από το ομόνυμο λιμπρέτο του συμφωνικού έργου του Μπάμπη Πραματευτάκη
Ω ξείν’, αγγέλλειν τη Οικουμένη ότι:
Εις γην ταύτην,
θέσφατον αποτελεί ως πεμπτουσία φυλής:
εις οιωνός άριστος, αμύνεσθαι περί πάτρης.

Πατρίδα μου,
λαοί αμάθητοι στο φως, που πολιτισμό το είπαν,
πόθησαν το βιό σου κι ήρθαν να το αποκτήσουν,
ανύποπτοι για τους κεραυνούς
που κρύβεις στον κόρφο σου.

Ουαί υμίν, επιβουλείς της γης ταύτης,
ένθα αναπαύονται γόνοι ημιθέων.
Ουαί υμίν, θεράποντες παραφροσύνης,
ότι τας πύλας διαφυλάττουν ψυχαί.
Ουαί υμίν, επίδοξοι εισβολείς,
ότι μέλλει διαμελιστεί η ισχύς soaps
εις το πυρ το εξώτερον.

Πατρίδα μου,
από την κορφή αλλοτινών μεγαλείων
βλέπεις τα παιδιά σου, διάσπαρτους πυρσούς,
να φωτίζουν την οικουμένη, σκόρπια
στους ναούς της τέχνης και της επιστήμης.
Ανάβεις το καντήλι της μνήμης
του Άγνωστου Στρατιώτη στο ξωκλήσι της πίστης
και το κερί της προσευχής,
για να μένει αλώβητο το εκμαγείο της τιμής
που θα δώσει καινούργιους Διγενήδες.

Ακούστε το θρόισμα των ψυχών
γύρω από της μνήμης το δώμα.
Μορφές αγνών ερώτων, μανάδων καύχημα,
μορφές αναδύονται
μέσα από την αχλύ του παρελθόντος.
Βάλε φτερά, ψυχή μου,
τρέξε γοργόφτερη να τους προλάβεις·
στης δόξας τ’ ανηφόρι θα τους βρεις
να σμίξετε τις θύμισες που γέννησαν τα έπη.
Άστρο της δόξας έδειχνε το δρόμο για το χρέος,
μια σάλπιγγα, παρόμοια Δευτέρας Παρουσίας,
ηχούσε και ξεσήκωνε για νέα μεγαλεία.

Μπροστά έτρεχε η μάνα Πατρίδα, πλανεύτρα, μάγισσα,
και τους μεθούσε με το μοναδικό της άρωμα.
Στο διάβα της ξαναζούσαν οι θρύλοι οι παλιοί.
Ποτέ άλλοτε δεν βλάστησε πλουσιότερη δάφνη,
αλλά και ποτέ άλλοτε δεν είχε ανάγκη
από περισσότερο πότισμα.

Κι οι δάφνες εμεγάλωναν τόσο, που δίναν ίσκιο
στους κουρασμένους μαχητές λίγο να ξαποστάσουν.

Πατρίδα μου,
τα ξέπλεκα μαλλιά σου φυλακίσανε
τα κρέπια του θανάτου·
χοές στις εκατόμβες των παιδιών σου,
που πόθησαν να σου χαρίσουν λευτεριά.

Μνήμη του χρόνου,
κότινος δόξας και τιμής
και ύμνος του πρέπει του λεβεντονιού,
που αίμα πρόσφερε στην προσταγή ηρωικής πατρίδας,
όποτε νέφη σμίγανε απειλής.

Μνήμη του χρόνου,
για κείνον που χάθηκε
στα ψηλά βουνά,
στις γαλάζιες θάλασσες
και στους ουρανούς.
Χάρε, τον βρήκες σε χρέους καιρό,
πήρες την ορμή του, τρόπαιο αντρειοσύνης.

Μνήμη του χρόνου,
υποκλίσου στην αύρα του
που διαχέεται όπου κατέθεσε
τη νιότη και την ορμή του.

Πίνδος, Χειμάρρα, Κορυτσά, Aετοράχη, Ελασσόνα,
Πρεμετή, Κατερίνη, Σόροβιτς, Καλπάκι, Ρούπελ,
Δρίσκος, Μπέλες, Σαραντάπορο, Κλεισούρα, Πόγραδετς,
Κρήτη, Δωδεκάνησα, Ελ Αλαμέιν, Τρεμπεσίνα, Ρίμινι,
Τόμορος, Μοράβα, Κύπρος…

…κι όπου το χρέος εκέλευσε, γενναίε Ακρίτα.

Μια κλίνη κενή φέρεται εστρωμένη των αφανών,
ένθα η πατρίς, με νέο καθήκον, σε όρισε άοκνο φύλακα
Κιβωτού Έθνους.

Τούτων γαρ τα πνεύματα ως νέφος ημίν ώδε περίκεινται,
και των οστέων αυτών οι τύμβοι τα όρια
της πατρίδος γης φυλάττουσι,
τα δε αυτών τίμια αίματα
της ελευθερίας ημών το δένδρον αρδεύουσιν.

Ύβρης το δάκρυ για σένα, γενναίε Ακρίτα,
του γένους παλμέ, της φυλής.
Άφατο δέος μπρος στο σεπτό σκήνωμά σου,
που κλείνει το πνεύμα αγώνων τιμής.
Όποιος κι αν ήσουν στη λίγη ζωή σου,
η τίμια θανή σου σε πήρε ψηλά.
Σε κόλπους ηρώων φωλιάζει η ψυχή σου
κι η μάνα πατρίδα μ’ ανθούς σε ευλογά.

Άγνωστε Ακρίτα,
ίσκιοι θανάτου κρύβανε τις αξίες της φυλής,
ότι υπέγραφες με αίμα στην ασπίδα
το «ή ταν ή επί τας».

Αυτή την ασπίδα κληρονόμησαν
οι γενιές των ανυπότακτων νέων·
κι όταν σταμάτησαν να την κρατούν στα χέρια,
την ένιωθαν πια ανάσα της καρδιάς τους.
Μ’ αυτήν έμελλε στους αιώνες,
βάρβαρους επιδρομείς να γονατίσουν,
σιδερόφραχτες φάλαγγες να ταπεινώσουν,
υπερφίαλους δυνάστες να ξορκίσουν,
με μόνη τη δύναμη της ψυχής τους,
που σφράγιζε η προγονική προσταγή:
«Ή ταν ή επί τας».

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

– Πατρίδα μου, φιλί του ήλιου –

Την πατρίδα μου την ξέρω,
από αυτά που άφησε η μνήμη του χρόνου
στης γνώσης τα μονοπάτια.
Είναι μια πανώρια κόρη η πατρίδα μου,
σοφή και καλόγνωμη,
που ψυχοκόρες της είναι όλες οι τέχνες
κι όλες οι αξίες που κάνουν τον άνθρωπο
σημαντικό, τον κάνουν σωστό και περήφανο.

Πατρίδα μου,
φιλί του ήλιου στην παλάμη της οικουμένης,
περιούσια σε φως·
αμέτρητοι οι επίδοξοι βιαστές στο διάβα σου,
αλλά το στοίχημα δεν το κέρδισε κανείς.
Δεν κέρδισε κανείς τη γη σου, μάνα·
ότι ατίθασο, δεν άντεξες ποτέ σου
του χαλινού το άγγιγμα,
κι ας πλήρωνες το τίμημα με αίμα.

Χάρις στις Μοίρες τις καλόγνωμες
που κάλλη σού χαρίσαν
και αρετές που ο νους άλλων λαών
δεν παύει να θαυμάζει·
εκεί που έδειχνες φλόγα θαμπή που σβήνει,
λάμψη ξεχυνόσουν μ’ ορμή, ατόφια ήλιου φλέβα.
Γιατί Αρχάγγελος τρανός, μάνα, στην έγνοια σε έχει,
με τ’ Άη Γιώργη από κοντά, την άμετρη ευλογία,
κι εντολοδόχο της τιμής έχεις να σε προσέχει
της λεβεντιάς το γέννημα, τον Διγενή Ακρίτα.

Πατρίδα μου,
κανείς δεν ήξερε να πει της γνωριμιάς σημάδια
για τον ακοίμητο φρουρό
που θέριευε στους νιούτσικους τη φλόγα τους για σένα
και άντρες σωστούς τους έστελνε, σαν λάχαινε, στη μάχη.
Δώρο Θεού η δύναμη που σού ‘δινε η θωριά του
ν’ αντιπαλεύεις του κάθε οχτρού πανίσχυρα φουσάτα,
η πιο λαμπρή μαρμαρυγή εσύ της δόξας,
φάρος που δίνει όραμα κι ορμή στους σκλαβωμένους.

Χάρις στις Μοίρες τις καλόγνωμες
που κάλλη σού χαρίσαν
και αρετές που ο νους άλλων λαών
δεν παύει να θαυμάζει·
εκεί που έδειχνες φλόγα θαμπή που σβήνει,
λάμψη ξεχυνόσουν μ’ ορμή, ατόφια ήλιου φλέβα.
Γιατί της πίστης σε συντρέχουνε ουράνιες δυνάμεις,
για κάθε όπλο του στρατού μας υπάρχει θεία ευλογία,
κι η Παναγιά μας Υπέρμαχος πάνω απ’ όλους στέκει,
για να μη φτάσει κίνδυνος αφανισμού ποτέ στο γένος.

Μάνα πατρίδα, πόσα πέρασες στ’ αλήθεια,
χωρίς ποτέ μια ξένη γη να επιθυμήσεις.
Κι όμως, αμέτρητα τα αναίτια δεινά σου.
Πόσες δεν μάτωσες φορές;
Κι είναι θαύμα
απέθαντη να βγαίνεις στους αιθέρες
και στων ανέμων να καλπάζεις την πνοή,
σαν να μη σ’ άγγιξε ποτέ τυράννου πέλμα.
Είναι γιατί σου παραστέκει ο άγγελός σου,
που σε γεμίζει σιγουριά το άκουσμά του·
είναι αυτός που πύρωσες στα σπλάχνα σου μ’ αγάπη
και του ’δωσες πνοή ζωής απ’ τη ψυχή σου.
Σ’ αυτόν χρωστάς τη περηφάνιά σου, πατρίδα,
στο Στρατό σου…
στο Στρατό σου, τον ατρόμητο Ακρίτα.

Ηγερία η λαϊκή μούσα,
με στίχους καρδιάς έψαλε
ηρώων ημέρες και θρύλων απόσταγμα.
Δωρικές φωνές αντιλάλησαν στις βουνοκορφές,
μα και στις τάβλες της φιλιάς,
τα κατορθώματα και τους νόμους της τιμής,
που κατέχουν από τ’ αποδιαφώτισμα της ζωής
όσοι της αντρειάς πορεύονται τη στράτα.
Τραγούδια λεβεντιάς βλύζουν στα χείλη
μετά το αψύ χάδι της κούπας με το μαρουβά
στου νου την αγκάλη.
Kαι ζεσταίνεται ο στοχασμός
μπρος σε τόση δύναμη λόγου και μελωδίας,
στο άκουσμα που ανιστορεί το υπέρτατο·
σαν τη θανή, τον Διγενή,
που θόλωσε τον ήλιο και τάραξε τη γη
το ψυχορράγημά του.
Ακούει η ψυχή και δεν αποχορταίνει·
ποιος ξεδιψά με μιας της λεβεντιάς το νάμα;
Προγονικές μνήμες στήνουν χορό
στο άκουσμα του νόμου της πρεπιάς,
που γράψαν με τη μπέσα τους
οι άντρες οι φανήσιμοι
κι οι καστροπολεμάρχοι.

Οι άντρες οι φανήσιμοι έγιναν
πετράδι λεβεντιάς με της ψυχής τους το ανάστημα.
Οι σκιές τους έμειναν χαραγμένες
στις παρυφές του θρύλου,
με τη σμίλη της παράδοσης
από γενιά σε γενιά.
Εκεί μόνο χωρούσαν οι λέξεις
να περιγράφουν το κονταροχτύπημα με τιτάνες
αυτών των άσημων ανθρώπων,
που δεν είχαν άλλη δύναμη
πέρα από της καρδιάς τους το ατσάλι.

Με το τραγούδι ορμούν, λογχίζουν,
στρώνουνε κορμιά βαρβάρων
οι ήρωες εκείνοι.
Ένα τραγούδι είν’ η ζωή τους σήμερα,
κι η νίκη τους ένα τραγούδι θ’ απομείνει.

The post Προμάχων Αίνος appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Ώρες στα ωραία τα πάρκα μου της φαντασίας σε βλέπω
με βήμα αλαφροπάτητο νάρχεσαι σε θωρώ
και σου ραντίζω πέταλα των ρόδων όπου δρέπω
και σου ετοιμάζω κρεββατιές απ’ άνθη ένα σωρό.
Μέσα στη θεία τη σιγαλιά ώρες σε καρτερώ
άκου! μεσάνυχτα χτυπά κι’ αγρυπνισμένος στέκω
φέρε μέσα στη φλόγα μου νεράκι δροσερό
έλα μες το καλύβι μου που με κλωνιά το πλέκω…
Θαρθής; Το ξέρω δε θαρθής! Στο έρμο μου αργαστήρι
ο ύπνος αφέντης θα γενή σε λίγο να μου γύρη
το πυρωμένο μου κορμί στο αχυρένιο στρώμα.
Καλώς ναρθή. α βλέφαρα βαρειά σα μου σκεπάση
θενά μου κλείση μέσα τους τη μαγική σου εικόνα
και τα λαμπρά τα πάρκα μου με σένα θ’ αγγαλιάση!

