώθη ώστε να εξασφαλισθή μία στοιχειώδης ψυχαγωγία εις ταυς συνδημότας μου
και η πόλις να μην εμφανίζεται καθυστερημένη εις τον τομέα αυτόν.
Διετήρησα το Δημοτικόν Κήπον, εδημιούργησα δενδροστοιχίας εις διάφορα σημεία
της πόλεως και εφρόντισα εν γένει δια την συμπλήρωσιν και επέκτασιν του πρασίνου.
ΥΔΡΕΥΣΙΣ
Κανένας δεν μπορεί να λησμονήσει ακόμη την πρωτοφανή λειψυδρίαν την οποίαν
αντιμετώπιζε η πόλις όταν κατά το έτος 1951 ανέλαβον δια πρώτην φοράν την Διοίκησιν
του Δήμου.
Τα απομεμακρυσμένα σημεία της πόλεως και ιδίως αι ακραίαι συνοικίαι εζούσαν
μίαν δραματικήν κατάστασιν από την έλλειψιν του πολυτίμου αυτού αγαθού. Καθημεριναί
αναφοραί και επικλήσεις από τας ακραίας και λαϊκάς συνοικίας προς τον Δήμον, με έκαμαν
να συναισθανθώ βαθύτατα την οξύτητα του ζητήματος και έλαβα την απόφασιν να το
προτάξω αμέσως και να φροντίσω δια την λύσιν του.
Θα έκανα σοβαράν παράλειψιν εάν δεν εξήρον την μεγάλην προθυμίαν και το
ζωηρόν ενδιαφέρον του Δημοτικού Συμβουλίου της πρώτης περιόδου το οποίον απετελείτο
από επιλέκτους συμπολίτας εφοδιασμένους με πείραν σύνεσιν και ικανότητα και οι οποίοι
μαζύ με τας υπηρεσίας του Δήμου ενστερνισθέντες την σοβαρότητα του ζητήματος με
εβοήθησαν αποτελεσματικώς εις την ταχείαν λύσιν του.
Δεν παραλείπω ακόμη να τονίσω το ιδιαίτερον ενδιαφέρον του τότε Υπουργού
συμπολίτου μας κ. Εμμ. Παπαδογιάννη ο οποίος μας υπεβοήθησε σοβαρώς εις την
πραγματοποίησιν του έργου, διότι η εκπόνησις της μελέτης και η παραχώρησις μέρους -εκ
των σωλήνων οφείλονται εις το ζωηρόν ενδιαφέρον του.
Κατεσκευάσθη νέα δεξαμενή, έγιναν εσκαφαί και αντικατάστασις του προ 80 ετών
κατασκευασθέντος δικτύου υδρεύσεως το οποίον ήτο τελείως σαθρόν εις τα περισσότερα
σημεία της πόλεως αποτελούν μίαν απειλητικήν μολυσματικήν εστίαν και ετοποθετήθησαν
28.000 μέτρα καινουργείς σωλήνες.
Όταν ληφθή υπ’ όψιν ότι ο Δήμος δεν είχε μία δεκάρα εις το Ταμείον του όταν
ήρχισα να απασχολούμαι με την εκτέλεσιν του έργου αυτού τότε μόνο μπορεί κανείς να
καταλάβη ότι η ύδρευσις είναι ένα έργο τεράστιο το οποίον επραγματοποιήθη με συνεχείς
και επιπόνους προσπαθείας εμού και των συνεργατών μου εις τας οποίας εύρον θερμόν
συμπαραστάτην τον Αρχηγόν μου κ. Σοφοκλή Βενιζέλον εις την σοβαράν συνδρομήν του
οποίου οφείλεται η σύναψις των πρώτων δανείων και η παραχώρησις των υπολειφθέντων
σωλήνων.
Το έργον αυτό απερρόφησε μέχρι σήμερον 4.000.000 δραχμάς εκ των οποίων τα
2.500.000 προέρχονται εκ δανείων άτινα συνήψε ο Δήμος το δε 1.500.000 δραχμαί είναι
ποσόν το οποίον ο Δήμος Ρεθύμνης χάρις εις την νοικοκυρεμένην πολιτικήν του,
εξοικονόμησε κατά το διάστημα της οκταετίας και το διέθεσε δια την συμπλήρωσιν του
έργου τούτου. Πρέπει να πληροφορήσω τους αγαπητούς μου συμπολίτας ότι το ποσόν του
δανείου εξοφλείται κανονικώς εκ των εισπράξεων της υδρεύσεως και δεν υπάρχει ουδεμία
ανωμαλία περί την εκτέλεσιν των υποχρεώσεων του Δήμου.
Η πόλις όπως είχα τονίσει παραπάνω είχεν επεκταθή πολύ, αι ανάγκαι της κατά
συνέπειαν είχον πολλαπλασιασθή και το νερό της παλαιάς δεξαμενής ήτο ανεπαρκέστατο.