Γ. Ε. Γεωρβασάκις
ΠΗΓΗ: ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

The post Αναμονή appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Χιλιάδες κι αν φωνάξανε στα θολοτά σου κάτου,
ή ένας ντερβίσης λάλισε σιγά μια προσευχή
του δειλινού τώρα σκορπάς τα σύγκρυα του θανάτου
μέσα στις ώρες των ωρών που τρέχουν σαν βροχή.
Κι εγώ που κλαίω τ’ ανθρώπινα και η ψυχή μου βρίστει
βοτάνια, αγαποβότανα για ξένα και εδικά
κλαίω για την αντίχριστη την ξένη τώρα πίστη
που σωριασμένη βρίσκεται σε θόλατα βουβά.
Ποιός ξέρει πόσα θα διαβούν μες στη σιγή σου χρόνια.
Κι η πίστι που ξεφύτρωσε στη Μέκα την βαθειά
δεν φτάξει μιας χρονιάς να δη τα θεία τα χελιδόνια!
Όμως του στίχου σαν περνά πονετικός τεχνίτης
θ’ ακούει τη φευγάτη σου, την δόξα την παληά
που στην ψυχή του θα ξυπνά ο Μουχαμέτ Προφήτης!

Ρέθυμνον

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΑΣΤΡΑΠΗ 1925

The post Στο Τζαμί της Νεραντζές appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Πολύστιχο στιχούργημα
ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΦΩΤΑΚΗ

Κάψα καταμεσήμερο, που δε ν-τη νταγιαντίζω,
θύμισες του παλιού καιρού άρχιξα να σκαλίζω.
Εδίψασα κι ήπια νερό από ’να κουτσουνάρι
κι εσίμωσέ μου ’να πουλί μα ’τα γ-ξεπετασάρι.
Ερέχτηκά το κι ήθελα ποτές να μη ν-το χάσω
και μια φωλιά ψυθιμευτή και για τσι δυο να σάσω.
Ομορφοστέλιωσά τηνε, δεν είχενε ψεγάδι,
ήλιος να μπαίνει το πρωί και το φεγγάρι βράδι.
Με το συργούλιο το πουλί δεν άργησε κι εμπήκε,
εις τη φωλιά, σιγά – σιγά τσι πεθυμιές του βρήκε.
Άρχιξα να του κουβαλώ και του πουλιού το γάλα
κι εστέλιωνα στον ύπνο μου ονείρατα μεγάλα.
Και του διπλοπαράγγερνα ποτές μην αλλαργέρνει
και με το ’λιοβασίλεμα οπίσω να γιαγέρνει.
Κλαδί – κλαδί κι απόσιγα να χαμοπεταρίζει,
όπου θωρεί κι άλλα πουλιά κι εκείνο να καθίζει.
Και να μη μ-πχαίνει ’μοναχό σε ποταμούς και ρυάκια,
γιατί θα του χιμίξουνε σκάρες μα και γεράκια.
Μουδέ να βγαίνει το πρωί κελαϊδιστά στσι στράτες,
γιατί θα το μαθιάσουνε ξαθές κι ανοιχτομάτες.
Ποτέ ν-του μη θαρεύγεται στων αλλωνώ τα χάδια,
γιατί πληγώνου ν-τη γ-καρδιά κι αφήνουνε σημάδια.
Μα το πουλί δε ’γροίκησε τα του ’χα μιλημένα,
όσα κι ανέ τ’ ορμήνευγα επήγανε χαμένα.
Όσο κι α ν-το κανάκιζα, ωσά ν-τα δυό μου μάθια
επήγε κι εμπερδεύτηκε σε βάτους κι ασπαλάθια.

Εμπέρδεψενε το πουλί κι έπεσα ν-τα φτερά ν-του
εξέχασενε τσ’ ορμηνιές κι έχασε ν-τα νερά ν-του.
Δίχως φτερά ’ναι δύσκολο για να ξαναπετάξει,
μουδέ να μπει σ’ άλλη φωλιά, πάλι ψηλά να φτάξει.
Εξεσμιλώθηκ’ η φωλιά ’που ’στέλιωσα με κόπο,
’πόμεινα πάλι ’μοναχός στσι γλώσσες των αθρώπω.
Ξεπετασάρικο πουλί δε θα ξαναφωλέψω,
για δε αντέχω τη γ-καρδιά να τη ξαναμπερδέψω.

Απρίλης 2004

Νεοριζίτικα
ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΦΩΤΑΚΗ
Στον Άη Γιάννη εφτάξανε

Στον Άη Γιάννη εφτάξανε ξαθοί Γερμαναράδες
νύχτα, καλά μεσάνυχτα, για να εγδικηθούνε,
ένα αντάρτη του βουνού, ένα Παπαδογιάννη.
Κι ως αποδιαφωτούσενε τη κύκλωση θωρούνε,
άντρες, μανάδες και παιδιά, όσοι ’χαν απομείνει.
Σειρά – σειρά τσοι στένουνε στση Εκκλησάς το τοίχο
και ξεχωρίζου τσοι δικούς απού ’δειξε ο προδότης,
από μια κλειδαρότρυπα για να μη τονε ιδούνε.
Δυο αδερφάδες όμορφες, δυο λυγεροκορμούσες,
τη Βαγγελιά και τη Καλλιώ είχε δαλέξει η μοίρα
και τση Καλλιώς το Στεφανή, για να τσι συντροφέψει.
Πέρνου τζι και φορτώνου τζι με κι άλλους πατριώτες,
στσι φούρνους να τσι λιώσουνε, μα σάμε ’κειά δε πάνε.
Μεσόστρατα το ριζικό, αλλά ’χενε γραμμένα.
Ο χάρος τσι περίμενε στση θάλασσας το πάτο,
κι ορφάνεψε η Αμπαδιά.

Μάρτης 1992

Σημείωση:
Με το παραπάνω ριζίτικο πήρα μέρος στον Πανελλήνιο διαγωνισμό ριζίτικου τραγουδιού,
με θέμα το ιστορικό γεγονός της Μάχης της Κρήτης για την 51 η επέτειο 1941-1992 που
οργάνωσε η Νομαρχία Χανίων. Η κριτική επιτροπή επέλεξε είκοσι εννέα (29) ριζίτικα
τραγούδια, σαν καλύτερα μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται και το ριζίτικο αυτό, τα
οποία εκδόθηκαν από τη Νομαρχία Χανίων, σε βιβλίο. Το ριζίτικο έγραψα στη μνήμη
συγγενικών μου προσώπων, αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης, θύματα του ναζισμού τον
Στεφανή Παραδεισανό και Καλλιώ Παραδεισανού (παππού και γιαγιά) και Βαγγελιά
Δανδουλάκη (θεία). Αναφέρεται σε ένα πραγματικό ιστορικό γεγονός, που
διαδραματίστηκε στον Άη Γιάννη Αμαρίου και περιέχει τα στοιχεία του εκβιασμού, της
προδοσίας, της σύλληψης και της εκδίκησης.

Στση Κρήτης τη ψηλότερη

Στση Κρήτης, τη ψηλότερη κορφή, χωρίς αντάρα,
σ’ ένα χαράκι στέκει ορθός ο γιος του Ψηλορείτη.
Σέρνει φωνή απ’ τα ψηλά ο Γέρο-Βενιζέλος.

Να ξεκρεμάσου ν-τ’ άρματα και να τα ξεσκουριάνουν.
Τη γ-Κρήτη θέλει λεύτερη.

Φλεβάρης 2003

Φιλιά δεν αγοράζεται

Φιλιά δεν αγοράζεται, αγάπη δε μ-πουλιέται,
παλικαριά και η πρεπιά αθρώπου χάρισμα ’ναι.
Φίλο κι α γ-κάμεις μπιστικό κι αγάπη ανέ στελιώσεις,
με τη μ-πρεπιά και αρχοδιά στο μπέτη σου πορπάθιε,
σα γ-κυπαρίσσι στέκε ορθός.

Ιούνιος 2003
Απονεμήθηκε Α’ Βραβείο σε σχετικό διαγωνισμό από το Σύνδεσμο Φιλολόγων Ν. Χανίων,
τον Δήμο Ακρωτηρίου και το Πολυτεχνείου Κρήτης

Στον ουρανό φεγγοβολούν

Στον ουρανό φεγγοβολούν κι αστράφου στη Βουβάλα,
τ’ άστρα τω νιω Μελαμπιανώ, των Τέσσερω Μαρτύρω.
Δόξα και αξιώματα τ’ απαρνηθήκαν’ ούλα,
κι εφανερώθη η χάρη ν-τως, σ’ ολόκληρη τη γ-Κρήτη.
Για λευτεριά και για πρεπειά, τω Χρισθιανώ το δίκιο
και για τη μ-πίστη του Χριστού, την ιερή και αγία,
εχύθηκε ν-το αίμα ν-τως.

Νοέμβρης 2003

Ώρα σου καλή

Ώρα σου καλή δευτεροθυγατέρα.
Τω γωνιώ τσ’ ευκές πάρε στ’ αρχοντικό σου.
Μάνα κι αδερφή να μην αποξεχάσεις.
Με το νιο γαμπρό βλαστάρια ν’ αποχτήσεις.
Κόρη στο καλό, ώρα σου καλή.

Δεκέμβρης 2003

Εις του Πανάκρου τα χωργιά

Εις του Πανάκρου τα χωργιά μαύρα κι αραχνιασμένα.
Η Σάμιτος δακρυροεί, στο Κέντρος μοιρολόγια,
έπιασε αντάρα στη γ-κορφή του γερο-Ψηλορείτη.
Κι ένα ασπροπερίστερο τσ’ ειρήνης ταχυδρόμος,
απάνω σ’ ένα ’λιόπρινο μονολογά και λέει:
Ανάθεμά σε πόλεμε, που καταλείς τα νιάτα,
που κάνεις χήρες κι ορφανά, μάνες μαυροφορούσες.
Ανάθεσά σε πόλεμε.

Μάρτης 2005
Απονεμήθηκε Γ’ Βραβείο σε σχετικό διαγωνισμό από την Επιτροπή Ειρήνης Ν. Χανίων.

Γιάντα πουλί δε μ-πετάς

Γιάντα πουλί μου δε μ-πετάς, σε κλώνους δε γ-καθίζεις;
Γιάντα δε μπαίνεις σε φωλιά και χάθηκε η λαλιά σου;
Εκόψα ν-τσι φτερούγες μου και τη λαλιά μου πήραν’.
Εκάψα γ-κλώνους και φωλιά κ αυλές εγκρεμιστήκαν’.
Π’ ανάθεμά σε πόλεμε.

Οκτώβρης 2005

The post Ξεπετασιάρικο πουλί appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Τῆς Κρήτης βλαστήματα, τοὺς Νεομάρτυρας,
λαμπρὰν τετρακτύν, σεμνοπρεπῶς νῦν ἀνευφημήσωμεν,
Νικόλαον, Μανουήλ, Ἀγγελῆ καὶ Γεώργιον.
Οὗτοι γὰρ τοῦ τυράννου κατεφρόνησαν ὅλως

ὀφρῦν στυγερὰν καὶ θαρσαλέως πίστιν Χριστοῦ οὐκ ἠρνήσαντο.

Διὸ, τὴν τῶν μαρτύρων ἐνδυθέντες πορφύραν,
πρεσβεύουσι στεῤῥῶς ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἡμῶν.
Λάμπη και Ρίθυμνα σήμερον αγάλλονται
ΡΙΘΥΜΝΑ
Χαίρομαι και αγάλλομαι ακούγοντας τους ύμνους για τους βλαστούς που τίμησαν
θρησκεία και πατρίδα
Λένε για με, τη Ρίθυμνα του πνεύματος την πόλη
πως τέκνα θεοφώτιστα μου χάρισαν περίσσια
μέχρι τα πέρατα της γης τη ζηλευτή μου φήμη
Μα κι αν τιμώ καθένα τους κατά πως του αξίζει
τους τέσσερις φωστήρες μου Μελάμπων θεία γέννα
κρατώ στο μέρος της καρδιάς γεμάτη περηφάνια
Το βίο τους ακούσετε από την Ιστορία
και τη λατρεία του λαού
και δίκιο θα μου δώστε

Σε χρόνους περαζάμενους που κιότευε το δίκιο
να πάει ενάντια στην Τουρκιά το φοβερό δυνάστη
στις Μέλαμπες τις ξακουστές
στα πλάγια του Ρεθύμνου
ζούσανε οι Βλατάκηδες
τρανής γενιάς κλωνάρια
προκυνημένοι στο Ισλάμ πρωτονυκοκυραίοι
για να κρατήσουν της ζωής το δώρο και τοβιος τους
Μα το φεγγάρι γνώριζε τις άδηλες βουλές τους
νύχτες που συναπάνταγε μ’ αυτούς σ’ ανήλια μέρη
που λάθρα αναβαν γινάτι το κερί με φόβο το καντήλι
να μηφανεί πως του Χριστού ήταν κρυφά ταγμένοι

ΡΙΘΥΜΝΑ : Μα ήρθε χρόνου πλήρωμα για να φανερωθούνε
και το στεφάνι μάρτυρα της πίστης ν’ αξιωθούνε
Ήτανε τόση η μάνητα τ’ οχτρού για όνομίς τους
που χαζολόγια πρόσθεσαν στο πέρας της θανής τους
Τελάλης βροντοφώναζε κι εγώ αναριγούσα
στο άκουσμα
που να σκεφτώ ποτέ δεν θα μπορούσα
Μα περιμένεις ανθρωπιά από Τουρκιάς σινάφι
που συμφορές και χαλασμούς όπου πατάει γράφει;

Ταυτέρου στσοι δύο ώρες σαμπά ιλέν θα αφάξουνε στη Μεγάλη Πόρτα τέσσερις
γκιαούριδες Θα γενούνε και άλλα μαζλουχάθια και λοής λοής μασκαραλίκια .Οι
λαδομαγατζέδες και τα ντουκιάνια θαναι σφαλιχτοί .Νάρθουνε ούλοι Τούρκοι και
Ρωμηιοί στο σεϊρι

Αγκάθια στο νου των πασάδων κείνοι οι τέσσερις Μελαμπιανοί με τ’ ακριβό παράστημα
Ποτέ δεν φέρανε φόρους σωστούς καθώς ήταν το χρέος της δουλειάς τους Κι έφτασε
φήμη πως βάφτιζαν παιδιά στο όνομα του Χριστού αυτοί που τάχτηκαν τουΠροφήτη
απόστολοι Μα ποιος να ξέρει την αλήθεια; Και ποιος νάπαιρνε το βάρος της κατηγόριας
χωρίς να τρέμει την οργή του κόσμου που τους ξεχώριζε και τους τιμούσε ;
Ρετζέπηδες τους άκουγες ως όρισαν οι Τούρκοι
κι οι τέσσερις ξεχώριζαν από τη λεβεντιά τους
και χαίρονταν των χωριανών το σέβας πέρα ως πέρα
Κι ας ήτανε του χαρατσιού εισπράκτορες ποτέ τους
το χρέος δεν παράβλεπαν σε πίστη και πατρίδα
Κι όποτε βγαίναν παγανιά τους φόρους να εισπράξουν
στέλναν μαντάτα από τα πριν να φύγουν να γλιτώσουν
όσοι δεν είχαν μπόρεση παράδες να τους δώσουν
και τύχη μαύρη θα σμιγαν σε κόλασης μπουντρούμια

Κι ήρθε ο καιρός του σηκωμού 1821 , που λάβα ξεχύθηκε του Σουλτάνου η μάνητα για
την ορμή των γκιαούρηδων να φτάσουν στο ανάστημα της λευτεριάς και να την
αποκτήσουν
Μήνα το μήνα , μάχη τη μάχη κρινόταν ο σκληρός αγώνας Κι έτσι σήμωσε ο καιρός που
δόξασε τις Μέλαμπες η μάχη στο Βαθύ Ρυάκι Ήτανε λέει τόση η καταστροφή που πάθανε
οι Τούρκοι που και ο τόπος μετονομάστηκε σε Κακό Ρυάκι

Αλίμονό σου Χάνιαλη τι σούμελε να πάθεις
θαρρώντας πως Μελαμπιανούς μπορείς να γονατίσεις
τέτοια ντροπή το πίστεψες ποτέ ότι θα ζήσεις
και της τιμής την πληρωμή μ’ αφανισμό να μάθεις

πήρες αυτό που σ ́’αξιζε μες στο Κακό Ρυάκι
και ας σου γίνει μάθημα τούτο το πάθημά σου
πάντα το δίκιο του Ρωμιού θα βρίσκεται μπροστά σου
να σε ποτίζει της οργής το πιο πικρό φαρμάκι

Μόλις σήκωσαν κεφάλι οι εχθροί από την πανωλεθρία πιάσανε να τιμωρήσουν τους
απροσκύνητους για ν’ αλαφρώσουν την ντροπή του Σουλτάνου Και τότε πήραν την
απόδειξη πως οι Ρετζέπηδες δεν ήταν οι Τουρκεμένοι χριστιανοί που λέγανε αλλά Ρωμιοί
δοσμένοι στην πίστη του Χριστού και μαθημένοι να ζητάνε λευτεριά με το σπαθί τους
Και τότε ξέσπασε η μάνητα του αιμοβόρου Μεχμέτ πασά με λόγια αστραπόβροντα

Ακούσατε ακούσατε τη διάτα του Πασά μας
Μη λυπηθείτε αλόγατα κόπο να μη σκεφτείτε
δεμένους τους Ρετζέπηδες θέλει να δει μπροστά του
αλλιώς για το κεφάλι σας σίγουροι να μην είστε

Αλίμονο σ’ όποιον σκεφτεί για να τους φευγατίσει
πρώτος θα νοιώσει στον καφτά του μαχαιριού την κόψη
βρείτε τους πριν το χάραμα να διπλοτερματίσει
αν θέλετε τη ζήση σας για χρόνια να μετράτε

Κι έγινε ο φόβος του θανάτου αφορμή να φτάσουν ταχιά οι εχθροί στα ίχνη των ηρώων
που κρύβονταν μέχρι τότε σε σπήλια και σ’ απάτητα βουνά Κι ήταν τα βάσανα πολλά Για
έντεκα μήνες η σάρκα τους διάβηκε όλες τις Πύλες της κόλασης για το γδικιωμό αλλά και
για ν’ απαρνηθούν την πίστη τους χαμένοι σ ανήλιαγη φυλακή της πόλης του Ρεθύμνου,
στον ίσκιο της Φορτέτζας Μα κι αν τα κορμιά ζήσαν τον άκρατο πόνο οι ψυχές αλύγιστες
με παρρησία ομολογούσαν
Χριστιανοί γεννηθήκαμε χριστιανοί θ αποθάνουμε

Όταν πια στένεψε ο καιρός κι ο Πασάς κουράστηκε να τάζει και να βασανίζει βγήκε η
τραγική απόφαση
Ξημέρωμα 28ης του Οκτώβρη 1824 πήρανε τέλος τα βάσανά τους
Έτσι τους είδα τελευταία φορά εγώ η Ρίθυμνα που τους γαλούχησα Αγέρωχοι περάσανε τη
Μεγάλη Πόρτα κι αδάκρυτοι στη θέα του δήμιου που περίμενε με το κοφτερό του γιαταγάνι
διψασμένο για αίμα
Δείχναν και την αιτία που τους έφερε στο κατώφλι του θανάτου Φαίνονταν νάρχονται από
πανώρια μάχη Τ’ ανάδρωμά τους μπαρουτιού την άψη μαρτυρούσε και λιβανιού

μοσχοβολιά ανέπεμπε η ψυχή τους

Ακόμα και την ύστατη στιγμή όταν πριν πέσει κάθε κεφάλι το ρώτημα έπαιρνε την ίδια
απάντηση :
Χριστιανοί γεννηθήκαμε χριστιανοί θ’ αποθάνουμε

Ατίμως θανατώνουν τους μάρτυρα Κυρίου τύραννοι οι ομώται

Το τέλος σας έγιν’ αρχή ουράνιας πορείας
που καταλήγει στων σεπτών Αγίων τας χορείας

Χαίρεστε πίστεως ταγοί χαίρεστε πολεμάρχοι
που η θυσία σας αυτή αιώνια δόξα θάχει

Τρισένδοξοι θα μένετε εις πάντας τους αιώνας
γιατί πατρίδος δώσατε κι υπέρ Χριστού αγώνας

Χαίρεστε και αγάλλεσθε κρουνοί αγιοσύνης
που γινατε αιώνια πρότυπα ρωμιοσύνης

Αι γενναιαί πάσαι μακαρίζομεν σας τους μάρτυρας Κυρίου

Δευτε Μελάμπων γενεαί πάσαι προσευχηθώμεν
των εφεστίων μας Χριστού μαρτύρων δεηθωμεν

Ω μάρτυρες γενναίοι πρεσβευετε Κυρίω υπέρ των Ρεθυμνίων

Αφού τους εκτελέσανε διπλούς σκοπούς εβάλαν
τη συνοικία ολόκληρη νυχθημερόν φυλάγαν

Κανέναν δεν αφήκανε να πάει σ ́αυτό το μέρος
είτε μεγάλος ή μικρός ή νέος είτε γέρος
Μα όταν η μέρα έφευγε κι ερχόταν το σκοτάδι
κατέβαινε από τον ουρανό εξαίσιο σημάδι
πράμα που δεν εγνώριζαν δεν είχαν δει ακόμα
χρυσή λαμπάδα άναβε στου καθενός το σώμα
Μα οι Τούρκοι δεν εννόησαν το θαύμα όπου γίνη
γιατί η σκληρότη κι η απονιά φως στο μυαλό δεν δίνει
Κι αντί να πουν πως ο Θεός θέλει να τουςδοξάσει
είπαν πως έρριξε φωθιά και θέλει να τουςκάψει

Τρείς μέρες έμειναν άταφοι οι ηρωικοί μάρτυρες των Μελάμπων χωρίς ένα σκυλί να πλησιάσει και να
πειράξει την άχραντη σάρκα τους
Και την τέταρτη παρουσιάστηκαν στο Διοικητή Μεχμέτ πασά οι θαρραλέοι Χριστιανοί ο Αντώνης
Μπουρδούνης και ο Γεώργιος Λαγός που ζήτησαν τηνάδεια να πάρουν τα ιερά σκηνώματα για να τα
θάψουν Πέρασαν πολλά μέχρι να τους δεχθεί ο πασάς και να ακούσει το αίτημά τους Υπέμειναν στωικά
τις ύβρεις και τα χτυπήματα των περαστικών Τούρκων που γνώριζαν τις προθέσεις τους Κι όταν
επιτέλους έπεισαν τον πασά με τη βοήθεια και άλλων χριστιανών πήραν τα σεπτά σώματα και τα
ανέβασαν στο ναό του ΑγίουΓεωργίου στα Περιβόλια όπουκαι τα έθαψαν

Φήμη τρανή απλώθηκε μετά τη σφαγή των μαρτύρων πως πρίν
ακόμα ταφούν τα σεπτά τους λείψανα , άρχισαν θαύματα να
μολογούνται Και πρώτα η μάνα του δήμιου η τυφλή σαν γύρισε ο
γιος της να καθαρίσει το αιματοβαμμένο του μαχαίρι, αγγίζοντας
στην τύχη το πανί με τα αίματα των Αγίων Μαρτύρων ανέβλεψε

Σωντήρω φως η δύσμοιρη τυφλή που τοσα χρόνια
χανόμουν σε απύθμενα κι ανάλγητα σκοτάδια
τι να συμβαίνει κι ένοιωσα του ήλιου την απλάδα
μόλις τα μάτια πέρασα με τούτο το μαντήλι

Κουρέλι ματοστάλαχτο ετούτο που κρατάω
θωρώ πάνω του πέρασμα από το γιαταγάνι
του γιου μου που σαν τέλειωσε κι αυτό το μεροδούλι
τέσσερις σφάζοντας ρωμιούς πέρασε και τ’ αφήκε

Αν είναι από το αίμα τους το θαύμα που συμβαίνει
γονατιστή παρακαλώ συχώριο να του δώσουν
φαμέγιος είν’ ο άτυχος και σκλάβος της ανάγκης
γιαυτό και τάχτηκε ζωές να παίρνει από διάτα

Όσο πιστά κι αν προσκυνώ τη χάρη του Προφήτη
μέχρι να ζω θα ευλογώ το άγιο όνομά τους
αυτών που κείτονται άψυχοι κάτω στο μειντάνι
άγιοι πρέπει νάτανε για να θαυματουργούνε

Η παράδοση αναφέρει ότι και η ταφή των Αγίων
συνοδεύτηκε από μεγάλο θαύμα
Μια μάνα είχε ένα παιδί μονάκριβο καμάρι
κείνη τη μέρα θέλησε ο χάρος να το πάρει
Απέθανε και πήγαιναν να σκάψουν το μνημείο
τότε βάζαν τους μάρτυρες στο ίδιο το χωρίο
Η μάνα τότε έτρεξε με δάκρυα στα μάτια
και με καρδιά που ο καημός την έκανε κομμάτια
Γονατιστή παρακαλεί για το μονογενή της
που ήτανε το στήριγμα σε όλη τη ζωήτης
Μέσα σε κείνους τους λυγμούς της πονεμένης μάνας
σύννεφο ήρθε με βροντή και αστραπές συνάμα
Δίπλα στη μάνα ζωντανό ευρέθη το παιδί της
που τόσο είχε λυπηθεί μέσα από την ψυχή της
Είναι πολλά τα θαύματα που έκαναν οι Άγιοι από την πρώτη στιγμή που
φόρεσαν το στέφανο του μαρτυρίου Και η λαϊκή μούσα το επιβεβαιώνει με
το δικό της τρόπο που πιστοποιεί επίσης ότι οι Άγιοι Τέσσερις
Νεομάρτυρες καταξιώθηκαν στη συνείδηση του κόσμου από την πρώτη
δωδεκαετία μετά το μαρτύριό τους
Μέρος των ενδυμάτων τους πολλοί πιστοί κρατήσαν
για κάθε πόνο και πληγή τα γιατρικά τους ήσαν
Άρρωστοι θεραπεύτηκαν ,λεπροί καθαριστήκαν
και βρήκαν την υγεία τους πολλοί πουδεντηνείχαν

Έτσι δοξάζει ο Θεός αυτούς που τον τιμούνε
και δίνει δόξα αθάνατη σ’ ‘οποιους τον αγαπούνε
Τους εν τεκμηρίοις πολλοίς στόματα Θεού λόγου γενομένους και υπέρ της
εις Χριστόν πίστεως μαρτυρικώςτελειωμένους
θεσπίζομεν συνοδικώς όπως οι ειρημένοι
Γεώργιος , Μανουήλ, Αγγελής και Νικόλαος
οι εν Ρεθύμνη της Κρήτης μαρτυρικώς τελειοθέντες συναριθμώνται τοις
οσιομάρτυσι και Αγίοις
«Της Κρήτης γεννήματα και Λάμπης θρέμματα, τους
τετραρίθμους Νεομάρτυρας ανευφημήσωμεν»
Ἐπίγραμμα

Τέτταρες ἀνέτειλαν ἀστέρες πίστει
δνόφον βαρβάρων διαλύσαντες ὅλως,
λάμποντες δ’ ἀστράπτοντες τ’ ἠλλοιωμένοι,
οἰκοῦσι ἐν πόλῳ ὡς θερμὴ πρεσβεία
Ῥιθυμναίων, σέμνωμα τ’ ἡμῶν ἁπάντων.