Τώρα όμως επεκτίνεται καθημερινώς η δικτύωσις της υδρεύσεως εις τους
Συνοικισμούς και τα Προάστεια και έτσι σήμερα με την πραγματοποίησι του σοβαρού
τούτου έργου, δεν υπάρχει σημείο της πόλεως το οποίον να μην υδρεύεται με άφθονο
νερό και εις οιανδήποτε εποχήν του έτους, εν ω εις τας γειτονικάς πόλεις και ιδία εις το
Ηράκλειον, δεν έχει εξασφαλισθή πλήρης ύδρευσις ακόμη. Το Εθνικόν Ίδρυμα, εκτιμούν
την σοβαρότητα του τεραστίου έργου της υδρεύσεως και των άλλων δημοτικών έργων του
Δήμου Ρεθύμνης, έκαμεν πρότασιν απονομής διπλώματος εις την Α. Μ. τον Βασιλέα Παύλο
ηναποδέχθη Βασιλεύς και την 7 ην Ιουνίου 1955 απένειμεν δίπλωμα δια του οποίου
εκφράζει την Βασιλικήν ευαρέσκειαν του εις τον Δήμον Ρεθύμνης και τον επιβράβευσεν
δια τα έργα ταύτα. Τοιούτον δίπλωμα απενεμήθη μόνον εις τον Δήμον μας και εις τον
Δήμον Λαμίας.
ΗΛΕΚΤΡΟΦΩΤΙΣΜΟΣ
Σας επαναφέρω εις την μνήμην σας, αγαπητοί μου συνδημόται εις ποία κατάστασιν
ευρίσκεται ο Ηλεκτροφωτισμός της πόλεως μας προ του 1951. Η κατάστασις των μηχανών
δεν ήτο καθόλου καλή, η ένταση εις φως ήτο εξησθενημένη ώστε για να είναι υποφερτός ο
φωτισμός στις 5 ώρες του 24ώρου που παρείχετο, εχρησιμοποιούντο ηλεκτρικαί
λαμπτήρες των 180 βολτ. Συχνότατα σταματούσε η μηχανή και η πόλις εβυθίζεται εις το
σκότος, ώστε κάθε σπήτι ηναγκάζετο να έχει πρόχειρη την λάμπα για ν’ αντιμετωπίζη την
κατάστασι αυτή.
Η απώλεια της παραγωμένης ηλεκτρικής ενέργειας έφθανε 30-40% εξ αιτίας του
παλαιού δικτύου την οποίαν κατωρθώσαμεν να περιορίσωμεν εις 15%. Αλλά και ο πενιχρός
αυτός φωτισμός δεν παρείχετο καθημερινώς εις ολόκληρη την πόλι αλλά εκ περιτροπής και
κατά συνοικίας.
Κατωρθώσαμεν, χάρις εις την πολύτιμον συνδρομήν του Διοικητικού Συμβουλίου
της Δημοτικής Επιχειρήσεως Ηλεκτροφωτισμού και εις την υπεράνθρωπον προσπάθειαν
του Εργατοτεχνικού προσωπικού και των υπαλλήλων της ν’ αντιμετωπίσωμεν την
κατάστασιν αυτήν δια της εκτελέσεως σειράς έργων α) επρομηθεύθημεν νέας
ηλεκτροπαραγωγούς ομάδας, β) ηυξήσαμεν την κατανάλωσιν κατά το 1|3 και γ)
ενισχύσαμεν σημαντικώτατα τον δημοτικόν φωτισμόν διότι εν ω προ της αναλήψεως των
καθηκόντων μου υπήρχον μόνον 200 φωτιστικά σημεία σήμερον έχει υπεριδιπλασιασθή
διότι έχομεν 450 φωτιστικά σημεία.
Δι’ όλων αυτών των έργων τα οποία επραγματοποιήσαμεν, επετύχαμεν να
εξασφαλισθή πλήρης ηλεκτροφωτισμός εις την πόλιν μας και να επεκταθή ούτος εις τα
Περιβόλια και εις πολλά άλλα σημεία τα οποία εστερούντο ηλεκτροφωτισμού μέχρι της
ημέρας καθ’ ήν μετεβιβάσαμεν την επιχείρησιν εις ΔΕΗ.
Δια να καταφανή δε το σοβαρόν τούτο έργον το οποίον συνετελέσθη εις τον Τομέα
του Ηλεκτροφωτισμού, τονίζομεν ότι ενώ ηγοράσθησαν αι εγκαταστάσεις 326.000 δραχ.
επωλήθησαν εις την Δ.Ε.Η. εις δεκαπλασίαν τιμήν λόγω των βελτιώσεων τας οποίας
εκάναμεν εν τω μεταξύ δια των αιματηρών οικονομιών μας.