Υμνούμεν Μελάμπων υπέρτατον καύχημα
Υμνούμεν βλαστούς της πίστεως άρτημα
Υμνούμεν κρουνούς του Χριστού ευωδίας
Υμνούμεν τους φθόγγους δεινής μελωδίας
Υμνούμεν αλυσσων δουλείας τα πλήγματα

Υμνούμεν κραταιά των αγώνων ορύγματα
Υμνούμεν αμνούς αφορήτου θυσίας

Υμνούμεν τα πρότυπα εθνικής παρρησίας

«Της Κρήτης γεννήματα και Λάμπης θρέμματα, τους
τετραρίθμους Νεομάρτυρας ανευφημήσωμεν»
νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων αμην

ΤΕΛΟΣ ΚΑΙ ΤΩ ΘΕΩ ΔΟΞΑ

Μεγαλειώδης η παρουσίαση του Ορατορίου του Μπάμπη Πραματευτάκη “Τους τετράριθμους Νεομάρτυρας ανευφημήσωμεν” στο Δημοτικό Θέατρο ΠεύκηςΔήμος Λυκόβρυσης – Πεύκης 

Μια ξεχωριστή μουσική και πνευματική εμπειρία είχαν την ευκαιρία να ζήσουν οι παρευρισκόμενοι στο Δημοτικό Θέατρο Πεύκης, την Παρασκευή 6 Δεκεμβρίου 2024, όπου παρουσιάστηκε σε πρώτη παγκόσμια εκτέλεση το ορατόριο “Τους τετράριθμους Νεομάρτυρας ανευφημήσωμεν” του Μπάμπη Πραματευτάκη, σε λιμπρέτο της Εύας Λαδιά. Το έργο, εμπλουτισμένο με ποιητικά αποσπάσματα του Νίκου Παπαδογιαννάκη και κείμενα των Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου Καλλίνικου Καλιβρετάκη, Αυγουστάκη και Φωτάκη, αποτελεί φόρο τιμής στους τέσσερις Νεομάρτυρες της Ρεθύμνης.

Η εκδήλωση διοργανώθηκε με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από το μαρτύριο των Αγίων 4^ων Νεομαρτύρων, στο πλαίσιο των τιμητικών εκδηλώσεων της Ιεράς Μητρόπολης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου.

Η Διευθύντρια των Καλλιτεχνικών Δομών του Δήμου, κα Εύη Χλωρού, προλόγισε την εκδήλωση, καλωσορίζοντας το κοινό και τον εκπρόσωπο του Μητροπολίτη Κηφισίας, Πανοσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη Νικάνωρα, ο οποίος απηύθυνε ευλογία.

Ο Δήμαρχος Λυκόβρυσης-Πεύκης, κ. Μάριος Ψυχάλης, στον χαιρετισμό του, τόνισε: “Είναι τιμή μας να φιλοξενούμε μια τόσο σπουδαία εκδήλωση που αναδεικνύει τη θυσία και την πίστη των Αγίων 4ων Νεομαρτύρων της Ρεθύμνης. Με αυτή τη μουσική σύναξη, διατηρούμε ζωντανή την ιστορική και πνευματική παρακαταθήκη που μας άφησαν και υπενθυμίζουμε τη δύναμη της πίστης και της θυσίας στη διατήρηση των αξιών μας.”

Ένα ορατόριο υψηλής αισθητικής το οποίο αποδόθηκε με μοναδική μαεστρία από:

Τις σοπράνο Μαρία Λατζουράκη, Έλενα Μαραγκού και Φερενίκη Βαλαρή,

Τον τενόρο Ανδρέα Καραούλη και τον βαθύφωνο Ρωμανό Σκουμπουρδή,

Την χορωδία “Μελωδοί” υπό τη διεύθυνση του Γιώργου Ζιάκα,

Τη συμφωνική ορχήστρα Αθηναϊκή Sinfonietta,

Την αφηγήτρια Δανάη Καλαχώρα.

Η διεύθυνση της ορχήστρας και των μουσικών σχημάτων έγινε από τον καταξιωμένο μαέστρο Γιώργο Αραβίδη, Διευθυντή της Ορχήστρας Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ.

Η εκδήλωση διοργανώθηκε από την Ιερά Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου με την ευχή του Μητροπολίτη κ.κ. Κυρίλλου, σε συνεργασία με τον Δήμο Λυκόβρυσης-Πεύκης και τη συνδρομή κρητικών σωματείων του λεκανοπεδίου.

Ο Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ.κ. Πρόδρομος, στον λόγο του, εξήρε τη συμβολή όλων των συντελεστών, επισημαίνοντας την υψηλή αισθητική και την αφοσίωση στις παραδόσεις.

Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν μεταξύ άλλων: η Μιλένα Αποστολάκη, Βουλευτής Βορείου Τομέα Αθηνών, η Ρίτα Μωραϊτάκη-Πικρού, Εντεταλμένη Σύμβουλος Περιφέρειας Αττικής, οι Αντιδήμαρχοι Λυκόβρυσης-Πεύκης: Ιωάννης Καλαμπαλίκης, Χαράλαμπος Καρανάσος, Ιωάννης Μέγας, Ιορδάνης Βογιατζόγλου, και ο δημοτικός σύμβουλος Γιώργος Στιβαχτής. Ο Κωνσταντίνος Ρώτας , Αντιδήμαρχος Δήμου Αμαρουσίου και εκπρόσωποι κρητικών συλλόγων και πολιτιστικών φορέων.

Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με ένα ζεστό κρητικό κέρασμα, προσφορά του Συλλόγου Κρητών Λυκόβρυσης-Πεύκης «Ο ΤΑΛΩΣ» με Πρόεδρο την κα. Ελένη Κυδωνάκη και της Ένωσης Κρητών Αμαρουσίου «Ο ΚΡΗΤΑΓΕΝΗΣ ΖΕΥΣ» με Πρόεδρο τον κ. Κωστή Σηφάκη που προσέθεσαν τοπικό χρώμα και φιλοξενία στην ξεχωριστή αυτή βραδιά.

The post «Τους τετραρίθμους Νεομάρτυρας ανευφημήσωμεν» appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

ΛΙΜΠΡΕΤΟ ΓΙΑ ΤΟ ΟΜΩΝΥΜΟ ΣΥΜΦΩΝΙΚΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΜΠΑΜΠΗ ΠΡΑΜΑΤΕΥΤΑΚΗ

Αφιέρωμα μνήμης και τιμής, σ αυτούς, που
δίδαξαν και διδάσκουν με τη ζωή τους,
πώς φυλάσσονται Θερμοπύλες.
Μουσικοποιητικόν εφύμνιον, που διακονούν
την απόδοσή του: – Μονωδοί
– Μεικτή χορωδία
– Αφηγητής
– Συμφωνική ορχήστρα
Κείμενα: – Πολύβιου Τσάκωνα
Ποίηση: – Ανδρέα Κάλβου
– Ιωάννου Πολέμη
– Κωστή Καλλέργη (ΚΙΓΚ)
– Εύας Λαδιά
Αποσπάσματα από δημώδη:

– Ο Διγενής ψυχομαχεί
(Συλλογή Ιδομενέως Παπαγρηγοράκη)
– Οι άντρες οι φανήσιμοι
(Συλλογή Παύλου Βλαστού )

Σύνδεση κειμένων, επιμέλεια: Εύας Λαδιά
Σύμβουλοι: …………
Τα μέρη: 1 ο – Εισαγωγή

– Ελεγεία στον Άγνωστο Στρατιώτη
2° – Πατρίδα μου, φιλί του ήλιου
3° – Θρύλου απόσταγμα
4° – Όταν σιγήσουν οι σάλπιγγες

ΠΡΟΜΑΧΩΝ ΑΙΝΟΣ

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ:

– Εισαγωγή
– Ελεγεία στον Άγνωστο Στρατιώτη

Μουσική
Απαγγελία πάνω στη μουσική από τη χορωδία:
Μητρός τε και πατρός και των άλλων προγόνων,
Τιμιότερον εστί η πατρίς
και σεμνότερον και αγιότερον.

Βαρύτονος, Solo

Ω ξείν αγγέλειν τη Οικουμένη ότι:

Συνέχεια απαγγελίας από τη Χορωδία:
Εις γην ταύτην
θέσφατον αποτελεί ως πεμτουσία φυλής:
εις οιωνός άριστος, αμύνεσθαι περί πάτρις.

Απαγγελία:
πατρίδα μου
Λαοί αμάθητοι στο φως, που πολιτισμό το είπαν
πόθησαν το βιό σον κι ήρθαν να τον αποκτήσουν,
ανύποπτοι για τους κεραυνούς,
που κρύβεις στον κόρφο σου.

Χορωδία:
Ουαί υμίν επιβουλείς της γης ταύτης,
ένθα αναπαύονται γόνοι ημιθέων.
Ουαί υμίν θεράποντες παραφροσύνης,
ότι τας πύλας διαφυλάττουν ψυχαί .
Ουαί υμίν επίδοξοι εισβολείς,
ότι μέλλει διαμελιστεί η ισχύς σας
εις το πυρ το εξώτερον.

Απαγγελία (πάνω στη μουσική):
Πατρίδα μου
Ανεβαίνεις στην κορφή αλλοτινών μεγαλείων
για να δεις τα παιδιά σου διάσπαρτους πυρσούς
να φωτίζουν την οικουμένη, σκόρπια
στους ναούς της τέχνης και της επιστήμης.
Ανάβεις το καντήλι της μνήμης
του Άγνωστου Στρατιώτη στο ξωκλήσι της πίστης
και το κερί της προσευχής
για να μένει αλώβητο το εκμαγείο της τιμής,
που θα δώσει καινούργιους Διγενήδες.

Βαρύτονος (Solo):
Ακούστε το θροϊσμα των ψυχών
γύρω από της μνήμης το δώμα
Μορφές αγνών ερώτων, μανάδων καύχημα
μορφές αναδύονται
μέσα από την αχλύ του παρελθόντος.

Χορωδία
Βάλε φτερά ψυχή μου,
τρέξε γοργόφτερη να τους προλάβεις
στης δόξας τ’ ανηφόρι θα τους βρεις
να σμίξετε τις θύμισες που γέννησαν τα έπη.
άστρο της δόξας έδειχνε το δρόμο για το χρέος
μια σάλπιγγα παρόμοια δευτέρας παρουσίας
ηχούσε και ξεσήκωνε για νέα μεγαλεία.

Απαγγελία (πάνω στη μουσική)
Μπροστά έτρεχε η μάνα Πατρίδα πλανεύτρα , μάγισσα
και τους μεθούσε με το μοναδικό της άρωμα.
Στο διάβα της ξαναζούσαν οι θρύλοι οι παλιοί.
Ποτέ άλλοτε δεν βλάστησε πλουσιότερη δάφνη,
αλλά και ποτέ άλλοτε δεν είχε ανάγκη
από περισσότερο πότισμα.

Χορωδία
Κι  οι δάφνες εμεγάλωναν τόσο, που δίναν ίσκιο
στους κουρασμένους μαχητές λιγο να ξαποστάσουν.
Κι έλαμπε ο ήλιος πιο λαμπρός,
τ’ αηδόνια λαγγεμένα
τη λεβεντιά τραγούδαγαν και της φυλής το κλέος

Γυρνά η νίκη και κερνά όλα τα παλικάρια
της δόξας το αψύ κρασί
κι έλαμπε ο ήλιος πιο λαμπρός
τ’ αηδόνια λαγγεμένα
τη λεβεντιά τραγούδαγαν
και της φυλής το κλέος.
ΕΛΕΓΕΙΑ ΣΤΟΝ ΑΓΝΩΣΤΟ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗ:
Απαγγελία (πάνω στη μουσική):
Πατρίδα μου
Τα ξέπλεκα μαλλιά σου φυλακίσανε
τα κρέπια του θανάτου
χοές στις εκατόμβες των παιδιών σου,
που πόθησαν να σον χαρίσουν λευτεριά.
Solo Sοpran:
Μνήμη του χρόνου
Κότινος δόξας και τιμής
και ύμνος του πρέπει του λεβεντονιού,
που αίμα πρόσφερε στην προσταγή ηρωικής πατρίδας
όποτε νέφη σμίγανε απειλής.
Μνήμη του χρόνου
Για κείνον που χάθηκε
στα ψηλά βουνά
στις γαλάζιες θάλασσες
και στους ουρανούς
Χάρε τον βρήκες σε χρέους καιρό,
πήρες την ορμή του τρόπαιο αντρειοσύνης.
Duo: Sopran + Alto
Μνήμη του χρόνου
Υποκλίσου στην αύρα του,
που διαχέεται όπου κατέθεσε
τη νιότη και την ορμή του
Χορωδία:
Πίνδο, Χειμάρρα, Κορυτσά, Αετοράχη, Ελασσόνα,
ΙΙρεμετή, Κατερίνη, Σόροβιτς, Καλπάκι, Ρούπελ,
Δρίσκο, Μπέλες, Σαραντάπορο, Κλεισούρα, ΙΙρόγραδετς,
Κρήτη, Δωδεκάνησα, Ελ Αλαμέιν‚ Τρεμπεσίνα, Ρίμινι,
Τόμορο, Μοράβα, Κύπρο.

Χορωδία:
κι όπου το χρέος εκέλευσε γενναίε Ακρίτα
Sοlο: Sopran
Μια κλίνη κενή φέρεται εστρωμένη των αφανών.
Χορωδία:
ένθα η πατρίς, με νέο καθήκον, σε όρισε άοκνο φύλακα
Κιβωτού Έθνους.
Μονωδός:
Τούτων γαρ τα πνεύματα ως νέφος ημίν ώδε περίκεινται
και των οστέων αυτών οι τύμβοι τα όρια
της πατρίδος γης φυλάττουσι
τα δε αυτών τίμια αίματα
της ελευθερίας ημών το δένδρον αρδεύονσιν.
Solo Alto + Χορωδία:
Ύβρης το δάκρύ για σένα γενναίε Ακρίτα,
του γένους παλμέ, της φυλής.
Άφατο δέος μπρος στο σεπτό σκήνωμά σου,
που κλείνει το πνεύμα αγώνων τιμής.
Solo Alto:
Όποιος κι αν ήσουν στη λίγη ζωή σου
Sopran + Alto
η τίμια Θανή σον σε πήρε ψηλά.
Σε κόλπους ηρώων φωλιάζει η ψυχή σου
Χορωδία:
κι η μάνα πατρίδα μ' αυτούς σ' εύλογά.
Solo Sopran:
Άγνωστε Ακρίτα
ίσκιο θανάτου κρύβανε τις αξίες της φυλής
Duo: Sopran + Alto
ότι υπέγραφε με αίμα στην ασπίδα
Χορωδία:
το « ή ταν ή επί τας».
Αυτή την ασπίδα κληρονόμησαν
οι γενιές των ανυπότακτων νέων
κι όταν σταμάτησαν να την κρατούν στα χέρια,
την ένοιωθαν πια ανάσα της καρδιάς τους.

Μ’ αυτή έμελε στους αιώνες,
βάρβαρους επιδρομείς να γονατίσουν,
σιδερόφραχτες φάλαγγες να ταπεινώσουν,
υπερφίαλους δυνάστες να ξορκίσουν,
με μόνο τη δύναμη της ψυχής τους,
που σφράγιζε η προγονική προσταγή
Ή ταν ή επί τας.

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ:
– Πατρίδα μου φιλί του ήλιου –
Απαγγελία:
Την πατρίδα μου την ξέρω,
από αυτά που άφησε η μνήμη του χρόνου
στης γνώσης τα μονοπάτια
Μουσική (πάνω στη μουσική η συνέχεια της απαγγελίας)
Είναι μια πανώρια κόρη η πατρίδα μου
σοφή και καλόγνωμη,
που ψυχοκόρες της είναι όλες οι τέχνες
κι όλες οι αξίες, που κάνουν τον άνθρωπο
σημαντικό τον κάνουν σωστό και περήφανο.
Χορωδία:
Πατρίδα μου
Φιλί του ήλιου στην παλάμη της οικουμένης
περιούσια σε φως
αμέτρητοι οι επίδοξοι βιαστές στο διάβα σου,
αλλά το στοίχημα δεν κέρδισε κανείς.
Δεν κέρδισε κανείς τη γη σου μάνα
άτι ατίθασο δεν άντεξες ποτέ σου
του χαλινού το άγγιγμα
κι ας πλήρωνες το τίμημα με αίμα.
Χάρις στις Μοίρες τις καλόγνωμες,
που κάλλη, σου χαρίσαν
και αρετές, που ο νους άλλων λαών
δεν παύει να θαυμάζει
εκεί που έδειχνες φλόγα Θαμπή πού σβήνει
λάμψη ξεχύνοσουν μ’ ορμή ατόφια ήλιου φλέβα.
Γιατί Αρχάγγελος τρανός μάνα στην έγνοια σ’ έχει
με τ’ Άη Γιώργη από κοντά την άμετρη ευλογία

κι εντολοδόχο της τιμής έχεις να σε προσέχει
της λεβεντιάς το γέννημα τον Διγενή Ακρίτα.
Πατρίδα μου
κανείς δεν ήξερε να πεί της γνωριμιάς σημάδια
για τον ακοίμητο φρουρό,
που θέριευε στους νιούτσικους
τη φλόγα τους για σένα
και άντρες σωστούς, τους έστελνε σαν λάχαινε στη μάχη.
Δώρο Θεού η δύναμη, που σούδινε η θωριά του
ν’ αντιπαλεύεις του κάθε οχτρού πανίσχυρα φουσάτα
η πιο λαμπρή μαρμαρυγή εσύ της δόξας
φάρος που δίνει όραμα κι ορμή στους σκλαβωμένους
Χάρις στις Μοίρες τις καλόγνωμες,
που κάλλη, σον χαρίσαν
και αρετές που ο νους άλλων λαών
δεν παύει να θαυμάζει
εκεί που έδειχνες φλόγα Θαμπή που σβήνει
λάμψη ξεχύνοσουν μ’ ορμή ατόφια ήλιου φλέβα.
Γιατί, της πίστης σε συντρέχουνε ουράνιες δυνάμεις
για κάθε όπλο του στρατού μας υπάρχει θεία ευλογία
κι η Παναγιά μας υπέρμαχος πάνω απ’ όλους στέκει
για να μη φτάσει κίνδυνος αφανισμού ποτέ στο γένος.
Απαγγελί :
Μάνα πατρίδα πόσα πέρασες στ’ αλήθεια
χωρίς ποτέ μια ξένη γη να επιθυμήσεις.
Κι όμως αμέτρητα τα αναίτια δεινά σου.
Πόσες δεν μάτωσες φορές.
Κι είναι Θαύμα
Απέθαντη να βγαίνεις στους αιθέρες
και στων ανέμων να καλπάζεις την πνοή
σαν να μη σ’ άγγιξε ποτέ τυράννου πέλμα.
Χορωδία:
Είναι γιατί, σου παραστέκει ο άγγελός σου,
που σε γεμίζει σιγουριά το άκουσμά του,
είναι αυτός που πύρωσες στα σπλάχνα σου μ’ αγάπη
και του ΄δωσες πνοή ζωής απ’ τη ψυχή σου.
Σ’ αυτόν χρωστάς τη περηφάνιά σου πατρίδα

στο Στρατό σου
στο Στρατό σου, τον ατρόμητο Ακρίτα.
Μουσική, Χορωδία – Ελληνικός Στρατός:
Με τον Στρατό μας κι εγώ θ’ αγωνιστώ.
που απ’ τη Θράκη ως τα Σφακιά
στου Έθνους την πορεία
και της Σημαίας μας ψηλά κρατώντας τον ιστό,
χρυσές σελίδες έγραψε παντού στην ιστορία
και το καντήλι της Τιμής δεν το άφησε σβηστό.
Πάντα σε κάθε κάλεσμα για λευτεριάς αγώνες
πρώτη γραμμή στο μέτωπο σε κάθε επιβουλή
έδωσε απ’ το αίμα του ποτάμια τις σταγόνες
και σ’ όλους τους κατακτητές ευθύβολη βολή
και της Πατρίδος την Τιμή
κράτησε στους αιώνες.
Δάφνης στεφάνια πλέκουνε Πατρίδα και Φυλή
και δαφνοστεφανώνουνε τον ένδοξο Στρατό μας,
που ‘ναι ακοίμητος φρουρός στην κάθε απειλή
στον κάθε αόρατο εχθρό , αλλά και ορατό.
Ξηρά Αέρα Θάλασσα, Βουνά Βραχονησίδες
μεσ στο Στρατό σου Ελλάδα μου
γεννιούνται οι Διγενήδες.
Απαγγελία:
Ας μη βρέξει ποτέ το σύννεφον
και ο άνεμος σκληρός
ας μη σκορπίσει το χώμα το μακάριον
που σας σκεπάζει.
Τον ένδοξον Λόχον. τέκνα , μιμήσατε
Λόχον ηρώων.
Χορωδία:
Ω γνήσια της Ελλάδος τέκνα,
Ψυχαί, που επέσατε εις τον αγώνα ανδρείως.
Τάγμα εκλεκτών Ηρώων, καύχημα νέον
σας άρπαξεν η τύχη την νικητήριον δάφνην
καΙ από μυρτιά σας έπλεξε
και πένθιμον κυπάρισσον, στέφανον άλλον.

Τον ένδοξον Λόχον, τέκνα, μιμήσατε
Λόχον Ηρώων.
Αλλ’ αν τις πεθάνη δια την πατρίδα
η μύρτος είναι φύλλον ατίμητον
και καλά τα κλαδιά της κυπαρίσσου.
Χρόνου την αρχαίαν πορφυρίδα και σκήπτρον
δώσωμαν της Ελλάδος φέρειν τα τέκνα της
και δακρυχέουσα την τεράν φιλήσειν κόνιν
και ειπείν
Τον ένδοξον Λόχον, τέκνα, μιμήσατε
Λόχον Ηρώων.

ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ
– Θρύλου απόσταγμα –

Απαγγελία:
Ηγερία η λαϊκή μούσα
με στίχους καρδιάς έψαλε
ηρώων ημέρες και θρύλων απόσταγμα.
Δωρικές φωνές αντιλάλησαν στις βουνοκορφές,
μα και στις τάβλες της φιλιάς
τα κατορθώματα και τους νόμους της τιμής,
που κατέχουν από τ’ αποδιαφώτισμα της ζωής
όσοι της αντρειάς πορεύονται τη στράτα.
Τραγούδια λεβεντιάς βγορίζουν στα χείλη
μετά το αψύ χάδι της κούπας με το μαρουβά
στου νου την αγκάλη.
Και ζεσταίνεται ο στοχασμός
μπρός σε τόση δύναμη λόγου και μελωδίας
στο άκουσμα που ανιστορεί το υπέρτατο,
σαν τη θανή τον Διγενή,
που θόλωσε τον ήλιο και τάραξε τη γη
το ψυχορράγημά του

Σόλο χορωδία:
Ο Διγενής ψυχομαχεί – ριζίτικο
Ο Διγενής ψυχομαχεί κι η γης τονε τρομάσσει
βροντά κι αστράφτ’ ο ουρανός και σειέται οπάνω κόσμος
κι ο κάτω κόσμος άνοιξε και τρίξουν τα θεμέλια
κι η πλάκα τον ανατριχιά πώς Θα τονε σκεπάσει
πώς θα σκεπάσει τον αητό.
Απαγγελία:
Ακούει η ψυχή και δεν αποχορταίνει
ποιος ξεδιψά με μιας της λεβεντιάς το νάμα;
Προγονικές μνήμες στήνουν χορό
στο άκουσμα τον νόμου της πρεπιάς,
που γράψαν με τη μπέσα τους
οι άντρες οι φανήσιμοι
κι οι καστροπολεμάρχοι.
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια.
Μονωδός Solo:
Οι γι άντρες οι φανήσιμοι κι οι καστροπολεμάρχοι
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια
Solo:
πως ειν’ σι μπάλες δανεικές κατέχουντο στη μάχη
κι αν πληγωθούν ή σκοτωθούν
δε θέλουν μοιρολόγια
στεφάνια θέλουν δάφνινα
τραγούδια για τα ξόδια.
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια, έλα.
Solo:
Στεφάνια θέλουν δάφνινα τραγούδια για τα ξόδια
Δε Θέλουν γι άντρες κλάηματα μηδέ και γονοκλίσια
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια
Solo:
Μα Θέλουν μνήμα σε κορφή και σε ψηλά ξωκλήσια
για να Θωρούν τσ αδερφοκτούς και τσ  άλλους συντοπίτες
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια

Solo:
Πως αποδεκατίζουν την τουρκιά πως πολεμούν οι Κρήτες
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια
Solo:
Να βλέπουν κατ τη λευτεριά όντε θα ξεπροβάλλει
από τ’ αστάχι του γιαλού τσ αχτίδες τση να βγάλει
Χορωδία:
Έλα μια κι άλλη μια.
Απαγγελία πάνω στην μουσική :
Οι άντρες οι φανήσιμοι έγιναν
πετράδι λεβεντιάς με της ψυχής τους το ανάστημα.
Οι σκιές τους έμειναν χαραγμένες
στις παρυφές του θρύλου
με τη σμίλη της παράδοσης
από γενιά σε γενιά.
Εκεί μόνο χωρούσαν οι λέξεις
να περιγράφουν το κονταροχτύπημα με τιτάνες
αυτών των άσημων ανθρώπων,
που δεν είχαν άλλη δύναμη
πέρα από της καρδιάς τους το ατσάλι.
Χορωδία:
Με το τραγούδι ορμούν λογχίζουν,
στρώνουνε κορμιά βαρβάρων
οι ήρωες εκείνοι
Ένα τραγούδι είν’ η ζωή τους σήμερα,
κι η νίκη τους ένα τραγούδι θ’ απομείνει.
Με το τραγούδι ορμούν λογχίζουν,
πέφτουνε κορμιά μαρτύρων
οι ήρωες εκείνοι
Ένα τραγούδι είναι γι’ αυτούς ο θάνατος,
κι η μνήμη των ένα τραγούδι θ’ απομείνει.

ΜΕΡΟΣ 4°
– Όταν σιγήσουν οι σάλπιγγες-
Απαγγελία:
Μνήμη του χρόνου, γραφίδα της ιστορίας
βαρύ το χρέος όταν σωπάσουν τα τύμπανα
και σιγήσουν οι σάλπιγγες
για τη δοξολογία των προμάχων, που κράτησαν
της άμυνας τις πύλες
αποδείξαντες ότι Άλκη κράτος εστί μέγιστον.
Μουσική κατ απαγγελία πάνω στη μουσική:
Ηθικό πρόσταγμα η έγκλιση της εθνικής συνείδησης
για τους ριψάσπιδες και τους προδότες.
Ο Εφιάλτης δεν μπορεί να αγνοηθεί,
ούτε το χέρι, που άνοιξε την κερκόπορτα
μήτε κι η άτιμη βουλή του Πήλιου Γούση
Μονωδός:
Μνήμη του χρόνου ετυμηγορία κατάγραψε
κι εσύ δόξα πάρε στα απέραντα φτερά σου,
να σηκώσεις μεσούρανα
τους άντρες της πρεπιάς και της τιμής,
που θέλουνε πάντα λεύτερη τη γη τους.
Κράτησέ τους αστέρες οδηγούς,
για να έχει πάντα συνείδηση
ότι έγινε έμβλημα και λάβαρό τους
Χορωδία: Αμύνεσθαι περί πάτρης
Απαγγελία: Αμύνεσθαι περί πάτρης
Χορωδία: Δίωκε δόξαν και αρετή
Απαγγελία: Δίωκε δόξαν και αρετή
Χορωδία: Θέλειν εστί δύνασθαι
Απαγγελία: Θέλειν εστί δύνασθαι
Χορωδία: Θαρσείν χρη
Απαγγελία: Θαρσείν χρη
Χορωδία : Αιέν υψτκρατείν
Απαγγελία: Αιέν οψικρατείν

Μονωδός:
και το της καρδιάς τους το πρόσταγμα,
που ταπείνωσε σμήνη βαρβάρων
Χορωδία (με απαγγελία)
Μολών λαβέ
Χορωδία (με τραγούδι): ότι
Χορωδία (με απαγγελία):
Ου φεισόμεθα της ζωής ημών.
SοLο Sopran:
Πατρίδα μου λαξεμένη στη μνήμη του χρόνου,
δεν θ’ αφήσουν ποτέ τ’ άξια παιδιά σου
ίχνη του μεγαλείου σου
σε εθνικά ανάξιες συνειδήσεις.
Απαγγελία πάνω στη μουσική:
Γαλήνεψε πατρίδα μου και μη σκιάζεσαι
από λυκόφωτες σκιές.
Εδώ είναι όλα όσα σε προίκισε η ιστορία.
Σε ταφροδύχους αθανασίας αναπαύονται
οι τέφρες από τους ήρωες μάρτυρές σου.
Αλησμόνητες πόλεις είναι και θα ‘ναι
αιώνια ιερά και όσια,
πανάχραντα και παντευλόγητα κειμήλια
στην κιβωτό της φυλής.
Χορωδία:
Μέγα το της Θαλάσσης κράτος
με ακοίμητα ξύλινα τείχη
να θωρακίζουν την τύχη σου.
Μέγιστο το γαλανό σου στερέωμα
αλώβητων προμαχώνων εφαλτήριον
κατά παντός επίβουλου νέφους,
μα υπεράνω πάντων περιούσιον
των βετεράνων και νεοσσών προμάχων φρόνημα.
Με κενή κλίνη ως έμβλημα
φυλάττεις όρια κεκτημένα,
με αίμα ηρώων μαρτύρων σου
έτσι μένεις πατρίς μου αιωνία
εις το νυν, το αιέν, το επέκεινα.

Μέγα το της σοφίας ύψος σου,
με κειμήλια λόγου κι ιστορικές περγαμηνές
να υμνούν την μεγαλοσύνη σου.
Μέγιστο το της πίστης σου αέτωμα
με αθλοφόρων τη φήμη ανέσπερον
να κοσμεί το λαμπρό τον το μόρφωμα,
μα υπεράνω πάντων η απροσκύνητη
φύση που είναι η ανάσα σου.
Με κενή κλίνη ως έμβλημα
φυλάττεις όρια κεκτημένα
με αίμα ηρώων μαρτύρων σου
έτσι μένεις πατρίς μου αιωνία
εις το νυν, το αιέν το επέκεινα
εις το νυν , το αιέν
το επέκεινα.

ΤΕΛΟΣ

The post ΠΡΟΜΑΧΩΝ ΑΙΝΟΣ appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

-•-

Τριγύρω σαν κοιτάξεις
με πόνο θα δακρύσεις,
σαν τόσα θ’ αντικρύσεις,
να χάνονται παιδιά
Κι αν πεις ότι θ’ αλλάξεις,
στον κόσμο τούτο κάτι,
σε λέν επαναστάτη
και σβύνεις μια βραδυά.
-•-
Το μόνο που σού μένει,

-αν λαχταράς να ζήσεις-
είναι ν’ αδιαφορήσεις
κι αυτή την Οικουμένη
έτσι να την δεχθείς
Μα δες τηνε και πε μου
το άξιζε Χριστέ μου
γι’ αυτήν να Σταυρωθείς;

ΕΥΑ ΛΑΔΙΑ

Πέμπτη 3 Απριλίου 1980

The post ΑΠΟΡΙΑ appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Ερινύες οι θύμισες
κυκλογυρίζουν την αλλοπαρμένη λήθη που κλείνει τα μάτια να μη
βλέπει
τα ματωμένα ποτάμια που στερεύουν το δρόμου της
που κλείνει τα αυτιά να μην ακούει τις κραυγές από πύρινα τείχη και
τα κλάματα παιδιών
Δικαίωση ζητούν οι θύμισες και το φωνάζουν όσο

άγιες μνήμες πορεύονται ξορκίζοντας αποφράδες μέρες
χοηφόρες σκιές αιωνίου πένθους θρηνούν νειότης ανθούς
που μαράθηκαν από την πύρινη ταχυβόλων ανάσα
Κραυγές αναθέματος τηςιστορίας
στον απόηχο αναπάντητων γιατί
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ
ΑΝΑΚΩΧΗ ΘΛΙΨΗΣ

Η κουστωδία της θύμισης κινά ,
έχει μεγάλο δρόμο μπροστά της
Μακρύ το συναξάρι του χαμού
Κάθε τόπος ζητά το μερτικό του στο σέβας

για τους αναίτια νεκρούς του
Ένας ή χίλιοι όλοι ζητούν τη δικαίωση

Μόλιςσώπασαν τα κανόνια που μετρούσαν τη δύναμη στην αρένα του παραλογισμού
μιας πρώτης παγκόσμιας αναμέτρησης
ήρθε άλλος εχθρός να τυραννίσει το βασανισμένο λαό
Η πείνα βρήκεκαιρό να διαφεντέψει
τώρα που οι δουλευτάδες της γης
έγιναν λείψανα στα σπλάγχνα της
Βαλκανικοί , Μακεδονικό , Παγκόσμιος
κούρσεψαν του τόπου τον ανθό
Χωρίς χυμούς ευλογίας τα σπαρτά
και πως να βυζάξει η έρμη γης τα γεννήματα
πως να τ ́ αναστήσει στο χώμα
το γεμάτο από σπορά τουθανάτου
Κι ήταν κι άλλα δεινά
όσο η απληστία έφερνε το διάφορο στις τάξεις των ανθρώπων
ύπατοι και πληβείοι
η ηθική ανελέητη γέμιζε κατακόμβες με απελπισμένους έρωτες
κι η ιδεολογία τις φυλακές για να μην αλλάξει ο κόσμος
Η μισαλλοδοξία αγέρωχη στο αμπέχωνο της εξουσίας
γέμιζε τα ξερονήσια νιότη πολύτιμη
Μόνο η ζωή άκουγε στα δικά της κελεύσματα
όταν σώπασαν τα πρώτα κανόνια

Τόλμησε τοτε η ζωή να βγεί από την κρύπτη του φόβου
άφησε ξέπλεκα τα μαλλιά πάνω στους ώμους
κι έτρεξε να σμίξει με τον έρωτα
να χαθεί στα μονοπάτια της ξεγνοιασιάς

να μεθύσει με τα φιλιά της ελπίδας
να δρέψει καρπούς από το δέντρο της
που πήρε πάλι ν’ ανθίζει
Και το κλαρίνο έπαψε τα μοιρολόγια
έσμιξε στου σαντουριού το τερέτισμα
και με το βιολί ξεσήκωσαν τη λύρα
Γλύκανε η ροή των ποταμιών

Πόσο καιρό είχε να σμίξει με ηχους ζωής
μα και πόσο καιρό θα της πάρει
να ξεχάσει το κροτάλισμα του θανάτου
ΜΕΡΟΣ 2ο Β
Γέρμα του Οκτώβρη 1940 ηχήσανε ξανά οι σειρήνες
κι ο πόλεμος ξαναπήρε τα ηνία καλπάζοντας στην πνοή του ολέθρου
πάνω στο χώμα που δεν είχε ακόμα στεγνώσει από το αίμα
στα χνάρια του προηγούμενου

Στο σάλπισμα του χρέους
έτρεξε η νιότη στα παγωμένα βουνά
με τον ήλιο στις ψυχές να λιώνει το φόβο
με τη φλόγα στη ματιά
πυρκαγιά τόλμης στην καρδιά

Ήταν πανηγύρι κείνος ο πόλεμος
κι ο έρωτας για τη νίκη σκοπός
τόσο που κανένας δεν κατάλαβε
πως μοναδικό του όπλο ήταν η ψυχή του
Το χαλύβδινο τέρας
φάνηκε στο χάραμα της νίκης
να καταλύσει την αντίσταση
νέος αγώνας άρχιζε
Περήφανα ατένισε τον εχθρό η Ελλάδα
ζωσμένη τα ταπεινά της άρματα φώναξε

πως δεν προσκυνά γη που γέννησε Θερμοπύλες
Κούγκι κι Αρκάδι Σούλι και Ζάλογγο
και πρόσταξε τα βουνά της να γίνουν ανταρτοφωλιές

Πιάσαν δουλειά τα λιανοντούφεκα τη σβάστικα να βλάψουν
κι ο άγριος γδικιωμός ξεκίνησε στις πρώτες της ραγισματιές
Στο ξέπνεμα της Μάχης της Κρήτης, Κοντομαρί, Άδελε, Αστέρι ,Λούτρα Χαμαλεύρι
και χρόνο με το χρόνο πλήθαιναν τα χωριά
με το ματωμένο σημάδι της ανήκουστης φρίκης στον κόρφο
πως να ξεχάσει ο χρόνος τόση συμφορά;
Το ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ εκύλησε να σμίξει με το δάκρυ
που δίνει της παρηγοριάς την άφεση στον πόνο
μα δεν πήρε απόκριση σαν ρώτησε ποιος είδε
νεροσυρμού δικολογιά να τη συναπαντήσει
Δυο ξεχασμένα νούφαρα στην άκρη στο ποτάμι
μολογησαν πως ήξεραν κι άρχισαν να δηγούνται

Τα δάκρυα που ψάχνετε πετρώσανε στα μάτια
λιθάρια τα κατάντησε της συμφοράς το ρίγος

κι όσα ροβόλησαν στη γη ανάθεμα εκτίσαν
κι όσα στον κόρφο λούφαξαν εγίνανε κιβούρι
να κλαίει τις νύχτες η καρδιά αδικοσκοτωμένους
και η αυγή με στεναγμούς να ραίνει τους λεβέντες

ΕΛΕΓΕΙΑ ΛΙΤΑΝΕΙΑ ΨΥΧΩΝ
Αυγουστιάτικη επέτειο οδύνης
κάλεσε η Κρήτη τις αδελφές της
για κοινό συναπάντημα μνημοσύνης
Στον ίσκιο του Αρκαδιού συνάχτηκαν οι ψυχές
χιλιάδες ψυχές που σμίξαν με τις άλλες
πυγολαμπίδες μαρτυρίου ξομπλιασαν το σκοτάδι

αιώρα από ζωές που χάθηκαν στις φλόγες
Καλή Συκιάς ,Χορτιάτη, Κρύας Βρύσης γεννήματα
Τραβούν κατά την αποθήκη προσκυνητές του μπαρουτιού
που άνοιξε Πύλες Αθανασίας
σε ξεγραμμένες ζωές
Κανένας δεν κλαίει πια
Ογδόντα χρόνια μετά , το δάκρυ έχει στερέψει
στέγνωσαν τα μάτια που θρηνούσαν αγαπημένους
με το που τους αντάμωσαν ξανά στου Άδη τα κατώγια
Μαζεύτηκαν κι οι Μνήμες οι μαυροφόρες να στέρξουν
τη δίκαιη κρίση για να μερέψουν οι ψυχές των αναίτια νεκρών
Καταπέλτης το μέτρημα ψυχών σε κάθε τόπο
που πέτρα στην πέτρα αφήσανε οι άνομοι φονιάδες
Σηκώνουν με ευλάβεια τα εξαπτέρυγα
η λιτανεία των ψυχών να ξεκινήσει
σμίγουν οι τόποι που δεινά κανοναρχούνε
ατέλειωτες σελίδες θρήνου και συμφοράς
Ένας Γερμανός σκοτωμένος – πενήντα Έλληνες,
δέκα Γερμανοί – ένα χωριό”
Καλάβρυτα , Δίστομο, Κομένο , Κάνδανος
στον ίδιο άκουσμα παντού ηχουν τα τύμπανα του θανάτου
Ανώγεια, Κάντανος ,Γερακάρι, Βρύσες , Δρυγιές,
τα πρόσωπα μόνο αλλάζουν στο σκηνικό της φρίκης
Άνω Μέρος, Καρδάκι, Σμιλές, Γουργουθοι
δακρύζουν οι άγγελοι για τα παιδιά που ορφανεύουν

, Δοξάτο ,Κοντομαρί,Υπάτη, Βιάννος, Πλατανιάς,
λευκές μέρες στοιχειώνουν τη ζωή που απόμεινε
Φαιστός, Αμπελόφυτο, Κυδωνίες Κλειστό, Σοκαράς,
παντού σταυρωμένη ξεψυχά η ελπίδα
Κερδύλλια, Καταρράχτες, Λιγκιάδες, Κιλκίς,
γέρνουν το ζύγι της Ιστορίας στη μπάντα της ντροπής
Ταξιάρχες, Πύργοι,Σαραντάπορο, Δομένικο,
το μερτικό τους στο πένθος απλόχερο

Άγιοι Ανάργυροι , Άγιος Βασίλειος ,Καταρράκτης , Πύργοι ,
κι ακόμα ο Αδης να χορτάσει ψυχές
Βορίζια , Βλαχέρνα ,Γδοχιά, Κλεισούρα Αβδελάς
Ο νους απόστασε να μετράει κρανίων τόπους
όσο ο Ούνος επιμένει
Ένας Γερμανός σκοτωμένος – πενήντα Έλληνες,
δέκα Γερμανοί – ένα χωριό”

Σαν παύει το συλλείτουργο μνήμης και τιμής
κι η ψαλμωδία της καρδιάς σωπαίνει
παίρνει σειρά η Ιστορία να πεί το λόγο της
της λογικής το μονοπάτι ακολουθώντας

Μίλα Κυρά της Σωφροσύνης
σύ που κρατάς το δίκιο μας
βγάλε δική σου κρίση
να γαληνέψουν οι νεκροί
ΙΣΤΟΡΙΑ
Δεν ωφελούν τα μοιρολόγια χορτάσαν οι ψυχές το θρήνο
καιρός να πάψουνε τα λόγια κι εγώ το άδικο να κρίνω
Ο θύτης τώρα να πληρώσει το τίμημα φρικτών θανάτων
να πάψει ο νους μας να σαλεύει στο μέτρημα τόσων μνημάτων

Δώσε κυρά το λυτρωμό τους
στείλε στη μαύρη καταδίκη
τους δήμιους και τις γεννιές τους
άλλο κακό μη ξαναγίνει

ΙΣΤΟΡΙΑ
Όση οργή και να με πνίγει πρέπει σωστά ν αποφασίσω
αν εγκλημάτισαν οι λίγοι πως τις γενιές τους ν’ αφορίσω;

πως ν’ αγνοήσω τη συγγνώμη που μας ζητάνε τα παιδιά τους
γιατί των δίκαιων οι ώμοι να φορτωθούν τα κρίματά τους;

Στο αίμα που βυζαξε βρέφος από νεκρή μάνα
στις γυναικόπαιδα που έγιναν στάχτη
στη νεροσυρμή ψυχών που πήρε το ποτάμι
στους αθώους που αντάμωσαν το χάρο
ενώ έθαβαν ήρωες νεκρούς
σε κάθε Ολοκαύτωμα όνειδος της Ανθρωπιάς
εκεί απόκριση θα βρούνε

ΙΣΤΟΡΙΑ
Τότε από μένα αυτό μονάχα ν ́ακουστεί
αιώνια παρακαταθήκη και δίκης κολασμός
Εις Άκτιστον Φως οι δια την ελευθερίαν
αθλήσαντες
Εις Πυρ το εξώτερον οι την παραφροσύνην
διακονησαντες

Εις Άκτιστον Φως ο ιερός Αγών των δικαίων
Εις πυρ το εξώτερον οι του χρέους απόντες

Εις Άκτιστον Φως οι δια βίου πενθήσαντες
Εις Πύρ το εξώτερον οι την μισαλλοδοξίαν
δοξολογήσαντες

Εις Άκτιστον Φως η των προγόνων διδαχή
Εις Πυρ το εξώτερον η δια τους τυράννους ανοχή

Εις Άκτιστον Φως οι των δεσμών καταλύτες
Εις Πυρ το εξώτερον οι δόλιοι θύτες

Εις Άκτιστον Φως μεγαλείου μνημόνια
Εις Πυρ το εξώτερον ολέθρου δαιμόνια

Μεριάστε τώρα Μνήμες για το ̈”δι ευχών”
κι αντίδωρο του όρκο αυτό σας δίνω
Αποτάσσομαι τον πόλεμον και πάσι τοις έργοις
αυτού
και πάσι τοις δόγμασι και δοξασίας αυτού και πάσι
τοις δαιμόνοις αυτού
Αποτάσσομαι τον πόλεμον εις το νυν και επέκεινα
Ιεράς Μνημοσύνης πρεσβειών εις αεί
Προς δόξαν Ειρήνης
Προς κλέος Ανθρώπου
Προς νίκος Νεκρών
Αρχή του Φωτός
Είθε και η απάντησις του μέλλοντος
στεντορίας ισχύος κέλευσμα ζωής να είναι
Απεταξάμην

Δεκέμβρης 2024

The post ΕΥΑΣ ΛΑΔΙΑ :ΑΓΙΕΣ ΜΝΗΜΕΣ appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

του ΚΩΣΤΑ ΑΠΑΝΩΜΕΡΙΤΑΚΙ
Από το παραθύρι τ’ ανοιχτό τώρα κοιτάζω μόνο – θες και πες –
απ’ τον οξώστη και το λιακωτό, πάνω από τω μεγάρω τις σκεπές,
απ’ τη βεράντα κι από το μπαλκόνι, να ξεμυτούνε ακόμη, δύο με τρία,
το Ρέθεμνος κοιτώ να μεγαλώνει. απ’ της παληάς πολίχνης τα μνημεία!
Όπου κι α στρέψω τη ματιά μου πια, Δυο μιναρέδες, πέτρινοι φαλλοί,
Θωρώ καλούπια, τούβλα και γιαπιά, κι’ ένας κουμπές, μαστός χωρίς θηλή,
και, κάθε τόσο, σ’ άλλη συνοικία, και της Φορτέτζας οι κοφτές ταντέλλες,
φυτρώνει κι άλλη πολυκατοικία. ξεδοντιασμένου λιονταριού μασέλλες…
Ψηλώνει, ρίχνει μπόι και σκαρί, Σύμβολα ξένης δύναμης κι ορμής;
φουσκώνει, κάνει κρέσια και λειρί, ή δείγματα δικής μας παρακμής;
και καταχώνει, πίσω απ’ τα ντουβάρια, Ή, μια κλερονομιά τω συνανθρώπω;
της ξένης κατοχής τ’ απομεινάρια. που στέκει όξω από χρόνο κι από τόπο!
Κρύβει τα κιόσκια, τα καφασωτά, Κι εγώ δεν ξέρω τι ν’ αποκριθώ,
και τις καμάρες και τα θολωτά, κι αν πρέπει να χαρώ ή να λυπηθώ,
τις γρόττες, τα τσαρσά, τα στενορύμια, το ζήτημά ναι, α χάνει γη αν κερδίζει,
και τα πλακάδα και τα καλντερίμια. εκείνος που χαλά και ξαναχτίζει!
Απ’ την Αρβανιτιά στη Μεσκινιά, Εμάς τους άλλους, ποιος μας ερωτά;
σηκώνει ορόφους κάθε γειτονιά, Την πρόοδο κανείς δε σταματά!
και κάθε μέρα, χάνει η πολιτεία, Ο ποταμός οπίσω δε γυρίζει,
τη μεσαιωνική της γοητεία! κι όσο τον απαντήχνεις, ξεχειλίζει.
Κι από του Μασταμπά τον οβγορό, Μια κι η Ελλάδα γίνηκεν Ευρώπη (!)
που χόρταινε το μάτι να θωρώ! το Ρέθεμνος, χωριό δε θα ‘ναι πια.
βενετικά καστέλλια και μουράγια, Μον’ όσο θα πληθιαίνουν οι -γι-ανθρώποι
και τούρκικα κονάκια και σεράγια, τόσο θα λιγοστεύει η -γι-αθρωπιά…

The post Α Ν Α Φ Τ Υ Ξ Ι Α Κ Ο! appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.

Έκδοση δεύτερη (1981_

«Η συλλογή ” ΣΤΙΓΜΕΣ ΑΓΑΠΗΣ ΚΑΙ ΣΤΟΧΑΣΜΟΥ» εκδόθηκε στο Ρέθυμνο με την επιμέλεια της ΜΑΡΙΑΣ ΛΙΟΔΑΚΗ και ΧΑΡΟΥΛΑΣ ΠΡΙΝΙΩΤΑΚΗ.

Το εξώφυλλο και τα σκίτσα έκανε η ΜΑΡΙΑ ΛΙΟΔΑΚΗ.

Πρόκειται για την πρώτη ποιητική συλλογή της Εύας Λαδιά που αφιέρωσε στον καθηγητή της Διονύσιο Μπατιστάτο , που ανίχνευσε και ενθάρρυνε το ταλέντο της και στη Σχολή Στέγκα που τη φιλοξένησε με υποτροφία μέχρι το τέλος των σπουδών της

Η συλλογή αυτή έχει εξαντληθεί

——————————————————————————

ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΗ

Τόσοι αγώνες και δεν φέραν λευτεριά

ποτάμια αίμα δεν ξεπλύναν συνειδήσεις

σκληρούς τυράννους τελικά θ’ αναγνωρίσεις

σ’ αυτούς που ήταν με των σκλάβων τη μεριά

Όσο για εκείνους τους αγνούς Λευτερωτές

πάντα τους στέλνουν στο σταυρό για ν’ αργολιώνουν

μόνο νεκρούς τιμές και δόξα τους φορτώνουν

αυτοί που ήταν μέχρι χτες οι Σταυρωτές

Και μεις δοξάζουμε «Σωτήρες» του Συρμού

πόσα δεν έχει η ιστορία να διδάξει

γι’ αυτό η μοίρα μας δεν μπόρεσε ν’ αλλάξει

και άβουλοι πάμε για το δρόμο του χαμού

ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΜΟΥ

Τα όνειρά μου σαν τα νούφαρα

αρμενίζουν

στις γκριζοπράσινες λιμνούλες

των ματιών σου

που της αγάπης μας τον ήλιο

αντιφεγγίζουν

Και τη ζωή μου τώρα πια

μου τη γεμίζουν

μόνον οι θύμισες που μέσα τους

σε κλείνουν

αυτές που αιώνια στην ψυχή μου

θ’ απομείνουν

Ο ΣΤΡΑΤΗΣ

Κάθε που βλέπω το Στρατή

θα με ρωτήσει, μα γιατί

ακόμα πολεμάνε;

Μήπως δεν φτάνουν οι σεισμοί

πλημμύρες κι άλλοι χαλασμοί

τη Γη μας που χτυπάνε;

Μήπως δεν είναι αρκετό

το αίμα που κάθε λεπτό

στην άσφαλτο κυλάει;

Γιατί ο άνθρωπος ζητά

με νέα όπλα δυνατά

αντίστροφα τ’ αφανισμού

την ώρα να μετράει;

Δεν είσαι μόνος σου Στρατή

όλους μας τρώει το γιατί

τι βγαίνει που ρωτούμε;

 Σ΄ αυτής της Γης το Γολγοθά

φαίνετ’ Ανάσταση καμμιά

ποτέ μας δεν θα δούμε

Ο ΛΟΥΚΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ

Έχουν να πουν για τον Λουκά

πως μόνο για πολιτικά

ποτέ του δεν μιλάει

κι όταν ακούσει βαρετά

κάθε συζήτηση γι’ αυτά

πάντοτε αλλού κοιτάει…

Μόνο ένα βράδυ ξαφνικά

εκεί στα πρόθυρα καβγά

ανάμεσα σε δύο

γύρισε κι είπε σιγανά

στο διπλανό του το Μηνά

– Τάχα δεν είν’ αστείο;

Για ένα κόμμα δηλαδή

δύο φίλοι τόσο καρδιακοί

να λεν πικρές κουβέντες.

Κι αν πεις και για τα φονικά

που φέρνουν το κομματικά

και χάνονται λεβέντες

Λίγα διαβάζουμε εδώ να

στον τόπο καθημερινά

για φόνους σ’ άλλους τόπους

– κι αιτία τα πολιτικά-

Δεν τα χωνεύω βρε Μηνά

χωρίζουν τους ανθρώπους

ΠΡΟΣΔΟΚΙΑ

Να γυρίσει ζητά τη σελίδα

για ν’ ανθίσει και πάλι η ελπίδα

κάτι νέου μεγάλου κι αγνού

πιο πηγαίου και αληθινού

Να ξεφύγει γυρεύει μα κάτι

την κρατά στο στενό μονοπάτι

κάποιου ΠΡΕΠΕΙ και κάποιας ΤΙΜΗΣ

που δεν δέονται πράξεις ορμής

Κι έτσι εδώ απομένει μονάχη

για να δέχεται ότι της λάχει

κάποιου λάθους τρυγά τον καρπό

μια ζωή τώρα δίχως σκοπό

Η ΒΕΡΑΝΤΑ

Θε μου και νάταν μπορετό

σε κείνη τη βεράντα

που τις βραδιές το γιασεμί

απλόχερα μυρώνει,

μέσα σ’ εκείνου π’ αγαπώ

να φώλιαζα για πάντα

στην αγκαλιά του πούγινε

η πεθυμιά μου η μόνη…

ΣΑΛΠΙΣΜΑ

Σημαίες του πάθους ξεδιπλωθείτε

της ελπίδας επαίτες ξεσηκωθείτε

τα συμφέροντά σας τάζουν λευτεριά.

Δύσμοιρα νειάτα ετοιμασθήτε

στο βωμό του μίσους να σφαγήτε.

Αργεί ακόμα των ψυχών η ξαστεριά.

ΧΩΡΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Βασίλεψε η ελπίδα στη σιωπή σου

κι απλώθηκε σκοτάδι στην καρδιά μου

τώρα δεν λάμπουνε τα’ αστέρια όπως πρώτα

και νυχτοπούλια κατοικούν στα όνειρά μου

Χωρίς εσένα είναι άδεια η ζωή μου

και τώρα πώς μ’ ελπίδες, τ’ αύριο να κτίσω;

όμως αν ήταν να σε χάσω τότε πες μου

γιατί το θέλησ’ η ζωή να σε γνωρίσω;

ΧΩΡΙΣ ΤΙΤΛΟ

Παιδί που κλαις μονάχο στη σιωπή

ποθώντας της μητέρας σου το χάδι,

και ψάχνεις να βρεις όψη χαρωπή

να γίνει των ονείρων σου υφάδι

Μικρό βλαστάρι πούχασες γοργά

του φύλακα αγγέλου σου τη σκέπη

και νοιώθεις την ψυχή σου να λυγά

την απονιά τριγύρω καθώς βλέπει…

Φτωχό μου νοιώθεις μοναχό μα πες

ποιος έρημος εχάθηκε στην πλάση;

Γύρνα με πίστη και τον κόσμο δες

μια μέρα η ζωή θα σου γελάσει…

ΚΙ ΟΜΩΣ…

Κι ήρθ’ η αγάπη να γιατρέψει

όλους τους πόνους της ζωής μου

της μέρας της αυριανής μου

ήλιο χαράς να προφητέψει

Με βρήκε όμως σαν τον πλούτο

που πάει σ’ άνθρωπο σακάτη

κι αν μούχει μείνει τώρα κάτι

να περιμένω είναι τούτο:

Πώς η αγάπη σαν μαχαίρι

θα κόψει τούτο το κομμάτι

που κλείνει της ζωής τα πλάτη

και μόνον πίκρες μούχει φέρει…

ΜΕΓΑΛΗ ΤΡΙΤΗ

Τη νύχτα τούτη το φανάρι δεν θ’ ανάψει

κι αυτή πελάτες δεν θα ψάξει στη γωνιά

μόνο στης πίστης τη φωτιά το χτες θα κάψει

και θα γυρέψει μες στο δάκρυ λησμονιά

Σε μια γωνιά της εκκλησιάς θα πάρει θέση

αδιαφορώντας στις περίεργες ματιές

όπου οι τίμιες και κείνη μες στη μέση

για Κείνον άνθρωποι λογιούνται κι οι Κοινές

Κι αν μέσα κει για μερικές θα είναι η μόνη

που το φιλί της το πουλά στα φανερά

δεν ξεχωρίζει από πολλές κι ας είναι πόρνη

είν’ η επίσημη και κει ‘ναι η διαφορά

ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΟΝΕΙΡΟ

Δεν ξέρω αν είναι όνειρο ο έρωτας που ζω

κι αν θα κρατήσει άγνωστο είναι κι αυτό για μένα

το μόνο που μπορώ να πω είναι πως στον πεζό

τον κόσμο αυτό βρήκα κι εγώ δυο μάτια αγαπημένα

Βρήκα δυο χέρια που ψηλά στον ουρανό με πάνε

και το μεγάλο πάθος τους συχνά το νοσταλγώ

γιατί μπορούν επιθυμιές κρυφές και μου ξυπνάνε

και μόνο με τη σκέψη τους γλυκά αναρριγώ

Ποτέ για την αγάπη μου ετούτη δε μιλώ

γιατ’ είναι ότι πιο βαθύ πιο ακριβό έχω νοιώσει

Μόνον αυτό, από καρδιάς, συχνά παρακαλώ

αν είναι όνειρο, ποτέ δεν θέλω να τελειώσει

Η ΔΙΨΑ ΤΗΣ ΓΗΣ

Δίψασ’ η γη τον ιδρώτα του μόχθου

λαχτάρησαν τα σπλάγχνα της

το σπέρμα της ελπίδας

που φτεροκοπά φοβισμένη

στο άκουσμα του κεραυνού

και ζαρώνει στου λίβα

την καφτερή πνοή

Τώρα τα σίδερα που τη χαράζουν

όμοια με χάδια άτεχνου εραστή

της δίνουν γεννήματα σαν τα παιδιά

που βγήκαν από μια ένωση ανάγκης

Μα κάποτε θάρθει η στιγμή

που θ’ αναρωτιώμαστε γιατί

η γη τυλίχτηκε στο μανδύα της σιωπής

και δεν νοιάζεται για την αφέντρα του χαμού

που σαρκάζοντας θριαμβεύει.

Κι κανείς δεν θα μέρει να πει

γιατί η μάνα γη

έθαψε τη δημιουργία

στο κιβούρι της εγκατάλειψης

και τα πέτρινα μάτια της

στεγνά κι ανέκφραστα

κοιτάζουν τον όλεθρο

που ύπουλα την κοντοσημώνει

9-7-80

ΑΠΟΡΙΑ

Η βία κάθε μέρα

σ’ όλη τη Γη θεριεύει

και τόπο ζητιανεύει

το δίκιο να σταθεί

Πλανιούνται στον αέρα

η απειλή κι ο τρόμος

κι αναρωτιέται ο κόσμος

ποτέ αν λυτρωθεί

Τριγύρω σαν κοιτάξεις

με πόνο θα δακρύσεις

σαν τόσα θ’ αντικρύσεις

να χάνονται παιδιά

Κι αν πεις ότι θ’ αλλάξεις

στον κόσμο τούτο κάτι

σε λεν’ Επαναστάτη

και σβήνεις μια βραδιά

Το μόνο που σου μένει

αν λαχταράς να ζήσεις

είναι ν’ αδιαφορήσεις

κι αυτή την οικουμένη

έτσι να την δεχθείς

Μα δες τηνε και πε μου

το άξιζε Χριστέ μου

γι’ αυτήν να Σταυρωθείς;

ΤΟ ΠΕΡΒΑΖΙ…

Στηρίχτηκα στο περβάζι του πρέπει

και κοίταζα τη ζωή που κυλούσε

στα θολά κανάλια της καθημερινότητας

Στην καρδιά μου καταχνιά…

Ένας ουρανός βαρύς

απειλούσε τις ελπίδες μου

που λαχταρούσαν να κουρνιάσουν

στον ίσκιο σου

Στεκόσουν αντίκρυ

τάζοντάς μου ζωή

Μου έτεινες τα χέρια

φορτωμένα γλυκές προσδοκίες

Το χαμογέλιο σου υπόσχεση άνοιξης

στον ξεραμένο κήπο μου

Σε κοιτούσα…

Διψούσα το καθάριο νερό

που έτρεχε πλάϊ σου…

Σε ζητούσα…

Ποθούσα το νέκταρ της χαράς

να πιω από τα χείλη σου

Σου μιλούσα..

με τη βουβή γλώσσα

του λογισμού…

Και συ μου έτεινες τα χέρια

φορτωμένα γλυκές προσδοκίες

Πάσχισα να τα πλέξω με τα δικά μου

με το περβάζι μ’ εμπόδιζε…

ΧΑΙΡΕ ΕΙΡΗΝΗ

Χαίρε Ειρήνη, Ωσαννά

τα πλήθη σου φωνάζουν

κι όπου σταθείς βάγια, μυρτιές

σ’ απλώνουν να διαβείς.

Οι δυνατοί όλης της γης

αρχόντισσα σε κράζουν

και σ’ ότι χρυσοστόλιστο

που στρώνουν ν’ ανεβείς

Και συ μ’ ένα γλυκύτατο

στα χείλη χαμογέλιο,

χαίρεσαι που τριγύρω σου

για χάρη σου μοχθούνε.

Κι όμως θα δεις πως θα γεννούν

στα χέρια τους φραγγέλιο

τα βάγια που σ’ απλώσανε

προτού να μαραθούνε

Φτωχή Ειρήνη μη θαρρείς

πως όλοι σε ζητούνε

μη δίνεις πίστη στις φωνές

που ψάλλουν Ωσαννά;

Άκουσε πέρα τα σφυριά

άρχισαν να χτυπούνε

είναι για σένα ο σταυρός

που υψώνεται ξανά.

ΜΟΝΑΞΙΑ

Γνώριμοι ήχοι έσπασαν

λίγο τη μοναξιά μου

κάποιο ρολόι μακριά

π’ αργοσημαίνει εννιά

το μπαστουνάκι του τυφλού

που στρίβει στη γωνιά

και το κανάρι μοναχός

φίλος στην ερημιά μου

Κι ύστερα όλα χάνονται

στης νύχτας τη γαλήνη

Ένα βιβλίο πλάϊ μου

μου κάνει συντροφιά

πυκνή το θόλο της ψυχής

σκεπάζει συννεφιά

κι η πίκρα από τα χείλη μου

με τίποτα δεν σβήνει

ΤΕΛΩΝΕΣ ΚΑΙ ΦΑΡΙΣΑΙΟΙ

Σ’ αυτούς τους δίσεχτους που φτάσαμε καιρούς

κάποιοι από κείνους που σε κράζουνε πατέρα

μ’ άνομες πράξεις σε σταυρώνουν κάθε μέρα

στους χρυσοποίκιλτους που φέρουνε Σταυρούς

Και μόνο εμείς σου Απομείναμε Χριστέ

που σε ζητούμε σε ξωκκλήσια ρημαγμένα

από καντήλια και στολίδια στερημένα

που η χλιδή δεν τα πλησίασε ποτέ…

Αύγουστος 80

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ

Πάλι και φέτος ο Χριστός θα γεννηθεί

για τους φτωχούς και ταπεινούς όλης της πλάσης

Για όσους πίστεψαν σ’ Αυτόν θα ξαναρθεί

γι’ αυτούς που ντρέπεσαι συνήθως ν’ αγκαλιάσεις

Δεν τον αγγίζει η δική σου η χλιδή

κι ούτε του δέντρου σου τα φώτα τον θαμπώνουν

θέλει στα χέρια να κρατάς ελιάς κλαδί

κι αγάπης δώρα την ψυχή σου να φορτώνουν

Μονάχα σαν η αγκαλιά σου ανοιχτεί

των Χριστουγέννων θάναι ξέχωρη η βραδιά σου

Αλλιώς πώς θέλεις να δεχτείς το Λυτρωτή

όταν δεν έχει γεννηθεί μες στην καρδιά σου;

ΣΤΗΝ ΑΔΕΛΦΗ ΒΡΥΕΝΝΗ

(κατά κόσμον Αλίκη Ματσάκα)

Τώρα που ετοιμάζεσαι στη βάρκα για να μπεις

και να διαβείς τα σύνορα τούτης εδώ της ζήσης

θάθελα θεία μόνο αυτό το πράγμα να μου πεις

υπάρχει κάτι που πονάς τώρα που θα τ’ αφήσεις;

Νοιώθεις χαρά που έπνιξες μέσα σου κάθε ορμή

και χάρισες τα νειάτα σου, σε μια ιδέα μόνο,

δεν πόνεσαν τα στήθη σου ούτε για μια στιγμή

που δεν εγνώρισες ποτέ γλυκό μητέρας πόνο;

Να τι τον πόνο μου για σε, κάνει πιο δυνατό,

το τέλος που καμμιάς αρχής δεν δίνει ελπίδα

για λίγο μόνο φάνηκες στον κόσμο μας αυτό

κι ύστερα ξάφνου χάθηκες σαν βιαστική λιαχτίδα

ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ ΚΑΙ Η ΒΡΟΧΗ

Άκου τις στάλες της βροχής

το όνομά σου ψιθυρίζουν

και το τραγούδι μιας ψυχής

που σε λατρεύει μουρμουρίζουν

Κάθε σταγόνα μου μιλά

τον έρωτά μας μου θυμίζει

και τότε ο χρόνος δεν κυλά

το λογικό μου δεν μ’ ορίζει

Θαρρώ πως βρίσκομαι κοντά σου

και τρέμω από προσμονή

λαχτάρα νοιώθω στ’ άγγιγμά σου

και δίχως πια υπομονή

Σα δυο σου χέρια μέσα σβύνω

ξαναγενιέμ’ απ’ την αρχή

κι η ζάλη του έρωτα που πίνω

στο είναι μου κυριαρχεί

Κι όταν πια τ’ όνειρο τελειώνει

απότομα σαν τη βροχή

χάνεσαι και συ τότε μόνη

το ξαναζώ απ’ την αρχή

ΡΕΚΒΙΕΜ ΓΙΑ ΕΝΑΝ ΠΟΙΗΤΗ

Οι στίχοι του ήταν το συναξάρι

αυτών που πάσχιζαν να ζήσουν

οι παρακαταθήκες του δαδιά

που το σκοτάδι έσκιζαν

του παραλογισμού

Οι λέξεις του ήταν συνθήματα

του αγώνα που δεν σταματούσε

κι ας μην ήρθε ποτέ η δόξα

να τον αγκαλιάσει στη σκήτη του

Δεκάδες ημερολόγια πετάχτηκαν

κι όμως ακόμα τον θυμόμαστε,

γιατί με το κουράγιο του ανοίξαμε δρόμους

για τα παιδιά και τα εγγόνια μας.

Πολλά πιστεύω μας σκορπίστηκαν

κι όμως ακόμα τον δοξάζουμε

γιατί ήταν ένας από τους Σταυρωμένους

 που δεν καρτέραγε Ανάσταση…

Ακόμα και στο γέρμα του βίου μας

 θυμίαμα η σκέψη ανεβαίνει

όπου η Άγια Ψυχή του

Εμείς που τον πιστέψαμε

του δώσαμε το νερό της Αθανασίας

κι ας μην τον γράφει καμμιά εγκυκλοπαίδεια

ΣΑΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙ

Θάρθει μια μέρα που Ειρήνη θ’ απλωθεί

χώρες φυλές θα ενωθούν αδελφωμένες

 για  Λυτρωτές ξανά Σταυρός δεν θα στηθεί

κι ούτε θα είν’ οι κοινωνίες μοιρασμένες

Δεν θάχουμ’ ήρωες, μνημεία, τελετές

κι ότι το μίσος στις καρδιές ξαναφουντώνει

και των μεγάλων ιδεών οι Σταυρωτές

δεν θα κινούν τη νεολαία μας σαν πιόνι

Του δίκιου ο δρόμος δεν θα είναι πια κλειστός

κι ούτε η πείνα τα βλαστάρια θα θερίζει.

Δεν θα υπάρχει τότε νέγρος και λευκός

ένας θεός όλους σαν πρώτα θα ορίζει

Ο πονεμένος θα χαρεί χάδι ζεστό

μίση και πάθη θα πνιγούν μέσα στη Λήθη

κι ο κόσμος θάναι σαν περβόλι μυριστό

………………………

Πες μου μαμά πάλι αυτό το παραμύθι

ΕΠΙΓΡΑΜΜΑ

Έκλεισε όλη του

την πίκρα

σε λόγια ανείπωτα

σε ποιους να πει

το παν πώς έδωσε

για ένα τίποτα;

ΠΩΣ;

(Στη Ρένα μου)

Πώς να σου μάθω την αλήθεια

όταν το ψέμμα διαφεντεύει

της έρμης τούτης γης τα πλάτη;

Και πώς στο τέλος να σε πείσω

ότι το δίκιο θριαμβεύει

όταν υπάρχουν οι Πιλάτοι;

ΚΑΛΕΣΜΑ

Στον κόρφο της νύχτας

 κουρνιάζ’ η σελήνη

θαρρείς ζαλισμένη

απ’ τα γιασεμιά

και γω βυθισμένη

στου πάθους τη δίνη

 ποθώ τη ζεστή σου

την ανασεμιά

Τα πέπλα της γύρω

απλών η γαλήνη

μα μες στην ψυχή μου

βαθειά ταραχή

με πίκρα κοιτάζω

την έρμη μου κλίνη

και νοιώθω πως χάνω

οσ’ είχα αντοχή

«Καλέ μου πού νάσαι;»

φωνάζει η ψυχή μου

λείπεις και νοιώθω

βαθειά ερημιά

«που νάσαι» ρωτάει

καυτό το κορμί μου

μ’ απόκριση όμως

δεν παίρνουν καμμιά.

Και γω με τ’ αστέρια

μηνύματα στέλνω

για νάρθεις κοντά μου

 σε θέλω πολύ

Στη σκέψη στιγμές

που σε κλείνουμε φέρνω

και νοιώθω πως λιώνω

για ένα φιλί

The post Στιγμές Αγάπης και Στοχασμού appeared first on Πολιτιστικό Ρέθυμνο.